Marcsaeth - Hanes diwygio

AdamPierceCaerdydd am 18:49, 7 Medi 2024

2024-09-07T18:49:21Z

AdamPierceCaerdydd am 18:47, 7 Medi 2024

2024-09-07T18:47:41Z

SionJonesCaerdydd am 11:03, 25 Mai 2023

2023-05-25T11:03:29Z

SionJonesCaerdydd am 11:01, 25 Mai 2023

2023-05-25T11:01:22Z

SionJonesCaerdydd am 11:00, 25 Mai 2023

2023-05-25T11:00:30Z

SionJonesCaerdydd am 10:57, 25 Mai 2023

2023-05-25T10:57:03Z

AdamPierceCaerdydd am 16:20, 23 Mawrth 2023

2023-03-23T16:20:27Z

AdamPierceCaerdydd am 16:19, 23 Mawrth 2023

2023-03-23T16:19:37Z

AdamPierceCaerdydd am 21:58, 13 Mawrth 2023

2023-03-13T21:58:38Z

AdamPierceCaerdydd am 21:57, 13 Mawrth 2023

2023-03-13T21:57:32Z

@@ Llinell 23: / Llinell 23: @@
 Fodd bynnag, gwelwn wyriad pwysig a dylanwadol yng ngwaith Lenin hefyd. Yn nealltwriaeth y genhedlaeth flaenorol o [[Materoliaeth Hanesyddol|fateroliaeth hanesyddol]], mae [[comiwnyddiaeth]] yn datblygu’n anorfod o [[cyfalafiaeth|gyfalafiaeth]]: amod posibilrwydd [[comiwnyddiaeth]] yw’r gormodedd sy’n cael ei greu gan ddatblygiadau yng ngallu [[cyfalafiaeth]] ddiwydiannol i gynhyrchu gormodedd. Felly, roedd chwyldro i’w ddisgwyl yng ngwledydd datblygedig y Gorllewin, gyda’r proletariat diwydiannol yn ei arwain, ond byddai chwyldro comiwnyddol yn amhosib mewn gwledydd cyn-gyfalafol, ffiwdal, fel Rwsia.
-I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn [[biwrocratiaeth]] a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
+I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth cymdeithasol| dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn [[biwrocratiaeth]] a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
 Fodd bynnag, gyda llwyddiant y chwyldro a thrawsffurfio Rwsia, daeth yr Undeb Sofietaidd yn gynyddol i feddu ar fonopoli ar ddiffinio <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, yn enwedig gyda sefydlu’r Drydedd Gymdeithas Ryngwladol ym 1920 a phleidiau comiwnyddol Ewrop yn derbyn y ddealltwriaeth Sofietaidd. Mewn nifer o ffyrdd pwysig, mae’r datblygiad terfynol hwn yn nodi diwedd datblygiad Marcsaeth Glasurol; oherwydd bod gan yr Undeb Sofietaidd reolaeth lwyr ar <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, ni chaniateir unrhyw wyriad deallusol mwyach oddi wrth y ddysgeidiaeth swyddogol. Gwelwyd diwedd ar y trafodaethau dichonadwy, rhyngwladol a welwyd yn y traddodiad cyn hynny. Byddai’n amhosib tanbrisio pwysigrwydd y dehongliad Sofietaidd hwn, oherwydd, am ran helaeth o’r ugeinfed ganrif, roedd nifer sylweddol o bobl y byd yn byw o fewn rhyw ffurf ar drefniant gwleidyddol wedi’i ddylanwadu gan Farcsaeth Sofietaidd.
@@ Llinell 35: / Llinell 35: @@
 Yr adeg hon, gwelwyd cyfres o argyfyngau economaidd byd-eang; y mwyaf enwog oedd cwymp Wall Street ym 1929 a’r Dirwasgiad Mawr a ddilynodd. Ond er gwaethaf argyfyngau o’r fath, ni welwyd chwyldro yng ngwledydd datblygedig y Gorllewin. Dangosodd digwyddiadau o’r fath fod [[cyfalafiaeth]] yn llawer mwy cadarn nag a dybiwyd yn draddodiadol, a gwelwyd gallu i sefydlogi’r economi drwy ymyrraeth wladwriaethol mewn modd na fyddai’r meddylwyr Marcsaidd blaenorol wedi medru ei ddychmygu. Yn hytrach na chwyldro comiwnyddol, gwelwyd twf Ffasgaeth yn nifer o’r gwledydd a fu’n fwyaf dylanwadol yn hanes Marcsaeth gynnar – yn enwedig yr Eidal drwy’r 1920au a’r Blaid Natsïaidd yn yr Almaen yn yr 1930au.
-Yn cyd-fynd â’r datblygiadau hyn, gwelwyd trai dylanwad y pleidiau a’r mudiadau [[dosbarth]] gweithiol chwyldroadol, a chyda hyn golli grŵp oedd i fod i wireddu’r chwyldro, yn nhyb [[Karl Marx|Marx]]. At hyn, yn dilyn yr Ail Ryfel Byd yn arbennig, gwelwyd [[cyfalafiaeth]] yn ffynnu drwy’r Gorllewin, gyda chyfnod o dwf digyffelyb. I goroni’r cwbl, gwelwyd methiant llwyr Marcsaeth Sofietaidd, gyda thwf yn yr ymwybyddiaeth o erchyllterau Staliniaeth drwy’r Gorllewin.
+Yn cyd-fynd â’r datblygiadau hyn, gwelwyd trai dylanwad y pleidiau a’r mudiadau [[dosbarth cymdeithasol|dosbarth]] gweithiol chwyldroadol, a chyda hyn golli grŵp oedd i fod i wireddu’r chwyldro, yn nhyb [[Karl Marx|Marx]]. At hyn, yn dilyn yr Ail Ryfel Byd yn arbennig, gwelwyd [[cyfalafiaeth]] yn ffynnu drwy’r Gorllewin, gyda chyfnod o dwf digyffelyb. I goroni’r cwbl, gwelwyd methiant llwyr Marcsaeth Sofietaidd, gyda thwf yn yr ymwybyddiaeth o erchyllterau Staliniaeth drwy’r Gorllewin.
 Yn y cyd-destun hwn, ceisiodd grŵp newydd o feddylwyr ddiweddaru’r traddodiad Marcsaidd er mwyn medru ymdopi â’r newidiadau hanesyddol hyn, grŵp y gellir ei alw yn fras yn ddilynwyr Marcsaeth Orllewinol. Gellir rhestru’r canlynol fel prif feddylwyr y grŵp: Georg Lukàcs (1885–1971), Karl Korsch (1886–1961), Antonio Gramsci (1891–1937), Max Horkheimer (1895–1973), Herbert Marcuse (1898–1979), Theodor Adorno (1903–69) a Louis Althusser (1918–90). Mae hefyd yn cynnwys nifer o enwau <nowiki>cyfarwydd</nowiki> eraill, er nad ydynt mor ddylanwadol: Henri Lefebvre (1901–91), Jean-Paul Sartre (1905–80) a Walter Benjamin (1892–1940).

@@ Llinell 15: / Llinell 15: @@
 Fodd bynnag, yn union wedi marwolaeth [[Karl Marx|Marx]], aeth nifer o feddylwyr gwahanol ati i roi trefn ar weithiau [[Karl Marx|Marx]], a thrawsffurfio’r dernynnau a adawyd ganddo yn fydolwg cyflawn, fyddai’n egluro popeth. Y cam cyntaf a’r pwysicaf yn y broses hon oedd dylanwad Friedrich Engels (cyd-weithiwr agosaf [[Karl Marx|Marx]]) wrth iddo gyhoeddi a hyrwyddo gweithiau anorffenedig [[Karl Marx|Marx]]. Yn y broses o hyrwyddo’i weithiau, ailadeiladodd syniadaeth [[Karl Marx|Marx]] mewn modd systematig, gyda phwyslais cryf ar agweddau economaidd ei waith, ac yn fwyaf arbennig mai [[Materoliaeth Hanesyddol|materoliaeth hanesyddol]] yw craidd y gweithiau.
-Yn ôl Engels, yr oedd dadansoddiad [[Karl Marx|Marx]], yn ei ddehongliad materol o hanes, yn darganfod cyfreithiau gwyddonol sy’n pennu natur a datblygiad [[cyfalafiaeth]]. Gellir cymharu statws y cyfreithiau hyn â’r cyfreithiau a ddarganfu Darwin am esblygiad (Engels 1883/1997). Felly, mewn [[Materoliaeth Hanesyddol|materoliaeth hanesyddol]], pwysleisir mai trefniant economaidd cymdeithas (h.y. ei [[dull cynhyrchu]]) yw gwir sail y gymdeithas. Newidiadau yn y broses gynhyrchu sy’n gyrru’r broses newid cymdeithasol, ac mae’r sail economaidd hon yn llwyr gyflyru pob agwedd arall ar y gymdeithas, boed y [[wladwriaeth]], y farnwriaeth, a hyd yn oed syniadau’r oes. Ym Marcsaeth Engels, daw datblygiad [[cyfalafiaeth]] tuag at [[comiwnyddiaeth|gomiwnyddiaeth]] yn rhywbeth anorfod: rhaid i’r ansefydlogrwydd a’r gorthrwm a welwyd mewn [[cyfalafiaeth]] arwain at ei dymchwel, a hynny yn sgil datblygiadau economaidd a’r frwydr rhwng dosbarthiadau. Yn sgil hyn, yn hytrach na’r dernynnau a adawyd gan [[Karl Marx|Marx]], mae rhywbeth newydd yn ymddangos, sef Marcsaeth. Fe’i cyflwynir fel bydolwg sy’n esbonio popeth, â phwyslais cryf ar yr economi wrth ei graidd (gwelir trosolwg o’r broses hon yn Anderson 1979: 1–23 a McLellan 2007: 9–20).
+Yn ôl Engels, yr oedd dadansoddiad [[Karl Marx|Marx]], yn ei ddehongliad materol o hanes, yn darganfod cyfreithiau gwyddonol sy’n pennu natur a datblygiad [[cyfalafiaeth]]. Gellir cymharu [[statws]] y cyfreithiau hyn â’r cyfreithiau a ddarganfu Darwin am esblygiad (Engels 1883/1997). Felly, mewn [[Materoliaeth Hanesyddol|materoliaeth hanesyddol]], pwysleisir mai trefniant economaidd cymdeithas (h.y. ei [[dull cynhyrchu]]) yw gwir sail y gymdeithas. Newidiadau yn y broses gynhyrchu sy’n gyrru’r broses newid cymdeithasol, ac mae’r sail economaidd hon yn llwyr gyflyru pob agwedd arall ar y gymdeithas, boed y [[gwladwriaeth|wladwriaeth]], y farnwriaeth, a hyd yn oed syniadau’r oes. Ym Marcsaeth Engels, daw datblygiad [[cyfalafiaeth]] tuag at [[comiwnyddiaeth|gomiwnyddiaeth]] yn rhywbeth anorfod: rhaid i’r ansefydlogrwydd a’r gorthrwm a welwyd mewn [[cyfalafiaeth]] arwain at ei dymchwel, a hynny yn sgil datblygiadau economaidd a’r frwydr rhwng dosbarthiadau. Yn sgil hyn, yn hytrach na’r dernynnau a adawyd gan [[Karl Marx|Marx]], mae rhywbeth newydd yn ymddangos, sef Marcsaeth. Fe’i cyflwynir fel bydolwg sy’n esbonio popeth, â phwyslais cryf ar yr economi wrth ei graidd (gwelir trosolwg o’r broses hon yn Anderson 1979: 1–23 a McLellan 2007: 9–20).
 Yn yr ail gam, mae’r genhedlaeth nesaf o feddylwyr Marcsaidd yn <nowiki>datblygu</nowiki> safbwyntiau Engels. Gellir cyfeirio’n benodol at bedwar prif feddyliwr: Antonio Labriola (1843–1904), Franz Mehring (1846–1919), Karl Kautsky (1854–1938) a Georgi Plekhanov (1856–1918). Yng ngweithiau’r meddylwyr hyn oll, pwysleisir mai craidd damcaniaeth [[Karl Marx|Marx]] yw [[Materoliaeth Hanesyddol|materoliaeth hanesyddol]], sydd i’w deall mewn modd lled-wyddonol. Gan fod nifer o’r meddylwyr hyn wedi dylanwadu ar ddatblygiad pleidiau gwleidyddol y dosbarth gweithiol (bu Kautsky a Mehring yn ddylanwadol ym Mhlaid Ddemocrataidd Gymdeithasol yr Almaen, a sefydlwyd y mudiad democrataidd cymdeithasol Rwsiaidd gan Plekhanov), daeth eu dealltwriaeth o Farcsaeth yn fath o ddysgeidiaeth swyddogol y gellir cymharu uniongrededd unrhyw safbwynt Marcsaidd yn ei herbyn.
-Gwelir dylanwad amlwg y traddodiad Marcsaeth hwn ar y meddyliwr pwysicaf yn y traddodiad: Vladimir Lenin (1870–1924), un o sefydlwyr plaid y Bolsiefigiaid ac un o arweinyddion y Chwyldro Comiwnyddol ym 1917 yn Rwsia ac, yn ddiweddarach, arweinydd cyntaf yr Undeb Sofietaidd. Yn ei waith mae’n ehangu ffocws Marcsaeth glasurol gyda sylw arbennig i bob math o ffenomenau newydd, fel twf imperialaeth Orllewinol. Ei gyfraniad mwyaf i’r traddodiad clasurol yw ei bwyslais ar y frwydr rhwng dosbarthiadau, â’i ddadansoddiad manwl o’r tactegau y gellir eu defnyddio er mwyn herio [[cyfalafiaeth]], a’r trefniannau gwleidyddol sydd eu hangen er mwyn llwyddo mewn chwyldro (gweler McLellan 2007: 92–123).
+Gwelir dylanwad amlwg y traddodiad Marcsaeth hwn ar y meddyliwr pwysicaf yn y traddodiad: Vladimir Lenin (1870–1924), un o sefydlwyr [[plaid]] y Bolsiefigiaid ac un o arweinyddion y Chwyldro Comiwnyddol ym 1917 yn Rwsia ac, yn ddiweddarach, arweinydd cyntaf yr Undeb Sofietaidd. Yn ei waith mae’n ehangu ffocws Marcsaeth glasurol gyda sylw arbennig i bob math o ffenomenau newydd, fel twf imperialaeth Orllewinol. Ei gyfraniad mwyaf i’r traddodiad clasurol yw ei bwyslais ar y frwydr rhwng dosbarthiadau, â’i ddadansoddiad manwl o’r tactegau y gellir eu defnyddio er mwyn herio [[cyfalafiaeth]], a’r trefniannau gwleidyddol sydd eu hangen er mwyn llwyddo mewn chwyldro (gweler McLellan 2007: 92–123).
 Fodd bynnag, gwelwn wyriad pwysig a dylanwadol yng ngwaith Lenin hefyd. Yn nealltwriaeth y genhedlaeth flaenorol o [[Materoliaeth Hanesyddol|fateroliaeth hanesyddol]], mae [[comiwnyddiaeth]] yn datblygu’n anorfod o [[cyfalafiaeth|gyfalafiaeth]]: amod posibilrwydd [[comiwnyddiaeth]] yw’r gormodedd sy’n cael ei greu gan ddatblygiadau yng ngallu [[cyfalafiaeth]] ddiwydiannol i gynhyrchu gormodedd. Felly, roedd chwyldro i’w ddisgwyl yng ngwledydd datblygedig y Gorllewin, gyda’r proletariat diwydiannol yn ei arwain, ond byddai chwyldro comiwnyddol yn amhosib mewn gwledydd cyn-gyfalafol, ffiwdal, fel Rwsia.
-I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn biwrocratiaeth a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
+I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn [[biwrocratiaeth]] a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
 Fodd bynnag, gyda llwyddiant y chwyldro a thrawsffurfio Rwsia, daeth yr Undeb Sofietaidd yn gynyddol i feddu ar fonopoli ar ddiffinio <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, yn enwedig gyda sefydlu’r Drydedd Gymdeithas Ryngwladol ym 1920 a phleidiau comiwnyddol Ewrop yn derbyn y ddealltwriaeth Sofietaidd. Mewn nifer o ffyrdd pwysig, mae’r datblygiad terfynol hwn yn nodi diwedd datblygiad Marcsaeth Glasurol; oherwydd bod gan yr Undeb Sofietaidd reolaeth lwyr ar <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, ni chaniateir unrhyw wyriad deallusol mwyach oddi wrth y ddysgeidiaeth swyddogol. Gwelwyd diwedd ar y trafodaethau dichonadwy, rhyngwladol a welwyd yn y traddodiad cyn hynny. Byddai’n amhosib tanbrisio pwysigrwydd y dehongliad Sofietaidd hwn, oherwydd, am ran helaeth o’r ugeinfed ganrif, roedd nifer sylweddol o bobl y byd yn byw o fewn rhyw ffurf ar drefniant gwleidyddol wedi’i ddylanwadu gan Farcsaeth Sofietaidd.

@@ Llinell 23: / Llinell 23: @@
 Fodd bynnag, gwelwn wyriad pwysig a dylanwadol yng ngwaith Lenin hefyd. Yn nealltwriaeth y genhedlaeth flaenorol o [[Materoliaeth Hanesyddol|fateroliaeth hanesyddol]], mae [[comiwnyddiaeth]] yn datblygu’n anorfod o [[cyfalafiaeth|gyfalafiaeth]]: amod posibilrwydd [[comiwnyddiaeth]] yw’r gormodedd sy’n cael ei greu gan ddatblygiadau yng ngallu [[cyfalafiaeth]] ddiwydiannol i gynhyrchu gormodedd. Felly, roedd chwyldro i’w ddisgwyl yng ngwledydd datblygedig y Gorllewin, gyda’r proletariat diwydiannol yn ei arwain, ond byddai chwyldro comiwnyddol yn amhosib mewn gwledydd cyn-gyfalafol, ffiwdal, fel Rwsia.
-I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth Leninaeth|Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn biwrocratiaeth a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
+I Lenin, fel un o arweinwyr y chwyldro yn Rwsia, datryswyd y broblem hon drwy bwysleisio gallu carfan flaengar o chwyldroadwyr i arwain y gweithwyr, gan weithredu ar ran buddiannau’r [[dosbarth]] a chynnig arweiniad gwleidyddol ac ideolegol iddynt. Pen draw amlwg y syniad hwn yw y daw’r blaid ei hun i gynrychioli buddiannau’r dosbarth gweithiol, a hynny yn erbyn y darluniau mwy democrataidd a welwyd yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] (gweler [[Marcsaeth-Leniniaeth]]). Beirniadwyd y safbwyntiau hyn yn llym gan y Marcsydd Pwylaidd-Almaenig Rosa Luxemberg (1922/1999), ac mewn cyfres o ysgrifau cyn ei farwolaeth daeth Lenin ei hun i sylwi ar rai o beryglon ei safbwynt, gan bwysleisio’r angen am ffurfiau mwy democrataidd o lywodraeth yn erbyn biwrocratiaeth a rheolaeth lwyr y blaid gomiwnyddol yn Rwsia (gweler Lenin 1922–3/1999).
 Fodd bynnag, gyda llwyddiant y chwyldro a thrawsffurfio Rwsia, daeth yr Undeb Sofietaidd yn gynyddol i feddu ar fonopoli ar ddiffinio <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, yn enwedig gyda sefydlu’r Drydedd Gymdeithas Ryngwladol ym 1920 a phleidiau comiwnyddol Ewrop yn derbyn y ddealltwriaeth Sofietaidd. Mewn nifer o ffyrdd pwysig, mae’r datblygiad terfynol hwn yn nodi diwedd datblygiad Marcsaeth Glasurol; oherwydd bod gan yr Undeb Sofietaidd reolaeth lwyr ar <nowiki>ystyr</nowiki> Marcsaeth, ni chaniateir unrhyw wyriad deallusol mwyach oddi wrth y ddysgeidiaeth swyddogol. Gwelwyd diwedd ar y trafodaethau dichonadwy, rhyngwladol a welwyd yn y traddodiad cyn hynny. Byddai’n amhosib tanbrisio pwysigrwydd y dehongliad Sofietaidd hwn, oherwydd, am ran helaeth o’r ugeinfed ganrif, roedd nifer sylweddol o bobl y byd yn byw o fewn rhyw ffurf ar drefniant gwleidyddol wedi’i ddylanwadu gan Farcsaeth Sofietaidd.

@@ Llinell 45: / Llinell 45: @@
 Galluogir y newid pwyslais hwn, i raddau helaeth, gan ddwy brif nodwedd. Yn gyntaf, gwelwyd cyhoeddi nifer o weithiau cynnar [[Karl Marx|Marx]] yn yr 1930au, yn fwyaf nodedig yr ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'' ([[Karl Marx|Marx]] 1932/2009). Nid beirniadaeth economaidd ar gyfalafiaeth a welir yn y testunau hyn, ond beirniadaeth athronyddol: fod y ddynoliaeth, dan amodau gwaith [[cyfalafiaeth]], wedi [[ymddieithrio]] oddi wrth ei hanfod. Yn hyn, gwelwn yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] ei hun themâu llawer mwy dyneiddiol ac athronyddol nag a bwysleisiwyd yn ymgais Marcsaeth Glasurol i gyfundrefnu ei weithiau. Gwelwyd dylanwad y testunau hyn ar bob un o’r meddylwyr, ond yn enwedig ar y traddodiad Ffrengig, dyneiddiol, sy’n cael ei ymgorffori yng ngweithiau Sartre (gweler McLellan 2007: 325). Yn wir, daw’r ddealltwriaeth hon yn rhyw fath o uniongrededd newydd yn Ffrainc, tan i Althusser ei disodli â ffurf strwythurol, wrthddyneiddiol, o Farcsaeth.
-Yn ychwanegol at ailddarganfod agweddau athronyddol gwaith [[Karl Marx|Marx]], gwelwyd y meddylwyr oll yn <nowiki>addasu</nowiki> ac yn benthyg syniadau y tu hwnt i’r traddodiad Marcsaidd, gan ddefnyddio’r dylanwadau newydd hyn er mwyn adnewyddu’r traddodiad. Gwelir hyn yn glir yn y <nowiki>testun</nowiki> sy’n sefydlu’r traddodiad, ''History and Class Consciousness'' gan Lukàcs (1923/2010), sy’n ailbwysleisio dylanwad Hegel ar [[Karl Marx|Marx]] er mwyn cyflwyno darlun mwy soffistigedig o rôl y proletariat mewn chwyldro cymdeithasol. Gwelir hefyd ddylanwad clir y cymdeithasegydd [[Max Weber]] ar ei waith, wrth iddo addasu’r darlun o [[resymoliaeth]] er mwyn darlunio twf [[cyfalafiaeth]] fel twf yng nghaethiwed yr unigolyn, yn ogystal â cholli <nowiki>ystyr</nowiki> (gweler Lukàcs 1923/2010: 95, 144–9).
+Yn ychwanegol at ailddarganfod agweddau athronyddol gwaith [[Karl Marx|Marx]], gwelwyd y meddylwyr oll yn <nowiki>addasu</nowiki> ac yn benthyg syniadau y tu hwnt i’r traddodiad Marcsaidd, gan ddefnyddio’r dylanwadau newydd hyn er mwyn adnewyddu’r traddodiad. Gwelir hyn yn glir yn y <nowiki>testun</nowiki> sy’n sefydlu’r traddodiad, ''History and Class Consciousness'' gan Lukàcs (1923/2010), sy’n ailbwysleisio dylanwad Hegel ar [[Karl Marx|Marx]] er mwyn cyflwyno darlun mwy soffistigedig o rôl y proletariat mewn chwyldro cymdeithasol. Gwelir hefyd ddylanwad clir y cymdeithasegydd [[Max Weber]] ar ei waith, wrth iddo addasu’r darlun o resymoliaeth er mwyn darlunio twf [[cyfalafiaeth]] fel twf yng nghaethiwed yr unigolyn, yn ogystal â cholli <nowiki>ystyr</nowiki> (gweler Lukàcs 1923/2010: 95, 144–9).
 Dilynodd meddylwyr cenhedlaeth gyntaf Ysgol Frankfurt ôl troed Lukàcs gan fenthyg y darlun melancolaidd, Weberaidd hwn, yn enwedig yng ngwaith cynnar Theodor Adorno a Max Horkheimer. Yn ''Dialectic of Enlightenment'' (1944–7), cyfrol a ysgrifennwyd yng nghysgod erchyllterau’r Natsïaid, darluniwyd datblygiad hanesyddol y Gorllewin, o’i darddiad mewn cyn-hanes hyd at yr oes fodern, fel rhywbeth oedd yn ddim mwy na chynnydd yng ngorthrwm yr unigolyn (Adorno a Horkheimer 2002: xiv–xix). Yn y ddamcaniaeth hon gwelir gobaith Marcsaeth Glasurol, sef bod datblygiadau technolegol yn arwain at newidiadau economaidd a fyddai’n arwain yn anorfod at gymdeithas deg, gomiwnyddol, yn cael ei droi wyneb yn waered. I’r meddylwyr hyn, mae’r holl ddatblygiadau technolegol a rhesymegol yn gweithredu er mwyn rheoli’r unigolyn, yn wir, er diddymu ei [[unigolyddiaeth]] yn llwyr. Er mwyn cyflwyno darlun o’r fath, ymgorfforir safbwyntiau meddylwyr sy’n llwyr elyniaethus i Farcsaeth yn eu gweithiau, gyda dylanwad yr athronydd gwrthegalitaraidd Friedrich Nietzsche yn amlwg. Gellid rhestru dylanwadau o’r fath yn achos y damcaniaethwyr eraill hefyd: mae ôl dylanwad Machiavelli yn glir ar waith Gramsci (gweler 1971: 247–52), a dylanwad y dirfodwyr Husserl a Heidegger yn amlwg yng ngwaith Sartre (gweler McLellan 2007: 329–30). Trwy ymgorffori meddylwyr sydd mor estron i’r traddodiad Marcsaidd blaenorol, gwelir ffurf pur wahanol o ddamcaniaethu, sy’n llawer mwy athronyddol ei naws, yn cael ei chreu.

@@ Llinell 43: / Llinell 43: @@
 Gan roi’r anghytundebau hyn (fyddai’n rhy faith i’w rhestru) o’r neilltu, mae nodweddion amlwg yn gyffredin i’r traddodiad hwn, a gwelir yng ngweithiau’r meddylwyr hyn ffurf annogmatig ar Farcsaeth. Yr hyn sy’n uno’r holl feddylwyr hyn yw eu bod yn ymwrthod â nifer o gynseiliau’r traddodiad blaenorol, yn enwedig y pwyslais ar Farcsaeth fel gwyddoniaeth a’r gorbwyslais ar ffenomenau economaidd. Felly, yn y traddodiad hwn, gwelir lleihad amlwg mewn dadansoddiadau estynedig o economeg [[cyfalafiaeth]] yn ogystal â’r pwyslais ar y frwydr rhwng dosbarthiadau, o’i gymharu â’r traddodiad clasurol (gweler e.e. McLellan 2007: 295–6 neu Anderson 1979: 92–4).
-Galluogir y newid pwyslais hwn, i raddau helaeth, gan ddwy brif nodwedd. Yn gyntaf, gwelwyd cyhoeddi nifer o weithiau cynnar [[Karl Marx|Marx]] yn yr 1930au, yn fwyaf nodedig yr ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'' ([[Karl Marx|Marx]] 1932/2009). Nid beirniadaeth economaidd ar [[cyfalafiaeth]]|gyfalafiaeth]] a welir yn y testunau hyn, ond beirniadaeth athronyddol: fod y ddynoliaeth, dan amodau gwaith [[cyfalafiaeth]], wedi [[ymddieithrio]] oddi wrth ei hanfod. Yn hyn, gwelwn yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] ei hun themâu llawer mwy dyneiddiol ac athronyddol nag a bwysleisiwyd yn ymgais Marcsaeth Glasurol i gyfundrefnu ei weithiau. Gwelwyd dylanwad y testunau hyn ar bob un o’r meddylwyr, ond yn enwedig ar y traddodiad Ffrengig, dyneiddiol, sy’n cael ei ymgorffori yng ngweithiau Sartre (gweler McLellan 2007: 325). Yn wir, daw’r ddealltwriaeth hon yn rhyw fath o uniongrededd newydd yn Ffrainc, tan i Althusser ei disodli â ffurf strwythurol, wrthddyneiddiol, o Farcsaeth.
+Galluogir y newid pwyslais hwn, i raddau helaeth, gan ddwy brif nodwedd. Yn gyntaf, gwelwyd cyhoeddi nifer o weithiau cynnar [[Karl Marx|Marx]] yn yr 1930au, yn fwyaf nodedig yr ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'' ([[Karl Marx|Marx]] 1932/2009). Nid beirniadaeth economaidd ar gyfalafiaeth a welir yn y testunau hyn, ond beirniadaeth athronyddol: fod y ddynoliaeth, dan amodau gwaith [[cyfalafiaeth]], wedi [[ymddieithrio]] oddi wrth ei hanfod. Yn hyn, gwelwn yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] ei hun themâu llawer mwy dyneiddiol ac athronyddol nag a bwysleisiwyd yn ymgais Marcsaeth Glasurol i gyfundrefnu ei weithiau. Gwelwyd dylanwad y testunau hyn ar bob un o’r meddylwyr, ond yn enwedig ar y traddodiad Ffrengig, dyneiddiol, sy’n cael ei ymgorffori yng ngweithiau Sartre (gweler McLellan 2007: 325). Yn wir, daw’r ddealltwriaeth hon yn rhyw fath o uniongrededd newydd yn Ffrainc, tan i Althusser ei disodli â ffurf strwythurol, wrthddyneiddiol, o Farcsaeth.
 Yn ychwanegol at ailddarganfod agweddau athronyddol gwaith [[Karl Marx|Marx]], gwelwyd y meddylwyr oll yn <nowiki>addasu</nowiki> ac yn benthyg syniadau y tu hwnt i’r traddodiad Marcsaidd, gan ddefnyddio’r dylanwadau newydd hyn er mwyn adnewyddu’r traddodiad. Gwelir hyn yn glir yn y <nowiki>testun</nowiki> sy’n sefydlu’r traddodiad, ''History and Class Consciousness'' gan Lukàcs (1923/2010), sy’n ailbwysleisio dylanwad Hegel ar [[Karl Marx|Marx]] er mwyn cyflwyno darlun mwy soffistigedig o rôl y proletariat mewn chwyldro cymdeithasol. Gwelir hefyd ddylanwad clir y cymdeithasegydd [[Max Weber]] ar ei waith, wrth iddo addasu’r darlun o [[resymoliaeth]] er mwyn darlunio twf [[cyfalafiaeth]] fel twf yng nghaethiwed yr unigolyn, yn ogystal â cholli <nowiki>ystyr</nowiki> (gweler Lukàcs 1923/2010: 95, 144–9).

@@ Llinell 19: / Llinell 19: @@
 Yn yr ail gam, mae’r genhedlaeth nesaf o feddylwyr Marcsaidd yn <nowiki>datblygu</nowiki> safbwyntiau Engels. Gellir cyfeirio’n benodol at bedwar prif feddyliwr: Antonio Labriola (1843–1904), Franz Mehring (1846–1919), Karl Kautsky (1854–1938) a Georgi Plekhanov (1856–1918). Yng ngweithiau’r meddylwyr hyn oll, pwysleisir mai craidd damcaniaeth [[Karl Marx|Marx]] yw [[Materoliaeth Hanesyddol|materoliaeth hanesyddol]], sydd i’w deall mewn modd lled-wyddonol. Gan fod nifer o’r meddylwyr hyn wedi dylanwadu ar ddatblygiad pleidiau gwleidyddol y dosbarth gweithiol (bu Kautsky a Mehring yn ddylanwadol ym Mhlaid Ddemocrataidd Gymdeithasol yr Almaen, a sefydlwyd y mudiad democrataidd cymdeithasol Rwsiaidd gan Plekhanov), daeth eu dealltwriaeth o Farcsaeth yn fath o ddysgeidiaeth swyddogol y gellir cymharu uniongrededd unrhyw safbwynt Marcsaidd yn ei herbyn.
-Gwelir dylanwad amlwg y traddodiad Marcsaeth hwn ar y meddyliwr pwysicaf yn y traddodiad: Vladimir Lenin (1870–1924), un o sefydlwyr plaid y Bolsiefigiaid ac un o arweinyddion y Chwyldro Comiwnyddol ym 1917 yn Rwsia ac, yn ddiweddarach, arweinydd cyntaf yr Undeb Sofietaidd. Yn ei waith mae’n ehangu ffocws Marcsaeth glasurol gyda sylw arbennig i bob math o ffenomenau newydd, fel twf imperialaeth Orllewinol. Ei gyfraniad mwyaf i’r traddodiad clasurol yw ei bwyslais ar y frwydr rhwng [[dosbarthiadau]], â’i ddadansoddiad manwl o’r tactegau y gellir eu defnyddio er mwyn herio [[cyfalafiaeth]], a’r trefniannau gwleidyddol sydd eu hangen er mwyn llwyddo mewn chwyldro (gweler McLellan, D. 2007: 92–123).
+Gwelir dylanwad amlwg y traddodiad Marcsaeth hwn ar y meddyliwr pwysicaf yn y traddodiad: Vladimir Lenin (1870–1924), un o sefydlwyr plaid y Bolsiefigiaid ac un o arweinyddion y Chwyldro Comiwnyddol ym 1917 yn Rwsia ac, yn ddiweddarach, arweinydd cyntaf yr Undeb Sofietaidd. Yn ei waith mae’n ehangu ffocws Marcsaeth glasurol gyda sylw arbennig i bob math o ffenomenau newydd, fel twf imperialaeth Orllewinol. Ei gyfraniad mwyaf i’r traddodiad clasurol yw ei bwyslais ar y frwydr rhwng dosbarthiadau, â’i ddadansoddiad manwl o’r tactegau y gellir eu defnyddio er mwyn herio [[cyfalafiaeth]], a’r trefniannau gwleidyddol sydd eu hangen er mwyn llwyddo mewn chwyldro (gweler McLellan 2007: 92–123).
 Fodd bynnag, gwelwn wyriad pwysig a dylanwadol yng ngwaith Lenin hefyd. Yn nealltwriaeth y genhedlaeth flaenorol o [[Materoliaeth Hanesyddol|fateroliaeth hanesyddol]], mae [[comiwnyddiaeth]] yn datblygu’n anorfod o [[cyfalafiaeth|gyfalafiaeth]]: amod posibilrwydd [[comiwnyddiaeth]] yw’r gormodedd sy’n cael ei greu gan ddatblygiadau yng ngallu [[cyfalafiaeth]] ddiwydiannol i gynhyrchu gormodedd. Felly, roedd chwyldro i’w ddisgwyl yng ngwledydd datblygedig y Gorllewin, gyda’r proletariat diwydiannol yn ei arwain, ond byddai chwyldro comiwnyddol yn amhosib mewn gwledydd cyn-gyfalafol, ffiwdal, fel Rwsia.
@@ Llinell 43: / Llinell 43: @@
 Gan roi’r anghytundebau hyn (fyddai’n rhy faith i’w rhestru) o’r neilltu, mae nodweddion amlwg yn gyffredin i’r traddodiad hwn, a gwelir yng ngweithiau’r meddylwyr hyn ffurf annogmatig ar Farcsaeth. Yr hyn sy’n uno’r holl feddylwyr hyn yw eu bod yn ymwrthod â nifer o gynseiliau’r traddodiad blaenorol, yn enwedig y pwyslais ar Farcsaeth fel gwyddoniaeth a’r gorbwyslais ar ffenomenau economaidd. Felly, yn y traddodiad hwn, gwelir lleihad amlwg mewn dadansoddiadau estynedig o economeg [[cyfalafiaeth]] yn ogystal â’r pwyslais ar y frwydr rhwng dosbarthiadau, o’i gymharu â’r traddodiad clasurol (gweler e.e. McLellan 2007: 295–6 neu Anderson 1979: 92–4).
-Galluogir y newid pwyslais hwn, i raddau helaeth, gan ddwy brif nodwedd. Yn gyntaf, gwelwyd cyhoeddi nifer o weithiau cynnar [[Karl Marx|Marx]] yn yr 1930au, yn fwyaf nodedig yr ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'' ([[Karl Marx|Marx]] 1932/2009). Nid beirniadaeth economaidd ar [[[cyfalafiaeth]]|gyfalafiaeth]] a welir yn y testunau hyn, ond beirniadaeth athronyddol: fod y ddynoliaeth, dan amodau gwaith [[cyfalafiaeth]], wedi [[ymddieithrio]] oddi wrth ei hanfod. Yn hyn, gwelwn yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] ei hun themâu llawer mwy dyneiddiol ac athronyddol nag a bwysleisiwyd yn ymgais Marcsaeth Glasurol i gyfundrefnu ei weithiau. Gwelwyd dylanwad y testunau hyn ar bob un o’r meddylwyr, ond yn enwedig ar y traddodiad Ffrengig, dyneiddiol, sy’n cael ei ymgorffori yng ngweithiau Sartre (gweler McLellan, D. 2007: 325). Yn wir, daw’r ddealltwriaeth hon yn rhyw fath o uniongrededd newydd yn Ffrainc, tan i Althusser ei disodli â ffurf strwythurol, wrthddyneiddiol, o Farcsaeth.
+Galluogir y newid pwyslais hwn, i raddau helaeth, gan ddwy brif nodwedd. Yn gyntaf, gwelwyd cyhoeddi nifer o weithiau cynnar [[Karl Marx|Marx]] yn yr 1930au, yn fwyaf nodedig yr ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'' ([[Karl Marx|Marx]] 1932/2009). Nid beirniadaeth economaidd ar [[cyfalafiaeth]]|gyfalafiaeth]] a welir yn y testunau hyn, ond beirniadaeth athronyddol: fod y ddynoliaeth, dan amodau gwaith [[cyfalafiaeth]], wedi [[ymddieithrio]] oddi wrth ei hanfod. Yn hyn, gwelwn yng ngwaith [[Karl Marx|Marx]] ei hun themâu llawer mwy dyneiddiol ac athronyddol nag a bwysleisiwyd yn ymgais Marcsaeth Glasurol i gyfundrefnu ei weithiau. Gwelwyd dylanwad y testunau hyn ar bob un o’r meddylwyr, ond yn enwedig ar y traddodiad Ffrengig, dyneiddiol, sy’n cael ei ymgorffori yng ngweithiau Sartre (gweler McLellan 2007: 325). Yn wir, daw’r ddealltwriaeth hon yn rhyw fath o uniongrededd newydd yn Ffrainc, tan i Althusser ei disodli â ffurf strwythurol, wrthddyneiddiol, o Farcsaeth.
 Yn ychwanegol at ailddarganfod agweddau athronyddol gwaith [[Karl Marx|Marx]], gwelwyd y meddylwyr oll yn <nowiki>addasu</nowiki> ac yn benthyg syniadau y tu hwnt i’r traddodiad Marcsaidd, gan ddefnyddio’r dylanwadau newydd hyn er mwyn adnewyddu’r traddodiad. Gwelir hyn yn glir yn y <nowiki>testun</nowiki> sy’n sefydlu’r traddodiad, ''History and Class Consciousness'' gan Lukàcs (1923/2010), sy’n ailbwysleisio dylanwad Hegel ar [[Karl Marx|Marx]] er mwyn cyflwyno darlun mwy soffistigedig o rôl y proletariat mewn chwyldro cymdeithasol. Gwelir hefyd ddylanwad clir y cymdeithasegydd [[Max Weber]] ar ei waith, wrth iddo addasu’r darlun o [[resymoliaeth]] er mwyn darlunio twf [[cyfalafiaeth]] fel twf yng nghaethiwed yr unigolyn, yn ogystal â cholli <nowiki>ystyr</nowiki> (gweler Lukàcs 1923/2010: 95, 144–9).
-Dilynodd meddylwyr cenhedlaeth gyntaf [[Ysgol Frankfurt]] ôl troed Lukàcs gan fenthyg y darlun melancolaidd, Weberaidd hwn, yn enwedig yng ngwaith cynnar Theodor Adorno a Max Horkheimer. Yn ''Dialectic of Enlightenment'' (1944–7), cyfrol a ysgrifennwyd yng nghysgod erchyllterau’r Natsïaid, darluniwyd datblygiad hanesyddol y Gorllewin, o’i darddiad mewn cyn-hanes hyd at yr oes fodern, fel rhywbeth oedd yn ddim mwy na chynnydd yng ngorthrwm yr unigolyn (Adorno a Horkheimer 2002: xiv–xix). Yn y ddamcaniaeth hon gwelir gobaith Marcsaeth Glasurol, sef bod datblygiadau technolegol yn arwain at newidiadau economaidd a fyddai’n arwain yn anorfod at gymdeithas deg, gomiwnyddol, yn cael ei droi wyneb yn waered. I’r meddylwyr hyn, mae’r holl ddatblygiadau technolegol a rhesymegol yn gweithredu er mwyn rheoli’r unigolyn, yn wir, er diddymu ei [[unigolyddiaeth]] yn llwyr. Er mwyn cyflwyno darlun o’r fath, ymgorfforir safbwyntiau meddylwyr sy’n llwyr elyniaethus i Farcsaeth yn eu gweithiau, gyda dylanwad yr athronydd gwrthegalitaraidd Friedrich Nietzsche yn amlwg. Gellid rhestru dylanwadau o’r fath yn achos y damcaniaethwyr eraill hefyd: mae ôl dylanwad Machiavelli yn glir ar waith Gramsci (gweler 1971: 247–52), a dylanwad y dirfodwyr Husserl a Heidegger yn amlwg yng ngwaith Sartre (gweler McLellan 2007: 329–30). Trwy ymgorffori meddylwyr sydd mor estron i’r traddodiad Marcsaidd blaenorol, gwelir ffurf pur wahanol o ddamcaniaethu, sy’n llawer mwy athronyddol ei naws, yn cael ei chreu.
+Dilynodd meddylwyr cenhedlaeth gyntaf Ysgol Frankfurt ôl troed Lukàcs gan fenthyg y darlun melancolaidd, Weberaidd hwn, yn enwedig yng ngwaith cynnar Theodor Adorno a Max Horkheimer. Yn ''Dialectic of Enlightenment'' (1944–7), cyfrol a ysgrifennwyd yng nghysgod erchyllterau’r Natsïaid, darluniwyd datblygiad hanesyddol y Gorllewin, o’i darddiad mewn cyn-hanes hyd at yr oes fodern, fel rhywbeth oedd yn ddim mwy na chynnydd yng ngorthrwm yr unigolyn (Adorno a Horkheimer 2002: xiv–xix). Yn y ddamcaniaeth hon gwelir gobaith Marcsaeth Glasurol, sef bod datblygiadau technolegol yn arwain at newidiadau economaidd a fyddai’n arwain yn anorfod at gymdeithas deg, gomiwnyddol, yn cael ei droi wyneb yn waered. I’r meddylwyr hyn, mae’r holl ddatblygiadau technolegol a rhesymegol yn gweithredu er mwyn rheoli’r unigolyn, yn wir, er diddymu ei [[unigolyddiaeth]] yn llwyr. Er mwyn cyflwyno darlun o’r fath, ymgorfforir safbwyntiau meddylwyr sy’n llwyr elyniaethus i Farcsaeth yn eu gweithiau, gyda dylanwad yr athronydd gwrthegalitaraidd Friedrich Nietzsche yn amlwg. Gellid rhestru dylanwadau o’r fath yn achos y damcaniaethwyr eraill hefyd: mae ôl dylanwad Machiavelli yn glir ar waith Gramsci (gweler 1971: 247–52), a dylanwad y dirfodwyr Husserl a Heidegger yn amlwg yng ngwaith Sartre (gweler McLellan 2007: 329–30). Trwy ymgorffori meddylwyr sydd mor estron i’r traddodiad Marcsaidd blaenorol, gwelir ffurf pur wahanol o ddamcaniaethu, sy’n llawer mwy athronyddol ei naws, yn cael ei chreu.
 Er y gwyriadau amlwg oddi wrth Farcsaeth Glasurol, ni chefnir ar y syniad bras o ryddfreiniad a’r posibilrwydd o greu cymdeithas deg, gomiwnyddol. Yn hytrach, tecach dweud fod y meddylwyr hyn yn fwy ymwybodol o lawer o’r rhwystrau sy’n atal datblygiad cymdeithas gomiwnyddol, sylweddoliad oedd wedi’i sbarduno gan y profiad hanesyddol o weld diflaniad y mudiadau chwyldroadol ynghyd â gallu [[cyfalafiaeth]] i’w sefydlogi ei hun.
@@ Llinell 55: / Llinell 55: @@
 Gwelir un o ffurfiau mwyaf dylanwadol y datblygiad hwn yng ngwaith Antonio Gramsci â’i syniad o [[hegemoni]]. Yn nhyb Gramsci, nid yw [[cyfalafiaeth]] yn goroesi yn bennaf drwy ddefnydd o rym, ond drwy gyfres o strategaethau diwylliannol yn sefydliadau’r gymdeithas sifil – er enghraifft, papurau newydd, ysgolion ac eglwysi – sy’n gweithredu er mwyn ennill cydsyniad y dosbarth gwaith i reolaeth y ''bourgeoisie''. Drwy’r strategaethau hegemonaidd hyn, gall aelodau’r dosbarth llywodraethol gyflwyno’u safbwyntiau fel rhyw fath o synnwyr cyffredin y mae’n rhaid ei dderbyn. Gan fod y rheolaeth syniadol hon ar led drwy’r gymdeithas yn ei chyfanrwydd, nid yw targedu sail economaidd cymdeithas er mwyn ei thrawsffurfio’n ddigonol mwyach; rhaid yw herio a diddymu’r lefel ddiwylliannol hon hefyd (gweler Gramsci 1971: 275–6).
-Gwelir pwyslais tebyg ar ffenomenau diwylliannol drwy weithiau meddylwyr [[Ysgol Frankfurt]], wrth i’r meddylwyr ddefnyddio gweithiau’r seicdreiddiwr Sigmund Freud (1856–1939) er mwyn egluro anallu unigolion i wrthsefyll [[cyfalafiaeth]]. Gan fod strwythurau’r gymdeithas wedi’u trefnu mewn modd sy’n atal datblygiad ego cryf, crëir unigolyn y gellir dylanwadu’n hawdd arno. Pwysleisir sut mae dylanwadau allanol o bob math – boed deledu, radio neu’r papurau newydd (y ‘diwydiant diwylliannol’ yn nherminoleg Adorno a Horkheimer) – yn tywys yr unigolyn ac yn gweithredu er mwyn celu natur enbyd y gymdeithas gyfredol (gweler Jay 1973: 86–100).
+Gwelir pwyslais tebyg ar ffenomenau diwylliannol drwy weithiau meddylwyr Ysgol Frankfurt, wrth i’r meddylwyr ddefnyddio gweithiau’r seicdreiddiwr Sigmund Freud (1856–1939) er mwyn egluro anallu unigolion i wrthsefyll [[cyfalafiaeth]]. Gan fod strwythurau’r gymdeithas wedi’u trefnu mewn modd sy’n atal datblygiad ego cryf, crëir unigolyn y gellir dylanwadu’n hawdd arno. Pwysleisir sut mae dylanwadau allanol o bob math – boed deledu, radio neu’r papurau newydd (y ‘diwydiant diwylliannol’ yn nherminoleg Adorno a Horkheimer) – yn tywys yr unigolyn ac yn gweithredu er mwyn celu natur enbyd y gymdeithas gyfredol (gweler Jay 1973: 86–100).
-Tasg amhosib yw cynnig trosolwg llawn o ddylanwad y Marcswyr Gorllewinol ar feddylwyr diweddarach; byddai’n deg dweud na ellir dianc rhag eu dylanwad mewn cymdeithaseg, nac ychwaith mewn athroniaeth ar gyfandir Ewrop. Gellir meddwl am ddylanwad Lukàcs ar gymdeithaseg gwybodaeth Karl Mannheim (1893–1947), a gwelir dylanwad [[Ysgol Frankfurt]] a Louis Althusser yn gyffredinol drwy gymdeithaseg. Yn y cyd-destun Cymreig, gwelwyd dylanwad nifer o’r meddylwyr o’r traddodiad hwn ar weithiau [[Raymond Williams]] (1921–88), yn enwedig syniadau Gramsci ar [[hegemoni]], syniadau Marcuse ar ryddfreiniad a dehongliad Althusser o [[ideoleg]] (Jones 2006: 62–82.)
+Tasg amhosib yw cynnig trosolwg llawn o ddylanwad y Marcswyr Gorllewinol ar feddylwyr diweddarach; byddai’n deg dweud na ellir dianc rhag eu dylanwad mewn cymdeithaseg, nac ychwaith mewn athroniaeth ar gyfandir Ewrop. Gellir meddwl am ddylanwad Lukàcs ar gymdeithaseg gwybodaeth Karl Mannheim (1893–1947), a gwelir dylanwad Ysgol Frankfurt a Louis Althusser yn gyffredinol drwy gymdeithaseg. Yn y cyd-destun Cymreig, gwelwyd dylanwad nifer o’r meddylwyr o’r traddodiad hwn ar weithiau Raymond Williams (1921–88), yn enwedig syniadau Gramsci ar [[hegemoni]], syniadau Marcuse ar ryddfreiniad a dehongliad Althusser o [[ideoleg]] (Jones 2006: 62–82.)
 Bydd nifer o weithiau’r meddylwyr hyn yn aml yn cael eu beirniadu ar sail eu pesimistiaeth honedig ynghylch ein gallu i drawsffurfio cymdeithas (gweler Anderson 1979: 93; Jay 1973: 105 am ddwy esiampl). Deellir gan nifer fod y meddylwyr hyn yn gorbwysleisio damcaniaethu, a hynny ar draul canolbwyntio ar ein gallu i weithredu a thrawsffurfio’r byd.
@@ Llinell 89: / Llinell 89: @@
 Marx, K. (1932/2009), ''Economic and Philosophic Manuscripts of 1844'', https://www.marxists.org/archive/marx/works/1844/manuscripts/preface.htm [Cyrchwyd: 13 Mai 2021].
-McLehan, D. (2007), ''Marxism after Marx'' (New York: Palgrave Macmillan).
+McLellan, D. (2007), ''Marxism after Marx'' (New York: Palgrave Macmillan).
 Wiggershaus, R. (1995), ''The Frankfurt School: Its History, Theories and Political Significance'' (Cambridge, Mass.: MIT Press).

@@ Llinell 51: / Llinell 51: @@
 Er y gwyriadau amlwg oddi wrth Farcsaeth Glasurol, ni chefnir ar y syniad bras o ryddfreiniad a’r posibilrwydd o greu cymdeithas deg, gomiwnyddol. Yn hytrach, tecach dweud fod y meddylwyr hyn yn fwy ymwybodol o lawer o’r rhwystrau sy’n atal datblygiad cymdeithas gomiwnyddol, sylweddoliad oedd wedi’i sbarduno gan y profiad hanesyddol o weld diflaniad y mudiadau chwyldroadol ynghyd â gallu [[cyfalafiaeth]] i’w sefydlogi ei hun.
-Gan hynny, canolbwyntir mewn llawer mwy o fanylder ar y rheolaeth seicolegol a geir mewn cymdeithas gyfalafol. Ymdrinnir â’r modd y mae diwylliant a’r rheswm sydd wrth ei graidd yn celu gwir natur y gymdeithas, gan beri bod y gymdeithas gyfredol yn ymddangos fel endid hollol naturiol, na ellir mo’i newid (gweler [[ideoleg]] ac ymwybyddiaeth [[ffug]]). Yn y traddodiad hwn, felly, gwelir dadansoddiadau estynedig o ffenomenau diwylliannol na roddwyd fawr o sylw iddynt yn y traddodiad clasurol: o lenyddiaeth, cerddoriaeth, hyd at y datblygiadau diweddarach, fel teledu, sinema a radio, a welwyd yn yr ugeinfed ganrif.
+Gan hynny, canolbwyntir mewn llawer mwy o fanylder ar y rheolaeth seicolegol a geir mewn cymdeithas gyfalafol. Ymdrinnir â’r modd y mae diwylliant a’r rheswm sydd wrth ei graidd yn celu gwir natur y gymdeithas, gan beri bod y gymdeithas gyfredol yn ymddangos fel endid hollol naturiol, na ellir mo’i newid (gweler [[ideoleg]] ac [[ymwybyddiaeth ffug]]). Yn y traddodiad hwn, felly, gwelir dadansoddiadau estynedig o ffenomenau diwylliannol na roddwyd fawr o sylw iddynt yn y traddodiad clasurol: o lenyddiaeth, cerddoriaeth, hyd at y datblygiadau diweddarach, fel teledu, sinema a radio, a welwyd yn yr ugeinfed ganrif.
 Gwelir un o ffurfiau mwyaf dylanwadol y datblygiad hwn yng ngwaith Antonio Gramsci â’i syniad o [[hegemoni]]. Yn nhyb Gramsci, nid yw [[cyfalafiaeth]] yn goroesi yn bennaf drwy ddefnydd o rym, ond drwy gyfres o strategaethau diwylliannol yn sefydliadau’r gymdeithas sifil – er enghraifft, papurau newydd, ysgolion ac eglwysi – sy’n gweithredu er mwyn ennill cydsyniad y dosbarth gwaith i reolaeth y ''bourgeoisie''. Drwy’r strategaethau hegemonaidd hyn, gall aelodau’r dosbarth llywodraethol gyflwyno’u safbwyntiau fel rhyw fath o synnwyr cyffredin y mae’n rhaid ei dderbyn. Gan fod y rheolaeth syniadol hon ar led drwy’r gymdeithas yn ei chyfanrwydd, nid yw targedu sail economaidd cymdeithas er mwyn ei thrawsffurfio’n ddigonol mwyach; rhaid yw herio a diddymu’r lefel ddiwylliannol hon hefyd (gweler Gramsci 1971: 275–6).