Glos - Hanes diwygio

SeimonBrooks: /* Llyfryddiaeth */

2016-07-20T21:14:15Z

‎Llyfryddiaeth

SeimonBrooks am 15:48, 20 Gorffennaf 2016

2016-07-20T15:48:01Z

SeimonBrooks: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'NOAUTOLINKS Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, n...'

2016-07-20T15:42:13Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '__NOAUTOLINKS__ Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, n...'

Tudalen newydd

__NOAUTOLINKS__
Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, neu ar ymyl y tudalen — er mwyn egluro ystyr gair neu ychwanegu rhywbeth at y testun a allai gynorthwyo'r darllenydd i'w ddehongli'n gywir. Gallai'r glosau fod yn yr un iaith â'r testun gwreiddiol, neu mewn iaith neu ieithoedd gwahanol. Mae Llawysgrif Juvencus (MS Ff.4.42) a gedwir yn Llyfrgell y Brifysgol, Caer-grawnt yn enghraifft dda o lawysgrif Ladin wedi'i glosio. Fersiwn o'r Efengylau gan y bardd Lladin, Juvencus, yw'r prif destun, wedi'i gopïo gan ddyn â'r enw Gwyddeleg Núadu yn ail hanner y 9g; eglurwyd nifer o'r geiriau a'r ymadroddion â glosau niferus yn Lladin, neu yn Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg, a hynny gan wahanol ysgrifwyr. Ceir y glos Cymraeg ''guerin'', 'gwerin' ar y gair Lladin ''factio''. Eglurir y gair Lladin ''uenae'' 'veins' gan y glos Cymraeg guithennou 'gwythiennau'. Mae'r geiriau Lladin am y lliwiau ''caerula'' a ''uiridis'' a ''glaucus'' i gyd yn cael eu hegluro gan y gair ''glas''. Yn yr achos hwn, nid yw'n gwbl glir ai Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg yw iaith y glos.

Mae'r glosau cynnar hyn ynghyd â'r rhai a geir mewn llawysgrifau cynnar eraill yn bwysig am eu bod yn dangos y broses o ymgodymu â gwahanol destunau a sut y dehonglwyd hwy gan siaradwyr yr ieithoedd brodorol. Yn achos yr ieithoedd Celtaidd, mae glosau fel y rhain ar ymyl y ddalen mewn llawysgrifau Lladin yn werthfawr am eu bod — fel arysgrifau ar gerrig ac ambell ddarn mwy estynedig yma ac acw — yn gynharach na'r llawysgrifau sydd wedi'u hysgrifennu'n gyfan gwbl yn yr ieithoedd brodorol. Ceir ynddynt, felly, dystiolaeth werthfawr am ddatblygiad cynnar yr ieithoedd hynny. Byddai rhai testunau canoloesol yn cael eu copïo gyda'r glosau a oedd arnynt yn barod; mae hyn weithiau'n caniatáu i ysgolheigion wneud cysylltiadau rhwng gwahanol ganolfannau dysg, a rhwng gwahanol lawysgrifau a'i gilydd.

'''Marged Haycock'''

==Llyfryddiaeth==
Bischoff, B. (1990), ''Latin Palaeography: Antiquity and the Middle Ages'', cyf. D. Ó Cróinin a D. Ganz (Cambridge: Cambridge University Press).

Falileyev, A. (2016), Llawlyfr Hen Gymraeg (Caerfyrddin: Y Coleg Cymraeg) https://llyfrgell.porth.ac.uk/media/llawlyfr-hen-gymraeg-alexander-falileyev

Haycock, M. (2015), 'Medieval Welsh Texts Today and Tomorrow', yn Breatnach, L. et al. (goln), ''Proceedings XIV International Congress of Celtic Studies'', (Dublin: Dublin Institure for Advanced Studies), tt. 95-108.

Jackson, K. H. (1953), ''Language and History in Early Britain'' (Edinburgh: Edinburgh University Press).

Lapidge, M. (1986), 'Latin Learning in Dark Age Wales: Some Prologomena', yn Evans, D. E. et al. (goln), ''Proceedings of the Seventh International Congress of Celtic Studies'', (Oxford: Jesus College), tt. 91-107.

McKee, H. (2000), ''The Cambridge Juvencus Manuscript glossed in Latin, Old Welsh, and Old Irish: Text and Commentary'' (Aberystwyth: Cyhoeddiadau CMCS).

McKee, H. (gol.) (2000), ''Juvencus Codex Cantabrigiensis Ff.4.42: Ffacsimili'' (Aberystwyth: Cyhoeddiadau CMCS).

Russell, P. (gol.) (2003), ''Yr Hen Iaith: Studies in Early Welsh'' (Aberystwyth: Celtic Studies Publications).

Llawysgrif Juvencus ar-lein: http://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-FF- 00004-00042/1
{{CC BY-SA}}
[[Categori:Beirniadaeth a Theori]]

@@ Llinell 11: / Llinell 11: @@
 Falileyev, A. (2016), ''Llawlyfr Hen Gymraeg'' (Caerfyrddin: Y Coleg Cymraeg) https://llyfrgell.porth.ac.uk/media/llawlyfr-hen-gymraeg-alexander-falileyev
-Haycock, M. (2015), 'Medieval Welsh Texts Today and Tomorrow', yn Breatnach, L. et al. (goln),	''Proceedings XIV International Congress of Celtic Studies'' (Dublin: Dublin Institure for Advanced Studies), tt. 95-108.
+Haycock, M. (2015), 'Medieval Welsh Texts Today and Tomorrow', yn Breatnach, L. et al. (goln),	''Proceedings XIV International Congress of Celtic Studies'' (Dublin: Dublin Institute for Advanced Studies), tt. 95-108.
 Jackson, K. H. (1953), ''Language and History in Early Britain'' (Edinburgh: Edinburgh University Press).

@@ Llinell 1: / Llinell 1: @@
 __NOAUTOLINKS__
-Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, neu ar ymyl y tudalen — er mwyn egluro ystyr gair neu ychwanegu rhywbeth at y testun a allai gynorthwyo'r darllenydd i'w ddehongli'n gywir. Gallai'r glosau fod yn yr un iaith â'r testun gwreiddiol, neu mewn iaith neu ieithoedd gwahanol. Mae Llawysgrif Juvencus (MS Ff.4.42) a gedwir yn Llyfrgell y Brifysgol, Caer-grawnt yn enghraifft dda o lawysgrif Ladin wedi'i glosio. Fersiwn o'r Efengylau gan y bardd Lladin, Juvencus, yw'r prif destun, wedi'i gopïo gan ddyn â'r enw Gwyddeleg Núadu yn ail hanner y 9g; eglurwyd nifer o'r geiriau a'r ymadroddion â glosau niferus yn Lladin, neu yn Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg, a hynny gan wahanol ysgrifwyr. Ceir y glos Cymraeg ''guerin'', 'gwerin' ar y gair Lladin ''factio''. Eglurir y gair Lladin ''uenae'' 'veins' gan y glos Cymraeg guithennou 'gwythiennau'. Mae'r geiriau Lladin am y lliwiau ''caerula'' a ''uiridis'' a ''glaucus'' i gyd yn cael eu hegluro gan y gair ''glas''. Yn yr achos hwn, nid yw'n gwbl glir ai Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg yw iaith y glos.
+Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, neu ar ymyl y tudalen — er mwyn egluro ystyr gair neu ychwanegu rhywbeth at y testun a allai gynorthwyo'r darllenydd i'w ddehongli'n gywir. Gallai'r glosau fod yn yr un iaith â'r testun gwreiddiol, neu mewn iaith neu ieithoedd gwahanol. Mae Llawysgrif Juvencus (MS Ff.4.42) a gedwir yn Llyfrgell y Brifysgol, Caer-grawnt yn enghraifft dda o lawysgrif Ladin wedi'i glosio. Fersiwn o'r Efengylau gan y bardd Lladin, Juvencus, yw'r prif destun, wedi'i gopïo gan ddyn â'r enw Gwyddeleg Núadu yn ail hanner y 9g.; eglurwyd nifer o'r geiriau a'r ymadroddion â glosau niferus yn Lladin, neu yn Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg, a hynny gan wahanol ysgrifwyr. Ceir y glos Cymraeg ''guerin'', 'gwerin' ar y gair Lladin ''factio''. Eglurir y gair Lladin ''uenae'', 'veins' gan y glos Cymraeg ''guithennou'', 'gwythiennau'. Mae'r geiriau Lladin am y lliwiau ''caerula'' a ''uiridis'' a ''glaucus'' i gyd yn cael eu hegluro gan y gair ''glas''. Yn yr achos hwn, nid yw'n gwbl glir ai Hen Gymraeg neu Hen Wyddeleg yw iaith y glos.
 Mae'r glosau cynnar hyn ynghyd â'r rhai a geir mewn llawysgrifau cynnar eraill yn bwysig am eu bod yn dangos y broses o ymgodymu â gwahanol destunau a sut y dehonglwyd hwy gan siaradwyr yr ieithoedd brodorol. Yn achos yr ieithoedd Celtaidd, mae glosau fel y rhain ar ymyl y ddalen mewn llawysgrifau Lladin yn werthfawr am eu bod — fel arysgrifau ar gerrig ac ambell ddarn mwy estynedig yma ac acw — yn gynharach na'r llawysgrifau sydd wedi'u hysgrifennu'n gyfan gwbl yn yr ieithoedd brodorol. Ceir ynddynt, felly, dystiolaeth werthfawr am ddatblygiad cynnar yr ieithoedd hynny. Byddai rhai testunau canoloesol yn cael eu copïo gyda'r glosau a oedd arnynt yn barod; mae hyn weithiau'n caniatáu i ysgolheigion wneud cysylltiadau rhwng gwahanol ganolfannau dysg, a rhwng gwahanol lawysgrifau a'i gilydd.
@@ Llinell 7: / Llinell 7: @@
 ==Llyfryddiaeth==
-Bischoff, B. (1990), ''Latin Palaeography: Antiquity and the Middle Ages'', cyf. D. Ó Cróinin a D. Ganz (Cambridge: Cambridge University Press).
+Bischoff, B. (1990), ''Latin Palaeography: Antiquity and the Middle Ages'', cyf. Cróinin, D. Ó. a Ganz, D. (Cambridge: Cambridge University Press).
-Falileyev, A. (2016), Llawlyfr Hen Gymraeg (Caerfyrddin: Y Coleg Cymraeg) https://llyfrgell.porth.ac.uk/media/llawlyfr-hen-gymraeg-alexander-falileyev
+Falileyev, A. (2016), ''Llawlyfr Hen Gymraeg'' (Caerfyrddin: Y Coleg Cymraeg) https://llyfrgell.porth.ac.uk/media/llawlyfr-hen-gymraeg-alexander-falileyev
-Haycock, M. (2015), 'Medieval Welsh Texts Today and Tomorrow', yn Breatnach, L. et al. (goln),	''Proceedings XIV International Congress of Celtic Studies'', (Dublin: Dublin Institure for Advanced Studies), tt. 95-108.
+Haycock, M. (2015), 'Medieval Welsh Texts Today and Tomorrow', yn Breatnach, L. et al. (goln),	''Proceedings XIV International Congress of Celtic Studies'' (Dublin: Dublin Institure for Advanced Studies), tt. 95-108.
 Jackson, K. H. (1953), ''Language and History in Early Britain'' (Edinburgh: Edinburgh University Press).
-Lapidge, M. (1986), 'Latin Learning in Dark Age Wales: Some Prologomena', yn Evans, D. E. et al. (goln), ''Proceedings of the Seventh International Congress of Celtic Studies'', (Oxford: Jesus College), tt. 91-107.
+Lapidge, M. (1986), 'Latin Learning in Dark Age Wales: Some Prologomena', yn Evans, D. E. et al. (goln), ''Proceedings of the Seventh International Congress of Celtic Studies'' (Oxford: Jesus College), tt. 91-107.
 McKee, H. (2000), ''The Cambridge Juvencus Manuscript glossed in Latin, Old Welsh, and Old Irish: Text and Commentary'' (Aberystwyth: Cyhoeddiadau CMCS).

Glos - Hanes diwygio

SeimonBrooks: /* Llyfryddiaeth */

SeimonBrooks am 15:48, 20 Gorffennaf 2016

SeimonBrooks: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '__NOAUTOLINKS__ Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, n...'

SeimonBrooks: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'NOAUTOLINKS Gair o'r Saesneg ''gloss'' neu o'r Lladin ''glossa''. Gair neu eiriau a ychwanegir at destun yw glos — fel arfer uwchben y gwreiddiol, n...'