https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&feed=atom&title=Deialog 2026-05-21T20:15:07Z Hanes diwygio'r dudalen hon ar y wici MediaWiki 1.28.0 https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Deialog&diff=2318&oldid=prev 2018-04-03T10:28:34Z

<p>Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;Deialog (o&#039;r Groeg ‘dia’ = rhwng a ‘logos’ = gair) yw sgwrs neu ymddiddan rhwng dau neu fwy o gymeriadau; cymharer â ‘monolog’ ar gyfer un cy...&#039;</p> <p><b>Tudalen newydd</b></p><div>Deialog (o'r Groeg ‘dia’ = rhwng a ‘logos’ = gair) yw sgwrs neu ymddiddan rhwng dau neu fwy o gymeriadau; cymharer â ‘monolog’ ar gyfer un cymeriad. Gellid cynnwys deialog mewn unrhyw gyfrwng creadigol, boed yn [[nofel]], stori fer, barddoniaeth neu sgript. Mewn cyfrwng dramatig, lleferir y ddeialog gan actorion a gall y ddeialog fod wedi ei pharatoi o flaen llaw neu ei byrfyfyrio. Diffinnir y term gan R, Emrys Jones yn y gyfrol ''Termau’r Theatr'' fel, ‘Sgwrs rhwng dau neu ychwaneg o bersonau ar y llwyfan.’ Gall nifer o unigolion lefaru deialog gyda’i gilydd ar ffurf [[Corws]]. Gall ieithwedd deialog fod yn un llafar, megis deialog Wil Sam (W. S. Jones) a [[Meic Povey]], neu’n fydryddol megis deialog [[Saunders Lewis]], neu’n gyfuniad o wahanol ieithweddau. Dywed Emyr Edwards yn ei gyfrol ''Sut i Greu [[Drama]] Fer'' mai’r ‘ddawn i ysgrifennu deialog dda yw trysor pennaf y dramodydd’. Dywed ymhellach: <br /> 'Trwy’r iaith a ddefnyddir i lunio deialog y mae’r dramodydd yn creu cyfrwng i’r cymeriadau eu mynegi eu hunain yn unigol ac i gymeriadau eraill. Trwy’r iaith a ddefnyddir i lunio’r ddeialog y bydd y dramodydd yn galluogi’r actor i’w fynegi ei hun yn glir ac yn uniongyrchol i’r gynulleidfa.'<br /> <br /> Gall fod i’r ddeialog is-destun os dymuna’r awdur hynny, hynny yw, rhwng llinellau’r ddeialog y ceir y gwir ystyr. Yn ôl Emyr Edwards: 'Felly, y mae deialog yn strwythur cymhleth iawn. Mae angen gofal arbennig i fedru llunio deialog sydd yn cyfleu y gwahanol lefelau o ystyr, o emosiwn, ac o weithredu a geir yn natblygiad y chwarae.' <br /> <br /> <br /> '''Manon Wyn Williams'''<br /> <br /> ==Llyfryddiaeth==<br /> <br /> Jones, R. Emrys (1964), ''Termau’r Theatr'' (&lt;nowiki&gt;Caerdydd&lt;/nowiki&gt;: Gwasg Prifysgol Cymru).<br /> <br /> Edwards, E. (2012), ''Sut i Greu Drama Fer'' (Bangor: Cyhoeddiadau'r Gair).<br /> <br /> {{CC BY-SA}}<br /> [[Categori:Beirniadaeth a Theori]]</div>

RobertRhys