Jones, Richard Elfyn (g.1944) - Hanes diwygio

CadiW am 20:50, 13 Awst 2021

2021-08-13T20:50:13Z

CadiW am 20:49, 13 Awst 2021

2021-08-13T20:49:44Z

CadiW am 21:29, 11 Mai 2021

2021-05-11T21:29:43Z

CadiW am 21:28, 11 Mai 2021

2021-05-11T21:28:48Z

CadiW: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'NOAUTOLINKS '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'

2021-05-11T21:27:38Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '__NOAUTOLINKS__ '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'

Tudalen newydd

__NOAUTOLINKS__
'''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru''], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.'''

Mae Richard Elfyn Jones, a aned ym Mlaenau Ffestiniog, yn un o gerddorion mwyaf amryddawn ei genhedlaeth, sydd wedi gwneud cyfraniad helaeth nid yn unig fel cyfansoddwr ond hefyd fel [[arweinydd]] ac organydd, darlithydd, awdur, athronydd, [[ysgolhaig]], a beirniad cerdd, ac ymysg ei gyhoeddiadau ceir erthygl ar [[David Wynne]], A. N. Whitehead, a llyfr ar y cysylltiadau rhwng cerddoriaeth ac athroniaeth (gw. Jones 1979, 2000 a 2007).

Astudiodd gyfansoddi gyda [[William Mathias]] (1934-92) a [[Reginald Smith Brindle]] (1917-2003) yng Ngholeg [[Prifysgol]] Gogledd Cymru, Bangor. Enillodd raddau BA ac MMus a bu’n fyfyriwr ymchwil yng Ngholeg y Brenin, Caergrawnt. Dyfarnwyd iddo Gymrodoriaeth gan Goleg Brenhinol yr Organyddion (FRCO) yn 1967 pan enillodd Wobr Limpus am ei berfformiadau. Yn 1978, dyfarnwyd iddo radd PhD am ei waith ar operâu y cyfansoddwr o Loegr, Michael Tippett (1905-98).

Treuliodd ei yrfa gyfan yn ddarlithydd yn Adran Gerddoriaeth Prifysgol Caerdydd. Yn ogystal â bod yn gyfansoddwr amryddawn ac eang ei ystod, bu’n awdur nifer o lyfrau, yn eu plith gyfrol ar waith ei gyfaill o gyfansoddwr David Wynne (1979) a ''The Early Operas of Michael Tippett'' (1996). Ond mae ei brif gyfraniad fel ysgolhaig ym maes athroniaeth cerddoriaeth, a gwelir hyn yn bennaf yn ''Music and the Numinous'' (2007), gwaith crefyddol ei naws sy’n trafod natur sylfaenol cerddoriaeth (ac i ryw raddau’r celfyddydau eraill) trwy dechnegau arloesol ymresymu athroniaeth Proses.

Yn gynnar yn ei yrfa, gwnaeth enw iddo’i hun fel organydd gan ymddangos fel datgeinydd bymtheg o weithiau ar BBC Radio 3. Fel arweinydd cerddorfaol, cyrhaeddodd rownd gyn-derfynol Cystadleuaeth Ryngwladol Guido Cantelli ym Milan yn 1980. Ond bu ei bwyslais mwyaf ar arwain [[corawl]]. Bu’n arweinydd Côr Poliffonig Caerdydd (1977-91) ac Ensemble Lleisiol Cymru. Bu’n gorws-feistr hefyd ar gyfer perfformiadau teledu a radio gan weithio’n agos gydag [[arweinyddion]] megis Colin Davis, Andrew Davies, Roger Norrington, John Eliot Gardiner a Neville Marriner.

Cyfansoddodd ar gyfer nifer o gerddorion cyfoes adnabyddus, yn eu plith [[Bryn Terfel]], Gillian Weir, John Scott, Jack Brymer, Pedwarawd Llinynnol Britten, [[Llŷr Williams]], Huw Tregelles Williams; ysgrifennodd hefyd ar gyfer [[Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC]]. Yn yr 1990au bu’n ysgrifennu cerddoriaeth ar gyfer ffilm a theledu, a denodd ei gerddoriaeth ar gyfer cyfresi teledu ''Timeline'' ac ''After the Warming'' (Maryland PBS, 1990) yn yr Unol Daleithiau sylw rhyngwladol. Rhwng 1996 a 2004, ef oedd ymgynghorydd [[cerddoriaeth glasurol]] S4C.

O ran arddull ei gyfansoddiadau, mae ei grefft ofalus yn cwmpasu’r traddodiadol ac yn ddyledus i raddau i waith cyfansoddwyr y tir canol megis ei hen athro, William Mathias. Ceir hefyd elfen o arddull gynnar a chyfnod canol Tippett a Messiaen. Mae’r rhythmau yn aml yn gymhleth ond cyplysir hynny gydag awydd amlwg i gyfathrebu. Ysgrifennodd ymhell dros gant o weithiau bach a mawr. Mae’n cwmpasu ''genres'' megis gweithiau siambr a darnau allweddellol, corawl a cherddorfaol fel ei gilydd. Derbyniodd gomisiynau gan y prif wyliau cerdd yng Nghymru a thu hwnt. Daw ei dras Gymreig yn amlwg ar brydiau megis yn y trefniannau o [[alawon gwerin]], ''Tair Cân Werin Gymreig'' ar gyfer mezzo-soprano a cherddorfa (a gymharwyd o ran arddull i’r ''Songs of the Auvergne'' gan Canteloube), a ''Cyfaredd Bro'' i gôr a cherddorfa a gyfansoddodd ar gyfer [[Eisteddfod]] Genedlaethol Abergwaun yn 1986.

Dangosodd allu arbennig yn y darnau corawl a lleisiol wrth osod geiriau gan Saunders Lewis, Vernon Watkins, Gerard Manley Hopkins a sawl bardd Cymraeg cyfoes. Ymhlith ei weithiau mwyaf nodedig y mae’r ''Brangwyn Overture'' (1981) a gyfansoddwyd ar gyfer organ Neuadd y Brangwyn, Abertawe, i’w berfformio gan Gillian Weir, ac a recordiwyd ar label Vienna Modern Masters gan Gerddorfa Symffoni Kraków. Mae’n waith hynod effeithiol ac idiomatig a ddylai gael ei berfformio’n amlach yn rhyngwladol (‘a Proms must if not heard before on the South Bank,’ yn ôl un adolygiad yn ''The Sunday Times).''

Clywyd y gantata estynedig i soprano, côr a cherddorfa, ''Goroesiad Cenedl'', yn Eisteddfod Genedlaethol Maldwyn a’r Gororau yn 2003. Roedd y gwaith hwn yn ffrwyth cydweithio llwyddiannus rhwng y cyfansoddwr a’r bardd Alan Llwyd. Gwaith tebyg ond gyda geiriau Saesneg yw ''In David’s Land'' (2006), gwaith corawl cenedlaetholgar arall ar raddfa eang i gôr, unawdwyr a cherddorfa a gomisiynwyd gan Ŵyl Gerdd Ryngwladol Abergwaun yn 2006. Mae’r ddau waith corawl hyn yn arddangos dawn y cyfansoddwr i greu cerddoriaeth emosiynol bwerus wrth drin cynfas eang.

'''Lyn Davies'''

==Llyfryddiaeth==

*Richard Elfyn Jones, ''David Wynne'' (Gwasg Prifysgol Cymru, 1979)

*———, ‘AN Whitehead and Music: Real Time’, ''The Musical Times'', 14/1873 (Gaeaf, 2000), 47–52

*———, ''Music and the Numinous'' (Rodopi, 2007)

*Tŷ Cerdd (archifau a gwefan)

{{CC BY-SA Cydymaith}}
[[Categori:Cerddoriaeth]]

@@ Llinell 10: / Llinell 10: @@
 Yn gynnar yn ei yrfa, gwnaeth enw iddo’i hun fel organydd gan ymddangos fel datgeinydd bymtheg o weithiau ar BBC Radio 3. Fel arweinydd cerddorfaol, cyrhaeddodd rownd gyn-derfynol Cystadleuaeth Ryngwladol Guido Cantelli ym Milan yn 1980. Ond bu ei bwyslais mwyaf ar arwain [[Corau Cymysg | corawl]]. Bu’n arweinydd Côr Poliffonig Caerdydd (1977-91) ac Ensemble Lleisiol Cymru. Bu’n gorws-feistr hefyd ar gyfer perfformiadau teledu a radio gan weithio’n agos gydag arweinyddion megis Colin Davis, Andrew Davies, Roger Norrington, John Eliot Gardiner a Neville Marriner.
-Cyfansoddodd ar gyfer nifer o gerddorion cyfoes adnabyddus, yn eu plith [[Bryn Terfel]], Gillian Weir, John Scott, Jack Brymer, Pedwarawd Llinynnol Britten, [[Williams, Llŷr (g.1976) | Llŷr Williams]], Huw Tregelles Williams; ysgrifennodd hefyd ar gyfer [[Cerddorfeydd, Corau, Cerddorfeydd Ieuenctid ac Ensemblau | Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC]]. Yn yr 1990au bu’n ysgrifennu cerddoriaeth ar gyfer [[ffilm]] a theledu, a denodd ei gerddoriaeth ar gyfer cyfresi teledu ''Timeline'' ac ''After the Warming'' (Maryland PBS, 1990) yn yr Unol Daleithiau sylw rhyngwladol. Rhwng 1996 a 2004, ef oedd ymgynghorydd [[Clasurol a Chelfyddydol, Cerddoriaeth | cerddoriaeth glasurol]] S4C.
+Cyfansoddodd ar gyfer nifer o gerddorion cyfoes adnabyddus, yn eu plith [[Terfel, Bryn (g.1965) | Bryn Terfel]], Gillian Weir, John Scott, Jack Brymer, Pedwarawd Llinynnol Britten, [[Williams, Llŷr (g.1976) | Llŷr Williams]], Huw Tregelles Williams; ysgrifennodd hefyd ar gyfer [[Cerddorfeydd, Corau, Cerddorfeydd Ieuenctid ac Ensemblau | Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC]]. Yn yr 1990au bu’n ysgrifennu cerddoriaeth ar gyfer [[ffilm]] a theledu, a denodd ei gerddoriaeth ar gyfer cyfresi teledu ''Timeline'' ac ''After the Warming'' (Maryland PBS, 1990) yn yr Unol Daleithiau sylw rhyngwladol. Rhwng 1996 a 2004, ef oedd ymgynghorydd [[Clasurol a Chelfyddydol, Cerddoriaeth | cerddoriaeth glasurol]] S4C.
 O ran arddull ei gyfansoddiadau, mae ei grefft ofalus yn cwmpasu’r traddodiadol ac yn ddyledus i raddau i waith cyfansoddwyr y tir canol megis ei hen athro, William Mathias. Ceir hefyd elfen o arddull gynnar a chyfnod canol Tippett a Messiaen. Mae’r rhythmau yn aml yn gymhleth ond cyplysir hynny gydag awydd amlwg i gyfathrebu. Ysgrifennodd ymhell dros gant o weithiau bach a mawr. Mae’n cwmpasu ''genres'' megis gweithiau siambr a darnau allweddellol, corawl a cherddorfaol fel ei gilydd. Derbyniodd gomisiynau gan y prif wyliau cerdd yng Nghymru a thu hwnt. Daw ei dras Gymreig yn amlwg ar brydiau megis yn y trefniannau o [[Gwerin, Canu a Cherddoriaeth Draddodiadol | alawon gwerin]], ''Tair Cân Werin Gymreig'' ar gyfer mezzo-soprano a cherddorfa (a gymharwyd o ran arddull i’r ''Songs of the Auvergne'' gan Canteloube), a ''Cyfaredd Bro'' i gôr a cherddorfa a gyfansoddodd ar gyfer [[Eisteddfod, Cerddoriaeth a'r | Eisteddfod]] Genedlaethol Abergwaun yn 1986.

@@ Llinell 2: / Llinell 2: @@
 '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru''], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.'''
-Mae Richard Elfyn Jones, a aned ym Mlaenau Ffestiniog, yn un o gerddorion mwyaf amryddawn ei genhedlaeth, sydd wedi gwneud cyfraniad helaeth nid yn unig fel cyfansoddwr ond hefyd fel [[arweinydd]] ac organydd, darlithydd, awdur, athronydd, [[ysgolhaig]], a beirniad cerdd, ac ymysg ei gyhoeddiadau ceir erthygl ar [[David Wynne]], A. N. Whitehead, a llyfr ar y cysylltiadau rhwng cerddoriaeth ac athroniaeth (gw. Jones 1979, 2000 a 2007).
+Mae Richard Elfyn Jones, a aned ym Mlaenau Ffestiniog, yn un o gerddorion mwyaf amryddawn ei genhedlaeth, sydd wedi gwneud cyfraniad helaeth nid yn unig fel cyfansoddwr ond hefyd fel [[Arweinydd, Arweinyddion | arweinydd]] ac organydd, darlithydd, awdur, athronydd, [[Hanesyddiaeth, Ysgolheictod a Cherddoreg | ysgolhaig]], a beirniad cerdd, ac ymysg ei gyhoeddiadau ceir erthygl ar [[Wynne, David (1900-83) | David Wynne]], A. N. Whitehead, a llyfr ar y cysylltiadau rhwng cerddoriaeth ac athroniaeth (gw. Jones 1979, 2000 a 2007).
-Astudiodd gyfansoddi gyda [[William Mathias]] (1934-92) a [[Reginald Smith Brindle]] (1917-2003) yng Ngholeg [[Prifysgol]] Gogledd Cymru, Bangor. Enillodd raddau BA ac MMus a bu’n fyfyriwr ymchwil yng Ngholeg y Brenin, Caergrawnt. Dyfarnwyd iddo Gymrodoriaeth gan Goleg Brenhinol yr Organyddion (FRCO) yn 1967 pan enillodd Wobr Limpus am ei berfformiadau. Yn 1978, dyfarnwyd iddo radd PhD am ei waith ar operâu y cyfansoddwr o Loegr, Michael Tippett (1905-98).
+Astudiodd gyfansoddi gyda [[Mathias, William (1934-92) | William Mathias]] (1934-92) a [[Smith Brindle, Reginald (1917-2003) | Reginald Smith Brindle]] (1917-2003) yng Ngholeg [[Prifysgolion a Cherddoriaeth yng Nghymru | Prifysgol]] Gogledd Cymru, Bangor. Enillodd raddau BA ac MMus a bu’n fyfyriwr ymchwil yng Ngholeg y Brenin, Caergrawnt. Dyfarnwyd iddo Gymrodoriaeth gan Goleg Brenhinol yr Organyddion (FRCO) yn 1967 pan enillodd Wobr Limpus am ei berfformiadau. Yn 1978, dyfarnwyd iddo radd PhD am ei waith ar operâu y cyfansoddwr o Loegr, Michael Tippett (1905-98).
 Treuliodd ei yrfa gyfan yn ddarlithydd yn Adran Gerddoriaeth Prifysgol Caerdydd. Yn ogystal â bod yn gyfansoddwr amryddawn ac eang ei ystod, bu’n awdur nifer o lyfrau, yn eu plith gyfrol ar waith ei gyfaill o gyfansoddwr David Wynne (1979) a ''The Early Operas of Michael Tippett'' (1996). Ond mae ei brif gyfraniad fel ysgolhaig ym maes athroniaeth cerddoriaeth, a gwelir hyn yn bennaf yn ''Music and the Numinous'' (2007), gwaith crefyddol ei naws sy’n trafod natur sylfaenol cerddoriaeth (ac i ryw raddau’r celfyddydau eraill) trwy dechnegau arloesol ymresymu athroniaeth Proses.
-Yn gynnar yn ei yrfa, gwnaeth enw iddo’i hun fel organydd gan ymddangos fel datgeinydd bymtheg o weithiau ar BBC Radio 3. Fel arweinydd cerddorfaol, cyrhaeddodd rownd gyn-derfynol Cystadleuaeth Ryngwladol Guido Cantelli ym Milan yn 1980. Ond bu ei bwyslais mwyaf ar arwain [[corawl]]. Bu’n arweinydd Côr Poliffonig Caerdydd (1977-91) ac Ensemble Lleisiol Cymru. Bu’n gorws-feistr hefyd ar gyfer perfformiadau teledu a radio gan weithio’n agos gydag [[arweinyddion]] megis Colin Davis, Andrew Davies, Roger Norrington, John Eliot Gardiner a Neville Marriner.
+Yn gynnar yn ei yrfa, gwnaeth enw iddo’i hun fel organydd gan ymddangos fel datgeinydd bymtheg o weithiau ar BBC Radio 3. Fel arweinydd cerddorfaol, cyrhaeddodd rownd gyn-derfynol Cystadleuaeth Ryngwladol Guido Cantelli ym Milan yn 1980. Ond bu ei bwyslais mwyaf ar arwain [[Corau Cymysg | corawl]]. Bu’n arweinydd Côr Poliffonig Caerdydd (1977-91) ac Ensemble Lleisiol Cymru. Bu’n gorws-feistr hefyd ar gyfer perfformiadau teledu a radio gan weithio’n agos gydag arweinyddion megis Colin Davis, Andrew Davies, Roger Norrington, John Eliot Gardiner a Neville Marriner.
-Cyfansoddodd ar gyfer nifer o gerddorion cyfoes adnabyddus, yn eu plith [[Bryn Terfel]], Gillian Weir, John Scott, Jack Brymer, Pedwarawd Llinynnol Britten, [[Llŷr Williams]], Huw Tregelles Williams; ysgrifennodd hefyd ar gyfer [[Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC]]. Yn yr 1990au bu’n ysgrifennu cerddoriaeth ar gyfer [[ffilm]] a theledu, a denodd ei gerddoriaeth ar gyfer cyfresi teledu ''Timeline'' ac ''After the Warming'' (Maryland PBS, 1990) yn yr Unol Daleithiau sylw rhyngwladol. Rhwng 1996 a 2004, ef oedd ymgynghorydd [[cerddoriaeth glasurol]] S4C.
+Cyfansoddodd ar gyfer nifer o gerddorion cyfoes adnabyddus, yn eu plith [[Bryn Terfel]], Gillian Weir, John Scott, Jack Brymer, Pedwarawd Llinynnol Britten, [[Williams, Llŷr (g.1976) | Llŷr Williams]], Huw Tregelles Williams; ysgrifennodd hefyd ar gyfer [[Cerddorfeydd, Corau, Cerddorfeydd Ieuenctid ac Ensemblau | Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC]]. Yn yr 1990au bu’n ysgrifennu cerddoriaeth ar gyfer [[ffilm]] a theledu, a denodd ei gerddoriaeth ar gyfer cyfresi teledu ''Timeline'' ac ''After the Warming'' (Maryland PBS, 1990) yn yr Unol Daleithiau sylw rhyngwladol. Rhwng 1996 a 2004, ef oedd ymgynghorydd [[Clasurol a Chelfyddydol, Cerddoriaeth | cerddoriaeth glasurol]] S4C.
-O ran arddull ei gyfansoddiadau, mae ei grefft ofalus yn cwmpasu’r traddodiadol ac yn ddyledus i raddau i waith cyfansoddwyr y tir canol megis ei hen athro, William Mathias. Ceir hefyd elfen o arddull gynnar a chyfnod canol Tippett a Messiaen. Mae’r rhythmau yn aml yn gymhleth ond cyplysir hynny gydag awydd amlwg i gyfathrebu. Ysgrifennodd ymhell dros gant o weithiau bach a mawr. Mae’n cwmpasu ''genres'' megis gweithiau siambr a darnau allweddellol, corawl a cherddorfaol fel ei gilydd. Derbyniodd gomisiynau gan y prif wyliau cerdd yng Nghymru a thu hwnt. Daw ei dras Gymreig yn amlwg ar brydiau megis yn y trefniannau o [[alawon gwerin]], ''Tair Cân Werin Gymreig'' ar gyfer mezzo-soprano a cherddorfa (a gymharwyd o ran arddull i’r ''Songs of the Auvergne'' gan Canteloube), a ''Cyfaredd Bro'' i gôr a cherddorfa a gyfansoddodd ar gyfer [[Eisteddfod]] Genedlaethol Abergwaun yn 1986.
+O ran arddull ei gyfansoddiadau, mae ei grefft ofalus yn cwmpasu’r traddodiadol ac yn ddyledus i raddau i waith cyfansoddwyr y tir canol megis ei hen athro, William Mathias. Ceir hefyd elfen o arddull gynnar a chyfnod canol Tippett a Messiaen. Mae’r rhythmau yn aml yn gymhleth ond cyplysir hynny gydag awydd amlwg i gyfathrebu. Ysgrifennodd ymhell dros gant o weithiau bach a mawr. Mae’n cwmpasu ''genres'' megis gweithiau siambr a darnau allweddellol, corawl a cherddorfaol fel ei gilydd. Derbyniodd gomisiynau gan y prif wyliau cerdd yng Nghymru a thu hwnt. Daw ei dras Gymreig yn amlwg ar brydiau megis yn y trefniannau o [[Gwerin, Canu a Cherddoriaeth Draddodiadol | alawon gwerin]], ''Tair Cân Werin Gymreig'' ar gyfer mezzo-soprano a cherddorfa (a gymharwyd o ran arddull i’r ''Songs of the Auvergne'' gan Canteloube), a ''Cyfaredd Bro'' i gôr a cherddorfa a gyfansoddodd ar gyfer [[Eisteddfod, Cerddoriaeth a'r | Eisteddfod]] Genedlaethol Abergwaun yn 1986.
 Dangosodd allu arbennig yn y darnau corawl a lleisiol wrth osod geiriau gan [[Saunders Lewis]], Vernon Watkins, Gerard Manley Hopkins a sawl bardd Cymraeg cyfoes. Ymhlith ei weithiau mwyaf nodedig y mae’r ''Brangwyn Overture'' (1981) a gyfansoddwyd ar gyfer organ Neuadd y Brangwyn, Abertawe, i’w berfformio gan Gillian Weir, ac a recordiwyd ar label Vienna Modern Masters gan Gerddorfa Symffoni Kraków. Mae’n waith hynod effeithiol ac idiomatig a ddylai gael ei berfformio’n amlach yn rhyngwladol (‘a Proms must if not heard before on the South Bank,’ yn ôl un adolygiad yn ''The Sunday Times).''