<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth</id>
		<title>Newyddiaduraeth gwyddoniaeth - Hanes diwygio</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;action=history"/>
		<updated>2026-05-22T01:04:11Z</updated>
		<subtitle>Hanes diwygio'r dudalen hon ar y wici</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.28.0</generator>

	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2861&amp;oldid=prev</id>
		<title>Gwenda Richards am 13:02, 2 Mai 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2861&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-05-02T13:02:54Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='cy'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← At y diwygiad blaenorol&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;Diwygiad 13:02, 2 Mai 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l6&quot; &gt;Llinell 6:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 6:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y blynyddoedd wedi’r Rhyfel Byd Cyntaf, datblygodd [[newyddion]] gwyddoniaeth fel y genre y gellir ei adnabod heddiw, wedi’i hwyluso’n rhannol gan broffesiynoldeb y rhai a oedd yn ysgrifennu ar y pwnc gan eu bod yn defnyddio dulliau adrodd ‘gwrthrychol’. Fe’i gwelwyd yn rheolaidd mewn ffilmiau newyddion yn y sinema, yn ogystal ag ar rwydwaith radio y BBC ar ddechrau’r 1920au. Erbyn diwedd y 1930au, roedd nifer cynyddol o newyddiadurwyr [[papur newydd]] yn cyflwyno adroddiadau gwyddoniaeth fel gohebwyr arbenigol, gydag unigolion megis J. G. Crowther, [[gohebydd]] y ''Manchester Guardian'' a Peter Ritchie Calder o’r ''Daily Herald'' yn arwain y ffordd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y blynyddoedd wedi’r Rhyfel Byd Cyntaf, datblygodd [[newyddion]] gwyddoniaeth fel y genre y gellir ei adnabod heddiw, wedi’i hwyluso’n rhannol gan broffesiynoldeb y rhai a oedd yn ysgrifennu ar y pwnc gan eu bod yn defnyddio dulliau adrodd ‘gwrthrychol’. Fe’i gwelwyd yn rheolaidd mewn ffilmiau &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddion&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;yn y sinema, yn ogystal ag ar rwydwaith radio y BBC ar ddechrau’r 1920au. Erbyn diwedd y 1930au, roedd nifer cynyddol o newyddiadurwyr [[papur newydd]] yn cyflwyno adroddiadau gwyddoniaeth fel gohebwyr arbenigol, gydag unigolion megis J. G. Crowther, [[gohebydd]] y ''Manchester Guardian'' a Peter Ritchie Calder o’r ''Daily Herald'' yn arwain y ffordd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Wrth i’r momentwm dyfu, ffurfiwyd y ''British Association of Science Writers'' yn 1947, gan gyfoethogi’r ddadl ynghylch arferion gweithio a safonau moesegol. Gyda dyfodiad teledu, darlledwyd rhaglenni gwyddoniaeth, megis ''The Sky at Night'' ym mis Ebrill 1957, ac yna’r gyfres ddogfen wyddoniaeth ''Horizon'' yn 1964.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Wrth i’r momentwm dyfu, ffurfiwyd y ''British Association of Science Writers'' yn 1947, gan gyfoethogi’r ddadl ynghylch arferion gweithio a safonau moesegol. Gyda dyfodiad teledu, darlledwyd rhaglenni gwyddoniaeth, megis ''The Sky at Night'' ym mis Ebrill 1957, ac yna’r gyfres ddogfen wyddoniaeth ''Horizon'' yn 1964.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Dilynodd newyddiaduraeth wyddonol Unol Daleithiau America (UDA) yr un llwybr. Yn ogystal â chyhoeddiadau’r brif ffrwd, gallai’r cyhoedd droi at deitlau arbenigol, megis ''Scientific American, Popular Science Monthly, National Geographic'' a ''Popular Mechanics''. Bwriad y rhain oedd i helpu pobl i ddysgu am wyddoniaeth ar eu liwt eu hunain. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Dilynodd &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddiaduraeth&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;wyddonol Unol Daleithiau America (UDA) yr un llwybr. Yn ogystal â chyhoeddiadau’r brif ffrwd, gallai’r cyhoedd droi at deitlau arbenigol, megis ''Scientific American, Popular Science Monthly, National Geographic'' a ''Popular Mechanics''. Bwriad y rhain oedd i helpu pobl i ddysgu am wyddoniaeth ar eu liwt eu hunain. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gwnaeth LaFollette (1990) archwiliad o’r cynnwys gwyddonol mewn cylchgronau i’r [[teulu]] yn UDA rhwng 1910 a 1955. Roedd yn dadlau bod rhoi sylw i wyddoniaeth wedi cyfrannu at hinsawdd o ddisgwyliadau lle roedd gwyddoniaeth a gwyddonwyr yn cael ei/eu dathlu, gydag erthyglau yn sicrhau darllenwyr y byddai dyfodol o gynnydd di-dor o’u blaenau. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gwnaeth LaFollette (1990) archwiliad o’r cynnwys gwyddonol mewn cylchgronau i’r [[teulu]] yn UDA rhwng 1910 a 1955. Roedd yn dadlau bod rhoi sylw i wyddoniaeth wedi cyfrannu at hinsawdd o ddisgwyliadau lle roedd gwyddoniaeth a gwyddonwyr yn cael ei/eu dathlu, gydag erthyglau yn sicrhau darllenwyr y byddai dyfodol o gynnydd di-dor o’u blaenau. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l23&quot; &gt;Llinell 23:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 23:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ar y llaw arall, mae rhai’n fwy optimistaidd gan gyfeirio at sut y mae’r rhyngrwyd yn trawsnewid yr hyn a ystyrir fel newyddion gwyddoniaeth, yn enwedig trwy roi’r modd i wyddonwyr-ddinasyddion gymryd rhan yn y sgwrs (yn bennaf trwy flogiau), sy’n cael ei ystyried fel democrateiddio’r drafodaeth wyddonol. Ar adeg pan fo sefydliadau newyddion dan bwysau cyllidebol i dorri neu leihau meysydd adrodd arbenigol megis gwyddoniaeth, mae’n bosibl y bydd y gwefannau hyn yn gynyddol arwyddocaol mewn perthynas â newyddiaduraeth gwyddoniaeth.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ar y llaw arall, mae rhai’n fwy optimistaidd gan gyfeirio at sut y mae’r rhyngrwyd yn trawsnewid yr hyn a ystyrir fel newyddion gwyddoniaeth, yn enwedig trwy roi’r modd i wyddonwyr-ddinasyddion gymryd rhan yn y sgwrs (yn bennaf trwy flogiau), sy’n cael ei ystyried fel democrateiddio’r drafodaeth wyddonol. Ar adeg pan fo sefydliadau newyddion dan bwysau cyllidebol i dorri neu leihau meysydd adrodd arbenigol megis gwyddoniaeth, mae’n bosibl y bydd y gwefannau hyn yn gynyddol arwyddocaol mewn perthynas â newyddiaduraeth gwyddoniaeth.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Llyfryddiaeth==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Llyfryddiaeth==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;LaFollette,M.C.1990. ''Making Science Our Own: Public Images of Science 1910-1955''. Chicago,Il: University of Chicago Press&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;LaFollette,M.C.1990. ''Making Science Our Own: Public Images of Science 1910-1955''. Chicago,Il: University of Chicago Press&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{CC BY-SA}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{CC BY-SA}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Newyddiaduraeth]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Newyddiaduraeth]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Gwenda Richards</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2860&amp;oldid=prev</id>
		<title>Gwenda Richards: /* Llyfryddiaeth */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2860&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-05-02T13:02:30Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Llyfryddiaeth&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='cy'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← At y diwygiad blaenorol&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;Diwygiad 13:02, 2 Mai 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l2&quot; &gt;Llinell 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Math o [[newyddiaduraeth]] sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau sy’n deilwng o fod yn y [[newyddion]]. Er nad yw [[newyddiaduraeth]] gwyddoniaeth fel genre wedi ei dogfennu’n llawn eto, mae i’w chael ledled y byd.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Math o [[newyddiaduraeth]] sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau sy’n deilwng o fod yn y [[newyddion]]. Er nad yw [[newyddiaduraeth]] gwyddoniaeth fel genre wedi ei dogfennu’n llawn eto, mae i’w chael ledled y byd.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym Mhrydain, daeth newyddiaduraeth gwyddoniaeth i’r amlwg ochr yn ochr â thueddiadau ehangach i wneud gwyddoniaeth a thechnoleg yn boblogaidd. Yng nghanol y 1800au ym Mhrydain, cyhoeddwyd cylchgronau megis y ''Quarterly Journal of Science, Scientific Opinion'' a ''Nature''; cyfnodolion fel ''Popular Science Monthly, Hardwicke’s Science-Gossip, Pearson’s Magazine, Tit-Bits, Cassel’s Magazine'' a ''Knowledge: An illustrated Magazine of Science''. Roedd y rhain yn hyrwyddo gwyddoniaeth a’i werthfawrogiad er budd [[moderniaeth]] a chynnydd cymdeithasol. Yn yr un modd, bu pob teitl yn gymorth i ddatblygu cymunedau ‘lleyg’ – darllenwyr yr oedd ganddynt ddiddordeb mewn gwyddoniaeth ac a oedd yn awyddus i glywed y [[newyddion]] diweddaraf am ddatblygiadau gwyddonol ac arloesedd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym Mhrydain, daeth &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddiaduraeth&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;gwyddoniaeth i’r amlwg ochr yn ochr â thueddiadau ehangach i wneud gwyddoniaeth a thechnoleg yn boblogaidd. Yng nghanol y 1800au ym Mhrydain, cyhoeddwyd cylchgronau megis y ''Quarterly Journal of Science, Scientific Opinion'' a ''Nature''; cyfnodolion fel ''Popular Science Monthly, Hardwicke’s Science-Gossip, Pearson’s Magazine, Tit-Bits, Cassel’s Magazine'' a ''Knowledge: An illustrated Magazine of Science''. Roedd y rhain yn hyrwyddo gwyddoniaeth a’i werthfawrogiad er budd [[moderniaeth]] a chynnydd cymdeithasol. Yn yr un modd, bu pob teitl yn gymorth i ddatblygu cymunedau ‘lleyg’ – darllenwyr yr oedd ganddynt ddiddordeb mewn gwyddoniaeth ac a oedd yn awyddus i glywed y [[newyddion]] diweddaraf am ddatblygiadau gwyddonol ac arloesedd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y blynyddoedd wedi’r Rhyfel Byd Cyntaf, datblygodd newyddion gwyddoniaeth fel y genre y gellir ei adnabod heddiw, wedi’i hwyluso’n rhannol gan broffesiynoldeb y rhai a oedd yn ysgrifennu ar y pwnc gan eu bod yn defnyddio dulliau adrodd ‘gwrthrychol’. Fe’i gwelwyd yn rheolaidd mewn ffilmiau newyddion yn y sinema, yn ogystal ag ar rwydwaith radio y BBC ar ddechrau’r 1920au. Erbyn diwedd y 1930au, roedd nifer cynyddol o newyddiadurwyr [[papur newydd]] yn cyflwyno adroddiadau gwyddoniaeth fel gohebwyr arbenigol, gydag unigolion megis J. G. Crowther, [[gohebydd]] y ''Manchester Guardian'' a Peter Ritchie Calder o’r ''Daily Herald'' yn arwain y ffordd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y blynyddoedd wedi’r Rhyfel Byd Cyntaf, datblygodd &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddion&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;gwyddoniaeth fel y genre y gellir ei adnabod heddiw, wedi’i hwyluso’n rhannol gan broffesiynoldeb y rhai a oedd yn ysgrifennu ar y pwnc gan eu bod yn defnyddio dulliau adrodd ‘gwrthrychol’. Fe’i gwelwyd yn rheolaidd mewn ffilmiau newyddion yn y sinema, yn ogystal ag ar rwydwaith radio y BBC ar ddechrau’r 1920au. Erbyn diwedd y 1930au, roedd nifer cynyddol o newyddiadurwyr [[papur newydd]] yn cyflwyno adroddiadau gwyddoniaeth fel gohebwyr arbenigol, gydag unigolion megis J. G. Crowther, [[gohebydd]] y ''Manchester Guardian'' a Peter Ritchie Calder o’r ''Daily Herald'' yn arwain y ffordd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Wrth i’r momentwm dyfu, ffurfiwyd y ''British Association of Science Writers'' yn 1947, gan gyfoethogi’r ddadl ynghylch arferion gweithio a safonau moesegol. Gyda dyfodiad teledu, darlledwyd rhaglenni gwyddoniaeth, megis ''The Sky at Night'' ym mis Ebrill 1957, ac yna’r gyfres ddogfen wyddoniaeth ''Horizon'' yn 1964.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Wrth i’r momentwm dyfu, ffurfiwyd y ''British Association of Science Writers'' yn 1947, gan gyfoethogi’r ddadl ynghylch arferion gweithio a safonau moesegol. Gyda dyfodiad teledu, darlledwyd rhaglenni gwyddoniaeth, megis ''The Sky at Night'' ym mis Ebrill 1957, ac yna’r gyfres ddogfen wyddoniaeth ''Horizon'' yn 1964.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Gwenda Richards</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2859&amp;oldid=prev</id>
		<title>Gwenda Richards am 13:02, 2 Mai 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2859&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-05-02T13:02:04Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='cy'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← At y diwygiad blaenorol&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;Diwygiad 13:02, 2 Mai 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Saesneg:&amp;#160; ''Science journalism''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Saesneg:&amp;#160; ''Science journalism''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Math o [[newyddiaduraeth]] sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau sy’n deilwng o fod yn y [[newyddion]]. Er nad yw newyddiaduraeth gwyddoniaeth fel genre wedi ei dogfennu’n llawn eto, mae i’w chael ledled y byd.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Math o [[newyddiaduraeth]] sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau sy’n deilwng o fod yn y [[newyddion]]. Er nad yw &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddiaduraeth&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;gwyddoniaeth fel genre wedi ei dogfennu’n llawn eto, mae i’w chael ledled y byd.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym Mhrydain, daeth newyddiaduraeth gwyddoniaeth i’r amlwg ochr yn ochr â thueddiadau ehangach i wneud gwyddoniaeth a thechnoleg yn boblogaidd. Yng nghanol y 1800au ym Mhrydain, cyhoeddwyd cylchgronau megis y ''Quarterly Journal of Science, Scientific Opinion'' a ''Nature''; cyfnodolion fel ''Popular Science Monthly, Hardwicke’s Science-Gossip, Pearson’s Magazine, Tit-Bits, Cassel’s Magazine'' a ''Knowledge: An illustrated Magazine of Science''. Roedd y rhain yn hyrwyddo gwyddoniaeth a’i werthfawrogiad er budd [[moderniaeth]] a chynnydd cymdeithasol. Yn yr un modd, bu pob teitl yn gymorth i ddatblygu cymunedau ‘lleyg’ – darllenwyr yr oedd ganddynt ddiddordeb mewn gwyddoniaeth ac a oedd yn awyddus i glywed y newyddion diweddaraf am ddatblygiadau gwyddonol ac arloesedd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym Mhrydain, daeth newyddiaduraeth gwyddoniaeth i’r amlwg ochr yn ochr â thueddiadau ehangach i wneud gwyddoniaeth a thechnoleg yn boblogaidd. Yng nghanol y 1800au ym Mhrydain, cyhoeddwyd cylchgronau megis y ''Quarterly Journal of Science, Scientific Opinion'' a ''Nature''; cyfnodolion fel ''Popular Science Monthly, Hardwicke’s Science-Gossip, Pearson’s Magazine, Tit-Bits, Cassel’s Magazine'' a ''Knowledge: An illustrated Magazine of Science''. Roedd y rhain yn hyrwyddo gwyddoniaeth a’i werthfawrogiad er budd [[moderniaeth]] a chynnydd cymdeithasol. Yn yr un modd, bu pob teitl yn gymorth i ddatblygu cymunedau ‘lleyg’ – darllenwyr yr oedd ganddynt ddiddordeb mewn gwyddoniaeth ac a oedd yn awyddus i glywed y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;newyddion&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;diweddaraf am ddatblygiadau gwyddonol ac arloesedd. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot; &gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gwnaeth LaFollette (1990) archwiliad o’r cynnwys gwyddonol mewn cylchgronau i’r [[teulu]] yn UDA rhwng 1910 a 1955. Roedd yn dadlau bod rhoi sylw i wyddoniaeth wedi cyfrannu at hinsawdd o ddisgwyliadau lle roedd gwyddoniaeth a gwyddonwyr yn cael ei/eu dathlu, gydag erthyglau yn sicrhau darllenwyr y byddai dyfodol o gynnydd di-dor o’u blaenau. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gwnaeth LaFollette (1990) archwiliad o’r cynnwys gwyddonol mewn cylchgronau i’r [[teulu]] yn UDA rhwng 1910 a 1955. Roedd yn dadlau bod rhoi sylw i wyddoniaeth wedi cyfrannu at hinsawdd o ddisgwyliadau lle roedd gwyddoniaeth a gwyddonwyr yn cael ei/eu dathlu, gydag erthyglau yn sicrhau darllenwyr y byddai dyfodol o gynnydd di-dor o’u blaenau. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn ystod y 1920au, sefydlwyd y ''Science Service'' (gwasanaeth newyddion wedi ei sindiceiddio) yn UDA a ddaeth yn enghraifft o’r ddelfryd i’w hefelychu gan brif bapurau newydd. Wedi’i sefydlu gyda chymorth ariannol cyhoeddwr papur newydd E. W. Scripps yn 1921, roedd yn dosbarthu deunydd newyddion ac erthyglau nodwedd i fwy na chant o bapurau newydd erbyn y 1940au. Yn y blynyddoedd i ddilyn, gan fod sefydliadau newyddion yn araf ddechrau ychwanegu gohebwyr gwyddoniaeth llawn amser i’w staff (megis Waldemar Kaempffert a William Laurence o’r ''New York Times''), dechreuwyd ystyried newyddiaduraeth gwyddoniaeth fel [[aseiniad]] ar wahân neu fel arbenigedd newyddiadurol.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn ystod y 1920au, sefydlwyd y ''Science Service'' (gwasanaeth newyddion wedi ei sindiceiddio) yn UDA a ddaeth yn enghraifft o’r ddelfryd i’w hefelychu gan brif bapurau newydd. Wedi’i sefydlu gyda chymorth ariannol cyhoeddwr &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;papur newydd&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;E. W. Scripps yn 1921, roedd yn dosbarthu deunydd newyddion ac erthyglau nodwedd i fwy na chant o bapurau newydd erbyn y 1940au. Yn y blynyddoedd i ddilyn, gan fod sefydliadau newyddion yn araf ddechrau ychwanegu gohebwyr gwyddoniaeth llawn amser i’w staff (megis Waldemar Kaempffert a William Laurence o’r ''New York Times''), dechreuwyd ystyried newyddiaduraeth gwyddoniaeth fel [[aseiniad]] ar wahân neu fel arbenigedd newyddiadurol.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn y 1960au, gwelwyd newid cyfeiriad amlwg mewn cylchgronau gwyddoniaeth yn y Deyrnas Unedig (DU) a’r UDA, yn ogystal â chyd-destunau cenedlaethol eraill. Daeth mathau mwy ymosodol o adroddiadau gwyddoniaeth i’r amlwg, gyda safbwyntiau sgeptig, hyd yn oed rhai beirniadol. Roedd cyhoeddi llyfr ''Silent Spring'' gan Rachel Carson yn 1963 yn arwyddocaol.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn y 1960au, gwelwyd newid cyfeiriad amlwg mewn cylchgronau gwyddoniaeth yn y Deyrnas Unedig (DU) a’r UDA, yn ogystal â chyd-destunau cenedlaethol eraill. Daeth mathau mwy ymosodol o adroddiadau gwyddoniaeth i’r amlwg, gyda safbwyntiau sgeptig, hyd yn oed rhai beirniadol. Roedd cyhoeddi llyfr ''Silent Spring'' gan Rachel Carson yn 1963 yn arwyddocaol.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l24&quot; &gt;Llinell 24:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 24:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ar y llaw arall, mae rhai’n fwy optimistaidd gan gyfeirio at sut y mae’r rhyngrwyd yn trawsnewid yr hyn a ystyrir fel newyddion gwyddoniaeth, yn enwedig trwy roi’r modd i wyddonwyr-ddinasyddion gymryd rhan yn y sgwrs (yn bennaf trwy flogiau), sy’n cael ei ystyried fel democrateiddio’r drafodaeth wyddonol. Ar adeg pan fo sefydliadau newyddion dan bwysau cyllidebol i dorri neu leihau meysydd adrodd arbenigol megis gwyddoniaeth, mae’n bosibl y bydd y gwefannau hyn yn gynyddol arwyddocaol mewn perthynas â newyddiaduraeth gwyddoniaeth.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ar y llaw arall, mae rhai’n fwy optimistaidd gan gyfeirio at sut y mae’r rhyngrwyd yn trawsnewid yr hyn a ystyrir fel newyddion gwyddoniaeth, yn enwedig trwy roi’r modd i wyddonwyr-ddinasyddion gymryd rhan yn y sgwrs (yn bennaf trwy flogiau), sy’n cael ei ystyried fel democrateiddio’r drafodaeth wyddonol. Ar adeg pan fo sefydliadau newyddion dan bwysau cyllidebol i dorri neu leihau meysydd adrodd arbenigol megis gwyddoniaeth, mae’n bosibl y bydd y gwefannau hyn yn gynyddol arwyddocaol mewn perthynas â newyddiaduraeth gwyddoniaeth.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;==Llyfryddiaeth==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;LaFollette,M.C.1990. ''Making Science Our Own: Public Images of Science 1910-1955''. Chicago,Il: University of Chicago Press&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{CC BY-SA}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{CC BY-SA}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Newyddiaduraeth]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Newyddiaduraeth]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Gwenda Richards</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2829&amp;oldid=prev</id>
		<title>Gwenda Richards: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Saesneg:  ''Science journalism''  Math o newyddiaduraeth sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau...'</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Newyddiaduraeth_gwyddoniaeth&amp;diff=2829&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2019-05-02T08:50:47Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;Saesneg:  &amp;#039;&amp;#039;Science journalism&amp;#039;&amp;#039;  Math o &lt;a href=&quot;/index.php?title=Newyddiaduraeth&quot; title=&quot;Newyddiaduraeth&quot;&gt;newyddiaduraeth&lt;/a&gt; sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;Saesneg:  ''Science journalism''&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Math o [[newyddiaduraeth]] sy’n ymdrin â gwyddoniaeth ac, i raddau llai, technoleg fel elfen benodol o ddigwyddiadau sy’n deilwng o fod yn y [[newyddion]]. Er nad yw newyddiaduraeth gwyddoniaeth fel genre wedi ei dogfennu’n llawn eto, mae i’w chael ledled y byd.&lt;br /&gt;
Ym Mhrydain, daeth newyddiaduraeth gwyddoniaeth i’r amlwg ochr yn ochr â thueddiadau ehangach i wneud gwyddoniaeth a thechnoleg yn boblogaidd. Yng nghanol y 1800au ym Mhrydain, cyhoeddwyd cylchgronau megis y ''Quarterly Journal of Science, Scientific Opinion'' a ''Nature''; cyfnodolion fel ''Popular Science Monthly, Hardwicke’s Science-Gossip, Pearson’s Magazine, Tit-Bits, Cassel’s Magazine'' a ''Knowledge: An illustrated Magazine of Science''. Roedd y rhain yn hyrwyddo gwyddoniaeth a’i werthfawrogiad er budd [[moderniaeth]] a chynnydd cymdeithasol. Yn yr un modd, bu pob teitl yn gymorth i ddatblygu cymunedau ‘lleyg’ – darllenwyr yr oedd ganddynt ddiddordeb mewn gwyddoniaeth ac a oedd yn awyddus i glywed y newyddion diweddaraf am ddatblygiadau gwyddonol ac arloesedd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yng Nghymru, sefydlwyd cylchgrawn Saesneg ei iaith, yr ''Archeologia Cambrensis'' a gyhoeddwyd yn flynyddol o 1846 tan 1899 gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac ynddo cafwyd erthyglau ysgolheigaidd am archaeoleg Cymru. Yn Llanymddyfri, cyhoeddwyd cylchgrawn misol Cymraeg, Cylchgrawn y Gymdeithas er Taenu Gwybodaeth Fuddiol, rhwng 1834 a 1835 a oedd yn cynnwys erthyglau ar fyd natur a daearyddiaeth. Er mwyn poblogeiddio gwyddoniaeth i Gymry Cymraeg ifanc, cyhoeddwyd Trysorfa y Plant yn 1862, cylchgrawn crefyddol a oedd yn cynnwys erthyglau am fyd natur. Daeth y cyhoeddiad i ben yn 1910.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yn y blynyddoedd wedi’r Rhyfel Byd Cyntaf, datblygodd newyddion gwyddoniaeth fel y genre y gellir ei adnabod heddiw, wedi’i hwyluso’n rhannol gan broffesiynoldeb y rhai a oedd yn ysgrifennu ar y pwnc gan eu bod yn defnyddio dulliau adrodd ‘gwrthrychol’. Fe’i gwelwyd yn rheolaidd mewn ffilmiau newyddion yn y sinema, yn ogystal ag ar rwydwaith radio y BBC ar ddechrau’r 1920au. Erbyn diwedd y 1930au, roedd nifer cynyddol o newyddiadurwyr [[papur newydd]] yn cyflwyno adroddiadau gwyddoniaeth fel gohebwyr arbenigol, gydag unigolion megis J. G. Crowther, [[gohebydd]] y ''Manchester Guardian'' a Peter Ritchie Calder o’r ''Daily Herald'' yn arwain y ffordd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Wrth i’r momentwm dyfu, ffurfiwyd y ''British Association of Science Writers'' yn 1947, gan gyfoethogi’r ddadl ynghylch arferion gweithio a safonau moesegol. Gyda dyfodiad teledu, darlledwyd rhaglenni gwyddoniaeth, megis ''The Sky at Night'' ym mis Ebrill 1957, ac yna’r gyfres ddogfen wyddoniaeth ''Horizon'' yn 1964.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Dilynodd newyddiaduraeth wyddonol Unol Daleithiau America (UDA) yr un llwybr. Yn ogystal â chyhoeddiadau’r brif ffrwd, gallai’r cyhoedd droi at deitlau arbenigol, megis ''Scientific American, Popular Science Monthly, National Geographic'' a ''Popular Mechanics''. Bwriad y rhain oedd i helpu pobl i ddysgu am wyddoniaeth ar eu liwt eu hunain. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Gwnaeth LaFollette (1990) archwiliad o’r cynnwys gwyddonol mewn cylchgronau i’r [[teulu]] yn UDA rhwng 1910 a 1955. Roedd yn dadlau bod rhoi sylw i wyddoniaeth wedi cyfrannu at hinsawdd o ddisgwyliadau lle roedd gwyddoniaeth a gwyddonwyr yn cael ei/eu dathlu, gydag erthyglau yn sicrhau darllenwyr y byddai dyfodol o gynnydd di-dor o’u blaenau. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yn ystod y 1920au, sefydlwyd y ''Science Service'' (gwasanaeth newyddion wedi ei sindiceiddio) yn UDA a ddaeth yn enghraifft o’r ddelfryd i’w hefelychu gan brif bapurau newydd. Wedi’i sefydlu gyda chymorth ariannol cyhoeddwr papur newydd E. W. Scripps yn 1921, roedd yn dosbarthu deunydd newyddion ac erthyglau nodwedd i fwy na chant o bapurau newydd erbyn y 1940au. Yn y blynyddoedd i ddilyn, gan fod sefydliadau newyddion yn araf ddechrau ychwanegu gohebwyr gwyddoniaeth llawn amser i’w staff (megis Waldemar Kaempffert a William Laurence o’r ''New York Times''), dechreuwyd ystyried newyddiaduraeth gwyddoniaeth fel [[aseiniad]] ar wahân neu fel arbenigedd newyddiadurol.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Erbyn y 1960au, gwelwyd newid cyfeiriad amlwg mewn cylchgronau gwyddoniaeth yn y Deyrnas Unedig (DU) a’r UDA, yn ogystal â chyd-destunau cenedlaethol eraill. Daeth mathau mwy ymosodol o adroddiadau gwyddoniaeth i’r amlwg, gyda safbwyntiau sgeptig, hyd yn oed rhai beirniadol. Roedd cyhoeddi llyfr ''Silent Spring'' gan Rachel Carson yn 1963 yn arwyddocaol.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yn ''Silent Spring'', llyfr sy’n aml yn cael ei ystyried fel gwaith nodedig am yr amgylchedd, mae Rachel Carson yn troi ei sylw at effeithiau posibl niweidiol plaladdwyr ar yr amgylchedd, yn enwedig y plaladdwyr hynny (gan gynnwys DDT) a oedd yn cael eu chwistrellu o’r awyr er mwyn rheoli poblogaethau pryfed ar raddfa enfawr. Mewn sawl ffordd, gwelwyd ''Silent Spring'' fel rhybudd cyhoeddus, a oedd yn casglu barn arbenigol ar beryglon yr ymarfer cynyddol ddinistriol hwn.&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Gwelwyd y duedd hon yn parhau dros y degawdau diwethaf, gyda rhai sylwebwyr yn mynegi’r ofn mai’r unig dro y bydd gwyddoniaeth yn cael ei ystyried yn newyddion yw pan y bydd yn cael ei drafod yng nghyd-destun perygl. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ar y llaw arall, mae rhai’n fwy optimistaidd gan gyfeirio at sut y mae’r rhyngrwyd yn trawsnewid yr hyn a ystyrir fel newyddion gwyddoniaeth, yn enwedig trwy roi’r modd i wyddonwyr-ddinasyddion gymryd rhan yn y sgwrs (yn bennaf trwy flogiau), sy’n cael ei ystyried fel democrateiddio’r drafodaeth wyddonol. Ar adeg pan fo sefydliadau newyddion dan bwysau cyllidebol i dorri neu leihau meysydd adrodd arbenigol megis gwyddoniaeth, mae’n bosibl y bydd y gwefannau hyn yn gynyddol arwyddocaol mewn perthynas â newyddiaduraeth gwyddoniaeth.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{CC BY-SA}}&lt;br /&gt;
[[Categori:Newyddiaduraeth]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Gwenda Richards</name></author>	</entry>

	</feed>