Cludiant Aeolaidd - Hanes diwygio

Marc Haynes: ychwanegu gwybodaeth hawlfraint

2014-08-12T10:33:33Z

ychwanegu gwybodaeth hawlfraint

Marc Haynes: symudwyd i Categori:Daearyddiaeth (yn hytrach na Categori:Esboniadur Daearyddiaeth): h.y. y casgliad daearyddiaeth o fewn yr Esboniadur

2014-07-31T11:29:28Z

symudwyd i Categori:Daearyddiaeth (yn hytrach na Categori:Esboniadur Daearyddiaeth): h.y. y casgliad daearyddiaeth o fewn yr Esboniadur

Marc Haynes: clean up

2014-06-19T08:12:45Z

clean up

Elis Glynne am 14:35, 3 Rhagfyr 2013

2013-12-03T14:35:47Z

Gwydion Jones am 13:49, 11 Medi 2013

2013-09-11T13:49:30Z

Gwydion Jones am 13:48, 11 Medi 2013

2013-09-11T13:48:21Z

Gwydion Jones am 10:44, 29 Awst 2013

2013-08-29T10:44:14Z

Gwydion Jones am 10:36, 29 Awst 2013

2013-08-29T10:36:51Z

Gwydion Jones am 10:15, 29 Awst 2013

2013-08-29T10:15:55Z

Gwydion Jones: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Cludiant gronynnau gan wynt. Daw’r term o Aeolus sef Duw Groegaidd y Gwynt. Ar ôl i’r gwaddod gael ei lusgo i’r llif awyr, bydd modd iddo gael ei g...'

2013-08-29T10:08:59Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Cludiant gronynnau gan wynt. Daw’r term o Aeolus sef Duw Groegaidd y Gwynt. Ar ôl i’r gwaddod gael ei lusgo i’r llif awyr, bydd modd iddo gael ei g...'

Tudalen newydd

Cludiant gronynnau gan wynt. Daw’r term o Aeolus sef Duw Groegaidd y Gwynt. Ar ôl i’r gwaddod gael ei lusgo i’r llif awyr, bydd modd iddo gael ei gludo drwy gyfrwng un o bedwar dull sef crogiant, neidiant, ymgripiad ac ymlusgiant a’r hyn sy’n penderfynu hyn yn bennaf yw maint y gronyn. Nid yw’r dulliau cludo yn ddosbarthiadau ar wahân ac nid yw’r trawsnewid o un i’r llall yn amlwg iawn.

Y ddau brif ddull ar gyfer cludiant aeolaidd yw crogiant a neidiant. Trwy grogiant mae’r gronynnau llwch lleiaf yn cael eu cadw yn yr awyr. Mae crogiant yn digwydd pan fydd deunyddiau arwyneb yn cael eu codi i’r awyr a bydd y ceryntau esgynnol yn ddigon cryf i ddal pwysau’r gronynnau a’u cadw i fyny am gyfnod amhenodol. Bydd cyflymder gwynt arferol sy’n agos i arwyneb y Ddaear yn crogiannu gronynnau gyda diamedrau llai na 0.2 mm. Bydd stormydd gwynt difrifol yn medru dal gronynnau mawr mewn trolifau tyrfol am amser hir a’u gwthio i uchderau mawr (miloedd o fetrau), sy’n ymestyn eu pellter teithio (miloedd o gilometrau yng nghyfeiriad y gwynt).

Mae neidiant yn digwydd drwy symudiad gronynnau oddi wrth yr arwyneb gan godiadau aerodynameg sydd wedyn, drwy’r llif awyr, yn cael momentwm llorweddol ac yna’n disgyn i wrthdaro'r gwely gronynnau ac yna’n parhau i ‘neidio’ yng nghyfeiriad y gwynt. Mae hyn yn digwydd o fewn rhai metrau i’r arwyneb ac amcangyfrir bod 90% o dywod yn cael eu cludo o fewn 50 cm uwchben yr arwyneb a 35% o fewn 2.5 cm o’r arwyneb. Mae neidiant yn cludo gronynnau rhwng 0.06 mm a 0.5 mm mewn diamedr. Pan mae ychydig o ronynnau neidiant yn gwrthdaro gronynnau eraill mae hyn yn arwain at dasgu’r gronynnau eraill i’r llif awyr sy’n achosi iddynt neidio sy’n gallu arwain at fàs-symudiad o waddod. Gwelir hyn fel system rhaeadru lle mae symudiad nifer bychan o ronynnau ym medru achosi [[màs-symudiad]] enfawr o waddod yn gyflym. O bell, bydd cwmwl o ronynnau neidiedig yn ymddangos fel petaent ynghrog yn barhaus, gan greu haen niwlog yn agos i’r arwyneb.
Pan fydd gronynnau neidiant yn gwrthdaro yn erbyn gronynnau sy’n rhy drwm i hercian, maent yn gwthio gronynnau (hyd at chwe gwaith yn fwy na’r gronynnau neidiant) ychydig ac yn araf ymlaen, ac mae’r symudiad hwn o lithro a rholio ymlaen yn cael ei adnabod fel ymgripiad. Fel arfer mae’n gofyn bod cyflymdra gwynt yn fwy na 16 km/a (10 m.y.a.) i ymgripiad ddigwydd.
Gall llystyfiant ddylanwadu ar brosesau a thirffurfiau aeolaidd drwy amharu ar ddulliau cludiant megis neidiant, a bydd hynny’n peri mwy o erydu rhwng llystyfiant a dyddodiad wrth ymyl llystyfiant. Mae prosesau aeolaidd yn cychwyn pan fydd erydoldeb y gwynt yn fwy na natur erydadwy yr arwyneb. Mae llystyfiant yn medru dylanwadu ar ddulliau cludiant aeolaidd drwy gyfrwng tri phrif ddull sef: yn gyntaf, drwy roi lloches rhag erydiad i’r arwyneb yn union o dan y llystyfiant; yn ail, drwy gynyddu garwedd a ffrithiant yr arwyneb sy’n tynnu momentwm oddi ar y gwynt ac felly ei bŵer erydu; ac, yn drydydd, drwy ddal gwaddod gan ymddwyn fel rhwystr i ronynnau mudol sydd yna’n gweithredu fel man i ddyddodi gwaddod.
Mae cludiant a thirffurfiau aeolaidd yn dibynnu’n fawr ar y system afonydd i gyflenwi gwaddod. Mae’r system afonydd yn erydu’r [[pridd]] a’r creigiau sy’n cyflenwi’r gwaddod sy’n cael ei gludo gan gludiant aeolaidd. Bydd y gwaddod a gludir gan gludiant aeolaidd yn gallu cael ei ail-ddosbarthu dros y llethrau a sianelau’r afonydd a fydd yn eu tro yn cael eu cludo gan brosesau afonol. Felly, mae cylchrediad o gludiant ac erydiad yn digwydd. Mae’r gwaddod sy’n mynd i sianelau afonydd o ganlyniad i gludiant aeolaidd ym medru newid arddull afon o un ystumiol i un blethog (gweler [[afon ystumiol]] ac [[afon blethog]]).

Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu [[pridd]], ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau [[pridd]]. “Loess” yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd. Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf. Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch. Gwelir “loess” hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.

@@ Llinell 13: / Llinell 13: @@
 Mae cludiant a thirffurfiau aeolaidd yn dibynnu’n fawr ar y system afonydd i gyflenwi gwaddod. Mae’r system afonydd yn erydu’r [[pridd]] a’r creigiau sy’n cyflenwi’r gwaddod sy’n cael ei gludo gan gludiant aeolaidd. Bydd y gwaddod a gludir gan gludiant aeolaidd yn gallu cael ei ail-ddosbarthu dros y llethrau a sianelau’r afonydd a fydd yn eu tro yn cael eu cludo gan brosesau afonol. Felly, mae cylchrediad o gludiant ac erydiad yn digwydd. Mae’r gwaddod sy’n mynd i sianelau afonydd o ganlyniad i gludiant aeolaidd ym medru newid arddull afon o un ystumiol i un blethog (gweler [[Afon Ystumiol|afon ystumiol]] ac [[Afon Blethog|afon blethog]]).
-Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu [[pridd]], ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau [[pridd]]. ''Loess'' yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd.  Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf.  Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch.  Gwelir ''loess'' hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.
+Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu pridd, ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau pridd. ''Loess'' yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd.  Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf.  Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch.  Gwelir ''loess'' hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.
 == Llyfryddiaeth ==
-Bullard, J. E., Livingstone, I. (2002) Interactions between aeolian and fluvial systems in drylands environments. ''Area'', 34 (1), 8-16.
+* Bullard, J. E., Livingstone, I. (2002) Interactions between aeolian and fluvial systems in drylands environments. ''Area'', 34 (1), 8–16.
-Bullard, J. E. (1997) Vegetation and dryland geomorphology. Yn ''Arid Zone Geomorphology: Process, Form, and Change in Drylands'', 2nd Edition, Thomas, D. S. G (gol.). John Wiley & Sons, Chichester.
+* Bullard, J. E. (1997) Vegetation and dryland geomorphology. Yn ''Arid Zone Geomorphology: Process, Form, and Change in Drylands'', 2nd Edition, Thomas, D. S. G (gol.). John Wiley & Sons, Chichester.
-Bullard, J. E., McTainsh, G. H. (2003) Aeolian-fluvial interactions in dryland environments: examples, concepts and Australia case study.  ''Progress in Physical Geography'', 27 (4), 471-501.
+* Bullard, J. E., McTainsh, G. H. (2003) Aeolian-fluvial interactions in dryland environments: examples, concepts and Australia case study.  ''Progress in Physical Geography'', 27 (4), 471–501.
-Heathcote, R. L. (1983) ''The arid lands: their use and abuse''. Longman, Llundain.
+* Heathcote, R. L. (1983) ''The arid lands: their use and abuse''. Longman, Llundain.
-Heidorn, K. C. (2002) Weather Elements: Aeolian Transport gwefan. [http://www.islandnet.com/~see/weather/elements/aeolian.htm] Cyrchwyd: 01/12/2010.
+* Heidorn, K. C. (2002) [http://www.islandnet.com/~see/weather/elements/aeolian.htm Weather Elements: Aeolian Transport]. Cyrchwyd: 01/12/2010.
-Moffit, I. (1976) ''The Australian Outback, the World’s Wild places''/Time-Life books. Time-Life Books B. V, Amsterdam.
+* Moffit, I. (1976) ''The Australian Outback, the World’s Wild places''/Time-Life books. Time-Life Books B. V, Amsterdam.
-Nickling, W. G. (1988) The initiation of particle movement by wind. ''Sedimentology'', 35 (3), 499-511.
+* Nickling, W. G. (1988) The initiation of particle movement by wind. ''Sedimentology'', 35 (3), 499–511.
-Okin, G. S., Gillette, D. A., Herrick, J. E. (2006) Multi-scale controls on and consequences of aeolian processes in landscape change in arid and semi-arid environments. ''Journal of Arid Environments'', 65 (2), 253-275.
+* Okin, G. S., Gillette, D. A., Herrick, J. E. (2006) Multi-scale controls on and consequences of aeolian processes in landscape change in arid and semi-arid environments. ''Journal of Arid Environments'', 65 (2), 253–275.
-Wiggs, G. F. S. (1997) Sediment mobilisation by the wind. Yn ''Arid Zone Geomorphology: Process, Form, and Change in Drylands'', 2nd Edition, Thomas, D. S. G (gol.). John Wiley & Sons, Chichester.
+* Wiggs, G. F. S. (1997) Sediment mobilisation by the wind. Yn ''Arid Zone Geomorphology: Process, Form, and Change in Drylands'', 2nd Edition, Thomas, D. S. G (gol.). John Wiley & Sons, Chichester.
-Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.
+* Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.
 [[Categori:Daearyddiaeth]]
 __NOAUTOLINKS__

@@ Llinell 37: / Llinell 37: @@
 Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.
-[[Categori:Esboniadur Daearyddiaeth]]
+[[Categori:Daearyddiaeth]]
 __NOAUTOLINKS__

@@ Llinell 3: / Llinell 3: @@
 Cludiant gronynnau gan wynt. Daw’r term o ''Aeolus'' sef Duw Groegaidd y Gwynt. Ar ôl i’r gwaddod gael ei lusgo i’r llif awyr, bydd modd iddo gael ei gludo drwy gyfrwng un o bedwar dull sef crogiant, neidiant, ymgripiad ac ymlusgiant a’r hyn sy’n penderfynu hyn yn bennaf yw maint y gronyn. Nid yw’r dulliau cludo yn ddosbarthiadau ar wahân ac nid yw’r trawsnewid o un i’r llall yn amlwg iawn.
-Y ddau brif ddull ar gyfer cludiant aeolaidd yw crogiant a neidiant. Trwy grogiant mae’r gronynnau llwch lleiaf yn cael eu cadw yn yr awyr. Mae crogiant yn digwydd pan fydd deunyddiau arwyneb yn cael eu codi i’r awyr a bydd y ceryntau esgynnol yn ddigon cryf i ddal pwysau’r gronynnau a’u cadw i fyny am gyfnod amhenodol. Bydd cyflymder gwynt arferol sy’n agos i arwyneb y Ddaear yn crogiannu gronynnau gyda diamedrau llai na 0.2 mm.  Bydd stormydd gwynt difrifol yn medru dal gronynnau mawr mewn trolifau tyrfol am amser hir a’u gwthio i uchderau mawr (miloedd o fetrau), sy’n ymestyn eu pellter teithio (miloedd o gilometrau yng nghyfeiriad y gwynt).
+Y ddau brif ddull ar gyfer cludiant aeolaidd yw crogiant a neidiant. Trwy grogiant mae’r gronynnau llwch lleiaf yn cael eu cadw yn yr awyr. Mae crogiant yn digwydd pan fydd deunyddiau arwyneb yn cael eu codi i’r awyr a bydd y ceryntau esgynnol yn ddigon cryf i ddal pwysau’r gronynnau a’u cadw i fyny am gyfnod amhenodol. Bydd cyflymder gwynt arferol sy’n agos i arwyneb y Ddaear yn crogiannu gronynnau gyda diamedrau llai na 0.2&nbsp;mm.  Bydd stormydd gwynt difrifol yn medru dal gronynnau mawr mewn trolifau tyrfol am amser hir a’u gwthio i uchderau mawr (miloedd o fetrau), sy’n ymestyn eu pellter teithio (miloedd o gilometrau yng nghyfeiriad y gwynt).
-Mae neidiant yn digwydd drwy symudiad gronynnau oddi wrth yr arwyneb gan godiadau aerodynameg sydd wedyn, drwy’r llif awyr, yn cael momentwm llorweddol ac yna’n disgyn i wrthdaro'r gwely gronynnau ac yna’n parhau i ‘neidio’ yng nghyfeiriad y gwynt.  Mae hyn yn digwydd o fewn rhai metrau i’r arwyneb ac amcangyfrir bod 90% o dywod yn cael eu cludo o fewn 50 cm uwchben yr arwyneb a 35% o fewn 2.5 cm o’r arwyneb. Mae neidiant yn cludo gronynnau rhwng 0.06 mm a 0.5 mm mewn diamedr. Pan mae ychydig o ronynnau neidiant yn gwrthdaro gronynnau eraill mae hyn yn arwain at dasgu’r gronynnau eraill i’r llif awyr sy’n achosi iddynt neidio sy’n gallu arwain at fàs-symudiad o waddod. Gwelir hyn fel system rhaeadru lle mae symudiad nifer bychan o ronynnau ym medru achosi [[Mas-Symudiad|màs-symudiad]] enfawr o waddod yn gyflym. O bell, bydd cwmwl o ronynnau neidiedig yn ymddangos fel petaent ynghrog yn barhaus, gan greu haen niwlog yn agos i’r arwyneb.
+Mae neidiant yn digwydd drwy symudiad gronynnau oddi wrth yr arwyneb gan godiadau aerodynameg sydd wedyn, drwy’r llif awyr, yn cael momentwm llorweddol ac yna’n disgyn i wrthdaro'r gwely gronynnau ac yna’n parhau i ‘neidio’ yng nghyfeiriad y gwynt.  Mae hyn yn digwydd o fewn rhai metrau i’r arwyneb ac amcangyfrir bod 90% o dywod yn cael eu cludo o fewn 50&nbsp;cm uwchben yr arwyneb a 35% o fewn 2.5&nbsp;cm o’r arwyneb. Mae neidiant yn cludo gronynnau rhwng 0.06&nbsp;mm a 0.5&nbsp;mm mewn diamedr. Pan mae ychydig o ronynnau neidiant yn gwrthdaro gronynnau eraill mae hyn yn arwain at dasgu’r gronynnau eraill i’r llif awyr sy’n achosi iddynt neidio sy’n gallu arwain at fàs-symudiad o waddod. Gwelir hyn fel system rhaeadru lle mae symudiad nifer bychan o ronynnau ym medru achosi [[Mas-Symudiad|màs-symudiad]] enfawr o waddod yn gyflym. O bell, bydd cwmwl o ronynnau neidiedig yn ymddangos fel petaent ynghrog yn barhaus, gan greu haen niwlog yn agos i’r arwyneb.
-Pan fydd gronynnau neidiant yn gwrthdaro yn erbyn gronynnau sy’n rhy drwm i hercian, maent yn gwthio gronynnau (hyd at chwe gwaith yn fwy na’r gronynnau neidiant) ychydig ac yn araf ymlaen, ac mae’r symudiad hwn o lithro a rholio ymlaen yn cael ei adnabod fel ymgripiad. Fel arfer mae’n gofyn bod cyflymdra gwynt yn fwy na 16 km/a (10 m.y.a.) i ymgripiad ddigwydd.
+Pan fydd gronynnau neidiant yn gwrthdaro yn erbyn gronynnau sy’n rhy drwm i hercian, maent yn gwthio gronynnau (hyd at chwe gwaith yn fwy na’r gronynnau neidiant) ychydig ac yn araf ymlaen, ac mae’r symudiad hwn o lithro a rholio ymlaen yn cael ei adnabod fel ymgripiad. Fel arfer mae’n gofyn bod cyflymdra gwynt yn fwy na 16&nbsp;km/a (10 m.y.a.) i ymgripiad ddigwydd.
 Gall llystyfiant ddylanwadu ar brosesau a thirffurfiau aeolaidd drwy amharu ar ddulliau cludiant megis neidiant, a bydd hynny’n peri mwy o erydu rhwng llystyfiant a dyddodiad wrth ymyl llystyfiant. Mae prosesau aeolaidd yn cychwyn pan fydd erydoldeb y gwynt yn fwy na natur erydadwy yr arwyneb. Mae llystyfiant yn medru dylanwadu ar ddulliau cludiant aeolaidd drwy gyfrwng tri phrif ddull sef: yn gyntaf, drwy roi lloches rhag erydiad i’r arwyneb yn union o dan y llystyfiant; yn ail, drwy gynyddu garwedd a ffrithiant yr arwyneb sy’n tynnu momentwm oddi ar y gwynt ac felly ei bŵer erydu; ac, yn drydydd, drwy ddal gwaddod gan ymddwyn fel rhwystr i ronynnau mudol sydd yna’n gweithredu fel man i ddyddodi gwaddod.
@@ Llinell 25: / Llinell 25: @@
 Heathcote, R. L. (1983) ''The arid lands: their use and abuse''. Longman, Llundain.
-Heidorn, K. C. (2002) Weather Elements: Aeolian Transport gwefan. [[http://www.islandnet.com/~see/weather/elements/aeolian.htm]] Cyrchwyd: 01/12/2010.
+Heidorn, K. C. (2002) Weather Elements: Aeolian Transport gwefan. [http://www.islandnet.com/~see/weather/elements/aeolian.htm] Cyrchwyd: 01/12/2010.
 Moffit, I. (1976) ''The Australian Outback, the World’s Wild places''/Time-Life books. Time-Life Books B. V, Amsterdam.
@@ Llinell 37: / Llinell 37: @@
 Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.
-[[Category:Esboniadur Daearyddiaeth]]
+[[Categori:Esboniadur Daearyddiaeth]]

← At y diwygiad blaenorol		Diwygiad 14:35, 3 Rhagfyr 2013
Llinell 36:		Llinell 36:

	Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.		Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. ''Physical Review E'', 67, 051304-1 - 051304-3.
		+
		+	[[Category:Esboniadur Daearyddiaeth]]

@@ Llinell 11: / Llinell 11: @@
 Gall llystyfiant ddylanwadu ar brosesau a thirffurfiau aeolaidd drwy amharu ar ddulliau cludiant megis neidiant, a bydd hynny’n peri mwy o erydu rhwng llystyfiant a dyddodiad wrth ymyl llystyfiant. Mae prosesau aeolaidd yn cychwyn pan fydd erydoldeb y gwynt yn fwy na natur erydadwy yr arwyneb. Mae llystyfiant yn medru dylanwadu ar ddulliau cludiant aeolaidd drwy gyfrwng tri phrif ddull sef: yn gyntaf, drwy roi lloches rhag erydiad i’r arwyneb yn union o dan y llystyfiant; yn ail, drwy gynyddu garwedd a ffrithiant yr arwyneb sy’n tynnu momentwm oddi ar y gwynt ac felly ei bŵer erydu; ac, yn drydydd, drwy ddal gwaddod gan ymddwyn fel rhwystr i ronynnau mudol sydd yna’n gweithredu fel man i ddyddodi gwaddod.
-Mae cludiant a thirffurfiau aeolaidd yn dibynnu’n fawr ar y system afonydd i gyflenwi gwaddod. Mae’r system afonydd yn erydu’r [[pridd]] a’r creigiau sy’n cyflenwi’r gwaddod sy’n cael ei gludo gan gludiant aeolaidd. Bydd y gwaddod a gludir gan gludiant aeolaidd yn gallu cael ei ail-ddosbarthu dros y llethrau a sianelau’r afonydd a fydd yn eu tro yn cael eu cludo gan brosesau afonol. Felly, mae cylchrediad o gludiant ac erydiad yn digwydd. Mae’r gwaddod sy’n mynd i sianelau afonydd o ganlyniad i gludiant aeolaidd ym medru newid arddull afon o un ystumiol i un blethog (gweler [[afon ystumiol]] ac [[afon blethog]]).
+Mae cludiant a thirffurfiau aeolaidd yn dibynnu’n fawr ar y system afonydd i gyflenwi gwaddod. Mae’r system afonydd yn erydu’r [[pridd]] a’r creigiau sy’n cyflenwi’r gwaddod sy’n cael ei gludo gan gludiant aeolaidd. Bydd y gwaddod a gludir gan gludiant aeolaidd yn gallu cael ei ail-ddosbarthu dros y llethrau a sianelau’r afonydd a fydd yn eu tro yn cael eu cludo gan brosesau afonol. Felly, mae cylchrediad o gludiant ac erydiad yn digwydd. Mae’r gwaddod sy’n mynd i sianelau afonydd o ganlyniad i gludiant aeolaidd ym medru newid arddull afon o un ystumiol i un blethog (gweler [[Afon Ystumiol|afon ystumiol]] ac [[Afon Blethog|afon blethog]]).
 Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu [[pridd]], ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau [[pridd]]. ''Loess'' yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd.  Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf.  Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch.  Gwelir ''loess'' hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.

← At y diwygiad blaenorol		Diwygiad 10:36, 29 Awst 2013
Llinell 33:		Llinell 33:

	Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. Physical Review E, 67, 051304-1 - 051304-3.		Zhang, Qian-Hua., Miao, Tian-De. (2003) Aeolian sand ripples around plants. Physical Review E, 67, 051304-1 - 051304-3.
		+
		+	‘’Aeolus’’

@@ Llinell 1: / Llinell 1: @@
 Cludiant gronynnau gan wynt. Daw’r term o Aeolus sef Duw Groegaidd y Gwynt. Ar ôl i’r gwaddod gael ei lusgo i’r llif awyr, bydd modd iddo gael ei gludo drwy gyfrwng un o bedwar dull sef crogiant, neidiant, ymgripiad ac ymlusgiant a’r hyn sy’n penderfynu hyn yn bennaf yw maint y gronyn. Nid yw’r dulliau cludo yn ddosbarthiadau ar wahân ac nid yw’r trawsnewid o un i’r llall yn amlwg iawn.
@@ Llinell 8: / Llinell 10: @@
 Mae cludiant a thirffurfiau aeolaidd yn dibynnu’n fawr ar y system afonydd i gyflenwi gwaddod. Mae’r system afonydd yn erydu’r [[pridd]] a’r creigiau sy’n cyflenwi’r gwaddod sy’n cael ei gludo gan gludiant aeolaidd. Bydd y gwaddod a gludir gan gludiant aeolaidd yn gallu cael ei ail-ddosbarthu dros y llethrau a sianelau’r afonydd a fydd yn eu tro yn cael eu cludo gan brosesau afonol. Felly, mae cylchrediad o gludiant ac erydiad yn digwydd. Mae’r gwaddod sy’n mynd i sianelau afonydd o ganlyniad i gludiant aeolaidd ym medru newid arddull afon o un ystumiol i un blethog (gweler [[afon ystumiol]] ac [[afon blethog]]).
-Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu [[pridd]], ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau [[pridd]].  “Loess” yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd.  Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf.  Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch.  Gwelir “loess” hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.
+Mae cludiant aeolaidd yn broses bwysig ar gyfer erydu [[pridd]], ffurfio twyni a newid ac ail-ddyddodi gronynnau [[pridd]]. Loess yw’r enw a roddir ar y dyddodion mawr o bridd a gludir gan wynt ac fe’i gwelir ledled y byd.  Mae’r rhan fwyaf o’r pridd hwn yn tarddu o falurion a adawyd ar ôl yr oes iâ ddiwethaf.  Mae’r dyddodion mwyaf trwchus i’w gweld ar Lwyfandir Loess yn China lle maent yn 335 metr o drwch.  Gwelir loess hefyd yn Nwyrain Ewrop (Ŵcrain a Moldova) ac Unol Daleithiau America (yr Iseldir Canolog a’r Gwastadedd Mawr) lle mae’r croniadau mwyaf rhwng 20 a 30 metr o drwch.