Neogeidwadaeth - Hanes diwygio

AdamPierceCaerdydd am 15:15, 13 Mawrth 2023

2023-03-13T15:15:32Z

AdamPierceCaerdydd am 09:05, 22 Medi 2022

2022-09-22T09:05:17Z

AdamPierceCaerdydd am 15:45, 14 Medi 2022

2022-09-14T15:45:32Z

AdamPierceCaerdydd am 15:40, 14 Medi 2022

2022-09-14T15:40:51Z

AdamPierceCaerdydd am 15:39, 14 Medi 2022

2022-09-14T15:39:05Z

AdamPierceCaerdydd: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '(Saesneg: ''Neoconservatism'') Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais neoryddfrydiaeth ar sicrhau bod...'

2022-09-14T15:37:11Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '(Saesneg: ''Neoconservatism'') Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais neoryddfrydiaeth ar sicrhau bod...'

Tudalen newydd

(Saesneg: ''Neoconservatism'')

Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais neoryddfrydiaeth ar sicrhau bod angen cyfyngu’n sylweddol ar ymyrraeth economaidd y wladwriaeth. Ar yr un pryd mae’r adain neogeidwadol hefyd yn canolbwyntio ar faterion cymdeithasol ychwanegol ac wrth wneud hynny yn adeiladu ar syniadau Ceidwadol ynglŷn â phwysigrwydd trefn, awdurdod a disgyblaeth (Vaïsse 2010) – syniadau y gellir eu holrhain yn ôl i Geidwadwaeth Awdurdodaidd a fu’n weithredol yn ystod y bedwaredd ganrif ar bymtheg. Rhoddwyd sylw o’r newydd i’r math yma o syniadau yn sgil y dybiaeth bod rhai o’r diwygiadau cymdeithasol rhyddfrydol a gyflwynwyd ar draws gwledydd gorllewinol yn ystod y 1960au, er enghraifft cyfreithloni ysgaru ac erthylu, diddymu’r gosb eithaf, llacio rheolau ar [[sensoriaeth]] a hefyd cydnabod amrywiaeth trwy bolisïau ar amlddiwylliannedd, wedi tanseilio ymdeimlad o sefydlogrwydd a dyletswydd gymdeithasol. Yn sgil hynny, mynnwyd y bu dirywiad difrifol mewn cyfraith a threfn a hefyd mewn moesoldeb cyhoeddus.

Bu’r agenda neogeidwadol yma yn un arbennig o flaenllaw yn yr Unol Daleithiau ers y 1970au. Ffigwr allweddol yn y datblygiad hwn oedd y sylwebydd cymdeithasol Irving Kristol. Cynigiodd Kristol (1995) feirniadaeth hallt o unigolyddiaeth a goddefgarwch ryddfrydol y 1960au a dadleuodd o blaid yr angen i ailsefydlu ‘safonau’ a oedd yn adlewyrchu gwerthoedd y ‘mwyafrif moesol’. Roedd hyn yn cynnwys mynnu y dylid rhoi pwyslais o’r newydd ar rinweddau’r [[teulu]] traddodiadol a beirniadu’r duedd i gofleidio ffyrdd newydd o drefnu bywyd domestig; beirniadu’n hallt y duedd i arddel agweddau mwy goddefgar ar faterion megis rhyw a rhywioldeb; galw am ail-gyflwyno cosbau troseddol llymach, gan gynnwys mewn perthynas â man-droseddau; a gwrthwynebu mewnfudo a datblygiad cymdeithasau amlddiwylliannol ac aml-ethnig. Yn aml, roedd dadleuon o’r fath yn cael eu mynegi gan gyfeirio yn ôl at orffennol euraidd mwy trefnus a llewyrchus lle roedd pobl yn byw bywydau mwy disgybledig. Er enghraifft ym Mhrydain byddai lladmeryddion dadleuon o’r fath megis Margaret Thatcher, prif Weinidog y Deyrnas Unedig rhwng 1979 a 1990, yn aml yn sôn am yr angen i ail-sefydlu gwerthoedd ‘Fictorianaidd’ (gweler Samuel 1992).

'''Mae’r cofnod yma yn seiliedig ar Ceidwadaeth: Ffrydiau Amrywiol gan Dr Huw Lewis (rhan o e-lawlyfrau Cyflwyniad i Syniadau Gwleidyddol sydd ar gael ym Mhorth Adnoddau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol) wedi’u haddasu gan Adam Pierce a Dr Siôn Jones o Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol, Prifysgol <nowiki>Caerdydd </nowiki>.'''

== Llyfryddiaeth ==

Kristol, I. (1995). ''Neoconservatism''. (New York: Free Press)

Samuel, R. (1992). ‘Margaret Thatcher’s Return to ‘Victorian Values’.’ ''Proceedings of the British Academy'', 78, 9-29

Vaïsse (2010). ''Neoconservatism: The Biography of a Movement''. (Cambridge, MA: The Belknap Press of Harvard University Press)

@@ Llinell 1: / Llinell 1: @@
 (Saesneg: ''Neoconservatism'')
-Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais neoryddfrydiaeth ar sicrhau bod angen cyfyngu’n sylweddol ar ymyrraeth economaidd y wladwriaeth. Ar yr un pryd mae’r adain neogeidwadol hefyd yn canolbwyntio ar faterion cymdeithasol ychwanegol ac wrth wneud hynny yn adeiladu ar syniadau Ceidwadol ynglŷn â phwysigrwydd trefn, awdurdod a disgyblaeth (Vaïsse 2010) – syniadau y gellir eu holrhain yn ôl i Geidwadwaeth Awdurdodaidd a fu’n weithredol yn ystod y bedwaredd ganrif ar bymtheg. Rhoddwyd sylw o’r newydd i’r math yma o syniadau yn sgil y dybiaeth bod rhai o’r diwygiadau cymdeithasol rhyddfrydol a gyflwynwyd ar draws gwledydd gorllewinol yn ystod y 1960au, er enghraifft cyfreithloni ysgaru ac erthylu, diddymu’r gosb eithaf, llacio rheolau ar <nowiki>sensoriaeth</nowiki> a hefyd cydnabod amrywiaeth trwy bolisïau ar amlddiwylliannedd, wedi tanseilio ymdeimlad o sefydlogrwydd a dyletswydd gymdeithasol. Yn sgil hynny, mynnwyd y bu dirywiad difrifol mewn cyfraith a threfn a hefyd mewn moesoldeb cyhoeddus.
+Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais [[neoryddfrydiaeth]] ar sicrhau bod angen cyfyngu’n sylweddol ar ymyrraeth economaidd y wladwriaeth. Ar yr un pryd mae’r adain neogeidwadol hefyd yn canolbwyntio ar faterion cymdeithasol ychwanegol ac wrth wneud hynny yn adeiladu ar syniadau Ceidwadol ynglŷn â phwysigrwydd trefn, awdurdod a disgyblaeth (Vaïsse 2010) – syniadau y gellir eu holrhain yn ôl i Geidwadwaeth Awdurdodaidd a fu’n weithredol yn ystod y bedwaredd ganrif ar bymtheg. Rhoddwyd sylw o’r newydd i’r math yma o syniadau yn sgil y dybiaeth bod rhai o’r diwygiadau cymdeithasol rhyddfrydol a gyflwynwyd ar draws gwledydd gorllewinol yn ystod y 1960au, er enghraifft cyfreithloni ysgaru ac erthylu, diddymu’r gosb eithaf, llacio rheolau ar <nowiki>sensoriaeth</nowiki> a hefyd cydnabod amrywiaeth trwy bolisïau ar amlddiwylliannedd, wedi tanseilio ymdeimlad o sefydlogrwydd a dyletswydd gymdeithasol. Yn sgil hynny, mynnwyd y bu dirywiad difrifol mewn cyfraith a threfn a hefyd mewn moesoldeb cyhoeddus.
 Bu’r agenda neogeidwadol yma yn un arbennig o flaenllaw yn yr Unol Daleithiau ers y 1970au. Ffigwr allweddol yn y datblygiad hwn oedd y sylwebydd cymdeithasol Irving Kristol. Cynigiodd Kristol (1995) feirniadaeth hallt o unigolyddiaeth a goddefgarwch ryddfrydol y 1960au a dadleuodd o blaid yr angen i ailsefydlu ‘safonau’ a oedd yn adlewyrchu gwerthoedd y ‘mwyafrif moesol’. Roedd hyn yn cynnwys mynnu y dylid rhoi pwyslais o’r newydd ar rinweddau’r <nowiki>teulu</nowiki> traddodiadol a beirniadu’r duedd i gofleidio ffyrdd newydd o drefnu bywyd domestig; beirniadu’n hallt y duedd i arddel agweddau mwy goddefgar ar faterion megis rhyw a rhywioldeb; galw am ail-gyflwyno cosbau troseddol llymach, gan gynnwys mewn perthynas â man-droseddau; a gwrthwynebu mewnfudo a datblygiad cymdeithasau amlddiwylliannol ac aml-ethnig. Yn aml, roedd dadleuon o’r fath yn cael eu mynegi gan gyfeirio yn ôl at orffennol euraidd mwy trefnus a llewyrchus lle roedd pobl yn byw bywydau mwy disgybledig. Er enghraifft ym Mhrydain byddai lladmeryddion dadleuon o’r fath megis Margaret Thatcher, prif Weinidog y Deyrnas Unedig rhwng 1979 a 1990, yn aml yn sôn am yr angen i ail-sefydlu gwerthoedd ‘Fictorianaidd’ (gweler Samuel 1992).
 '''Mae’r cofnod yma yn seiliedig ar ''Ceidwadaeth: Ffrydiau Amrywiol'' gan Dr Huw Lewis (rhan o e-lawlyfrau Cyflwyniad i Syniadau Gwleidyddol sydd ar gael ym Mhorth Adnoddau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol) wedi’u haddasu gan Adam Pierce a Dr Siôn Jones o Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol, Prifysgol <nowiki>Caerdydd </nowiki>.'''

@@ Llinell 3: / Llinell 3: @@
 Mae’r dadleuon a gysylltir â’r gangen hon o’r Dde Newydd yn tueddu i ategu pwyslais neoryddfrydiaeth ar sicrhau bod angen cyfyngu’n sylweddol ar ymyrraeth economaidd y wladwriaeth. Ar yr un pryd mae’r adain neogeidwadol hefyd yn canolbwyntio ar faterion cymdeithasol ychwanegol ac wrth wneud hynny yn adeiladu ar syniadau Ceidwadol ynglŷn â phwysigrwydd trefn, awdurdod a disgyblaeth (Vaïsse 2010) – syniadau y gellir eu holrhain yn ôl i Geidwadwaeth Awdurdodaidd a fu’n weithredol yn ystod y bedwaredd ganrif ar bymtheg. Rhoddwyd sylw o’r newydd i’r math yma o syniadau yn sgil y dybiaeth bod rhai o’r diwygiadau cymdeithasol rhyddfrydol a gyflwynwyd ar draws gwledydd gorllewinol yn ystod y 1960au, er enghraifft cyfreithloni ysgaru ac erthylu, diddymu’r gosb eithaf, llacio rheolau ar <nowiki>sensoriaeth</nowiki> a hefyd cydnabod amrywiaeth trwy bolisïau ar amlddiwylliannedd, wedi tanseilio ymdeimlad o sefydlogrwydd a dyletswydd gymdeithasol. Yn sgil hynny, mynnwyd y bu dirywiad difrifol mewn cyfraith a threfn a hefyd mewn moesoldeb cyhoeddus.
 Bu’r agenda neogeidwadol yma yn un arbennig o flaenllaw yn yr Unol Daleithiau ers y 1970au. Ffigwr allweddol yn y datblygiad hwn oedd y sylwebydd cymdeithasol Irving Kristol. Cynigiodd Kristol (1995) feirniadaeth hallt o unigolyddiaeth a goddefgarwch ryddfrydol y 1960au a dadleuodd o blaid yr angen i ailsefydlu ‘safonau’ a oedd yn adlewyrchu gwerthoedd y ‘mwyafrif moesol’. Roedd hyn yn cynnwys mynnu y dylid rhoi pwyslais o’r newydd ar rinweddau’r <nowiki>teulu</nowiki> traddodiadol a beirniadu’r duedd i gofleidio ffyrdd newydd o drefnu bywyd domestig; beirniadu’n hallt y duedd i arddel agweddau mwy goddefgar ar faterion megis rhyw a rhywioldeb; galw am ail-gyflwyno cosbau troseddol llymach, gan gynnwys mewn perthynas â man-droseddau; a gwrthwynebu mewnfudo a datblygiad cymdeithasau amlddiwylliannol ac aml-ethnig. Yn aml, roedd dadleuon o’r fath yn cael eu mynegi gan gyfeirio yn ôl at orffennol euraidd mwy trefnus a llewyrchus lle roedd pobl yn byw bywydau mwy disgybledig. Er enghraifft ym Mhrydain byddai lladmeryddion dadleuon o’r fath megis Margaret Thatcher, prif Weinidog y Deyrnas Unedig rhwng 1979 a 1990, yn aml yn sôn am yr angen i ail-sefydlu gwerthoedd ‘Fictorianaidd’ (gweler Samuel 1992).
 '''Mae’r cofnod yma yn seiliedig ar ''Ceidwadaeth: Ffrydiau Amrywiol'' gan Dr Huw Lewis (rhan o e-lawlyfrau Cyflwyniad i Syniadau Gwleidyddol sydd ar gael ym Mhorth Adnoddau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol) wedi’u haddasu gan Adam Pierce a Dr Siôn Jones o Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol, Prifysgol <nowiki>Caerdydd </nowiki>.'''

@@ Llinell 5: / Llinell 5: @@
 Bu’r agenda neogeidwadol yma yn un arbennig o flaenllaw yn yr Unol Daleithiau ers y 1970au. Ffigwr allweddol yn y datblygiad hwn oedd y sylwebydd cymdeithasol Irving Kristol. Cynigiodd Kristol (1995) feirniadaeth hallt o unigolyddiaeth a goddefgarwch ryddfrydol y 1960au a dadleuodd o blaid yr angen i ailsefydlu ‘safonau’ a oedd yn adlewyrchu gwerthoedd y ‘mwyafrif moesol’. Roedd hyn yn cynnwys mynnu y dylid rhoi pwyslais o’r newydd ar rinweddau’r <nowiki>teulu</nowiki> traddodiadol a beirniadu’r duedd i gofleidio ffyrdd newydd o drefnu bywyd domestig; beirniadu’n hallt y duedd i arddel agweddau mwy goddefgar ar faterion megis rhyw a rhywioldeb; galw am ail-gyflwyno cosbau troseddol llymach, gan gynnwys mewn perthynas â man-droseddau; a gwrthwynebu mewnfudo a datblygiad cymdeithasau amlddiwylliannol ac aml-ethnig. Yn aml, roedd dadleuon o’r fath yn cael eu mynegi gan gyfeirio yn ôl at orffennol euraidd mwy trefnus a llewyrchus lle roedd pobl yn byw bywydau mwy disgybledig. Er enghraifft ym Mhrydain byddai lladmeryddion dadleuon o’r fath megis Margaret Thatcher, prif Weinidog y Deyrnas Unedig rhwng 1979 a 1990, yn aml yn sôn am yr angen i ail-sefydlu gwerthoedd ‘Fictorianaidd’ (gweler Samuel 1992).
-'''Mae’r cofnod yma yn seiliedig ar Ceidwadaeth: Ffrydiau Amrywiol gan Dr Huw Lewis (rhan o e-lawlyfrau Cyflwyniad i Syniadau Gwleidyddol sydd ar gael ym Mhorth Adnoddau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol) wedi’u haddasu gan Adam Pierce a Dr Siôn Jones o Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol, Prifysgol <nowiki>Caerdydd </nowiki>.'''
+'''Mae’r cofnod yma yn seiliedig ar ''Ceidwadaeth: Ffrydiau Amrywiol'' gan Dr Huw Lewis (rhan o e-lawlyfrau Cyflwyniad i Syniadau Gwleidyddol sydd ar gael ym Mhorth Adnoddau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol) wedi’u haddasu gan Adam Pierce a Dr Siôn Jones o Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol, Prifysgol <nowiki>Caerdydd </nowiki>.'''
 == Llyfryddiaeth ==

← At y diwygiad blaenorol		Diwygiad 15:40, 14 Medi 2022
Llinell 14:		Llinell 14:

	Vaïsse (2010). ''Neoconservatism: The Biography of a Movement''. (Cambridge, MA: The Belknap Press of Harvard University Press)		Vaïsse (2010). ''Neoconservatism: The Biography of a Movement''. (Cambridge, MA: The Belknap Press of Harvard University Press)
		+
		+	{{CC BY-SA}}
		+	[[Categori:Gwyddorau_Cymdeithasol]]