Trwynau Coch, Y - Hanes diwygio

CadiW am 21:50, 7 Awst 2021

2021-08-07T21:50:01Z

CadiW am 19:36, 29 Ebrill 2021

2021-04-29T19:36:22Z

CadiW am 19:35, 29 Ebrill 2021

2021-04-29T19:35:38Z

CadiW: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'NOAUTOLINKS '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'

2021-04-29T19:33:04Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '__NOAUTOLINKS__ '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'

Tudalen newydd

__NOAUTOLINKS__
'''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru''], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.'''

Grŵp pync a ddaeth i sylw’r cyhoedd ar ddiwedd yr 1970au gan ennyn llid y Sefydliad yn ogystal â chanmoliaeth rhan ohono. Yn [[Eisteddfod]] Genedlaethol Caernarfon 1979 cafodd y bechgyn o Gwm Tawe eu hymlid gan y swyddogion am feiddio chwarae ar y Maes ar adeg seremoni’r cadeirio. Doedd dim teilyngdod yn y gystadleuaeth a byrdwn protest y bechgyn oedd y dylid adlewyrchu diwylliant [[cerddoriaeth roc a phop]] yr ifanc ar lwyfan y paﬁliwn yn hytrach na’i neilltuo i’r cyrion.

Yn y Babell Lên yn Eisteddfod Genedlaethol Maldwyn 1981 datganodd yr AS Plaid Cymru a’r beirniad llenyddol Dafydd Elis Thomas mai caneuon y Trwynau oedd y farddoniaeth Gymraeg fwyaf perthnasol ar y pryd gan gyfeirio’n benodol at ‘Y Niggers Cymraeg’, cân a oedd yn cymharu sefyllfa’r Cymry Cymraeg ag eiddo pobl groenddu Unol Daleithiau America. Rhoddwyd statws o’r newydd i ddiwylliant yr ifanc fel cyfrwng mynegiant perthnasol o gyflwr y genedl.

Ffurfiwyd y grŵp yn Ysgol Gyfun Gymraeg Ystalyfera yn 1977 a’r aelodau sefydlog yn ystod cyfnod eu hanterth oedd Huw Eirug (gitâr), y ddau frawd Rhys ac Alun Harries (y naill yn brif leisydd tra bod y llall yn chwarae’r gitâr fas), Rhodri Williams (gitâr) ac Aled Roberts (drymiau). Bu’r canwr [[Huw Chiswell]] hefyd yn aelod, gan chwarae’r allweddellau.

Achoswyd cynnwrf pan ryddhawyd eu EP gyntaf ''Merched Dan Bymtheg'' (Sgwar, 1978), gyda’r llinell bryfoclyd ‘tethe bach hyfryd’ yn y gân eponymaidd yn arwain at waharddiad gan Radio Sain Abertawe. Ni ellid caniatáu deunydd ‘anweddus a di-chwaeth’ ar donfeddi’r awyr, meddai Wyn Thomas, pennaeth rhaglenni Cymraeg yr orsaf, ac nid oedd safon gerddorol y grŵp yn cyfiawnhau chwarae eu deunydd yn ôl Aled Glynne Davies, cyflwynydd y sioe ''Mynd am Sbin''.

Nid oedd anelu am ragoriaeth gerddorol yn uchelgais gan y grŵp. Roeddynt yn adlewyrchu’r hyn a ddigwyddai yn y byd pync yn Lloegr ond heb ei efelychu’n slafaidd. Roedd caneuon megis ‘Mynd i’r Capel mewn Levis’, ‘Byw ar Arian fy Rhieni’ a ‘Wastod ar y Tu Fas’ yn feirniadaeth gymdeithasol o safonau’r dosbarth canol Cymraeg gan blant y dosbarth hwnnw.

Hyrwyddwyd gyrfa’r grŵp gan Eurof Williams, cynhyrchydd gyda’r BBC o’r Allt-wen. Trefnwyd teithiau ar draws Cymru gan chwarae mewn ysgolion yn y prynhawniau ac mewn neuaddau gyda’r nos. Rhyddhawyd recordiau ar labeli Sgwar a Coch: tair record fer yn 1978 ac yna ''Un Sip Arall'' (Coch, 1979) ar feinyl coch, y record hir ''Rhedeg Rhag y Torpidos'' (Sain, 1980) a’r sengl ''Pan Fo Cyrff yn Cwrdd'' (Sain, 1981) cyn i’r band chwalu yn 1982. Dilyn gyrfaoedd proffesiynol fu hynt yr aelodau maes o law. Bu Ian Jones, un o’r aelodau cynnar, yn brif weithredwr S4C. Yn ddiweddarach rhyddhawyd ''Y Trwynau Coch - Y Casgliad'' (Sain, 1997).

O’u cymharu â deunydd pync Saesneg y Sex Pistols a deunydd Cymraeg herfeiddiol y Llygod Ffyrnig a’r Doctor Hywel Ffiaidd, roedd caneuon y Trwynau yn ymddangos yn ddiniwed a thafod-yn-y-boch. Ond roedd caneuon megis ‘Un Sip Arall o Pepsi Cola’, ‘Motobeics o Japan’ a ‘Lipstics a Britvics a Sane Silc Du’ yn farddoniaeth bop ar ei gorau. Byddai Tudur Jones yn ymuno â’r Trwynau ar eu teithiau ac yn cyhoeddi erthyglau yn ''Y Faner'' yn nhraddodiad y newyddiadurwyr roc dadansoddol, ac wrth dafoli eu cyfraniad roedd o’r farn fod ‘addasu cyfryngau estron i’r profiad a’r cyd-destun Cymraeg yn rhywbeth i’w groesawu’. Y Trwynau a enillodd Wobr Prif Grŵp Roc Sgrech 1980.

'''Hefin Wyn'''

==Disgyddiaeth==

*''Merched Dan 15'' [EP] (Sgwar RSROC002, 1978)

*''Wastod Ar Y Tu Fas'' [EP] (Sgwar RSROC003, 1978)

*''Un Sip Arall ...'' [Feinyl, 12”] (Coch RCTC1, 1979)

*‘Methu Dawnsio’ [Sengl] (Coch RCTC3, 1980)

*''Rhedeg Rhag Y Torpidos'' [LP] (Sain 1186M, 1980)

*''Pan Fo Cyrff yn Cwrdd'' [EP] (Sain 92S, 1981)

'''Casgliad:'''

*''Y Casgliad'' (Crai CD046, 1994)

{{CC BY-SA Cydymaith}}
[[Categori:Cerddoriaeth]]

@@ Llinell 2: / Llinell 2: @@
 '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru''], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.'''
-Grŵp pync a ddaeth i sylw’r cyhoedd ar ddiwedd yr 1970au gan ennyn llid y Sefydliad yn ogystal â chanmoliaeth rhan ohono. Yn [[Eisteddfod]] Genedlaethol Caernarfon 1979 cafodd y bechgyn o Gwm Tawe eu hymlid gan y swyddogion am feiddio chwarae ar y Maes ar adeg seremoni’r cadeirio. Doedd dim teilyngdod yn y gystadleuaeth a byrdwn protest y bechgyn oedd y dylid adlewyrchu diwylliant [[cerddoriaeth roc a phop]] yr ifanc ar lwyfan y paﬁliwn yn hytrach na’i neilltuo i’r cyrion.
+Grŵp pync a ddaeth i sylw’r cyhoedd ar ddiwedd yr 1970au gan ennyn llid y Sefydliad yn ogystal â chanmoliaeth rhan ohono. Yn [[Eisteddfod, Cerddoriaeth a'r | Eisteddfod]] Genedlaethol Caernarfon 1979 cafodd y bechgyn o Gwm Tawe eu hymlid gan y swyddogion am feiddio chwarae ar y Maes ar adeg seremoni’r cadeirio. Doedd dim teilyngdod yn y gystadleuaeth a byrdwn protest y bechgyn oedd y dylid adlewyrchu diwylliant [[Poblogaidd, Cerddoriaeth | cerddoriaeth roc a phop]] yr ifanc ar lwyfan y paﬁliwn yn hytrach na’i neilltuo i’r cyrion.
 Yn y Babell Lên yn Eisteddfod Genedlaethol Maldwyn 1981 datganodd yr AS Plaid Cymru a’r beirniad llenyddol Dafydd Elis Thomas mai caneuon y Trwynau oedd y farddoniaeth Gymraeg fwyaf perthnasol ar y pryd gan gyfeirio’n benodol at ‘Y Niggers Cymraeg’, cân a oedd yn cymharu sefyllfa’r Cymry Cymraeg ag eiddo pobl groenddu Unol Daleithiau America. Rhoddwyd statws o’r newydd i ddiwylliant yr ifanc fel cyfrwng mynegiant perthnasol o gyflwr y genedl.
-Ffurfiwyd y grŵp yn Ysgol Gyfun Gymraeg Ystalyfera yn 1977 a’r aelodau sefydlog yn ystod cyfnod eu hanterth oedd Huw Eirug (gitâr), y ddau frawd Rhys ac Alun Harries (y naill yn brif leisydd tra bod y llall yn chwarae’r gitâr fas), Rhodri Williams (gitâr) ac Aled Roberts (drymiau). Bu’r canwr [[Huw Chiswell]] hefyd yn aelod, gan chwarae’r allweddellau.
+Ffurfiwyd y grŵp yn Ysgol Gyfun Gymraeg Ystalyfera yn 1977 a’r aelodau sefydlog yn ystod cyfnod eu hanterth oedd Huw Eirug (gitâr), y ddau frawd Rhys ac Alun Harries (y naill yn brif leisydd tra bod y llall yn chwarae’r gitâr fas), Rhodri Williams (gitâr) ac Aled Roberts (drymiau). Bu’r canwr [[Chiswell, Huw (g.1961) | Huw Chiswell]] hefyd yn aelod, gan chwarae’r allweddellau.
 Achoswyd cynnwrf pan ryddhawyd eu EP gyntaf ''Merched Dan Bymtheg'' (Sgwar, 1978), gyda’r llinell bryfoclyd ‘tethe bach hyfryd’ yn y gân eponymaidd yn arwain at waharddiad gan Radio Sain Abertawe. Ni ellid caniatáu deunydd ‘anweddus a di-chwaeth’ ar donfeddi’r awyr, meddai Wyn Thomas, pennaeth rhaglenni Cymraeg yr orsaf, ac nid oedd safon gerddorol y grŵp yn cyfiawnhau chwarae eu deunydd yn ôl Aled Glynne Davies, [[cyflwynydd]] y sioe ''Mynd am Sbin''.
@@ Llinell 12: / Llinell 12: @@
 Nid oedd anelu am ragoriaeth gerddorol yn uchelgais gan y grŵp. Roeddynt yn adlewyrchu’r hyn a ddigwyddai yn y byd pync yn Lloegr ond heb ei efelychu’n slafaidd. Roedd caneuon megis ‘Mynd i’r Capel mewn Levis’, ‘Byw ar Arian fy Rhieni’ a ‘Wastod ar y Tu Fas’ yn feirniadaeth gymdeithasol o safonau’r dosbarth canol Cymraeg gan blant y dosbarth hwnnw.
-Hyrwyddwyd gyrfa’r grŵp gan Eurof Williams, cynhyrchydd gyda’r BBC o’r Allt-wen. Trefnwyd teithiau ar draws Cymru gan chwarae mewn ysgolion yn y prynhawniau ac mewn neuaddau gyda’r nos. Rhyddhawyd recordiau ar labeli Sgwar a Coch: [[tair]] record fer yn 1978 ac yna ''Un Sip Arall'' (Coch, 1979) ar feinyl coch, y record hir ''Rhedeg Rhag y Torpidos'' (Sain, 1980) a’r sengl ''Pan Fo Cyrff yn Cwrdd'' (Sain, 1981) cyn i’r band chwalu yn 1982. Dilyn gyrfaoedd proffesiynol fu hynt yr aelodau maes o law. Bu Ian Jones, un o’r aelodau cynnar, yn brif weithredwr S4C. Yn ddiweddarach rhyddhawyd ''Y Trwynau Coch - Y Casgliad'' (Sain, 1997).
+Hyrwyddwyd gyrfa’r grŵp gan Eurof Williams, cynhyrchydd gyda’r BBC o’r Allt-wen. Trefnwyd teithiau ar draws Cymru gan chwarae mewn ysgolion yn y prynhawniau ac mewn neuaddau gyda’r nos. Rhyddhawyd recordiau ar labeli Sgwar a Coch: tair record fer yn 1978 ac yna ''Un Sip Arall'' (Coch, 1979) ar feinyl coch, y record hir ''Rhedeg Rhag y Torpidos'' (Sain, 1980) a’r sengl ''Pan Fo Cyrff yn Cwrdd'' (Sain, 1981) cyn i’r band chwalu yn 1982. Dilyn gyrfaoedd proffesiynol fu hynt yr aelodau maes o law. Bu Ian Jones, un o’r aelodau cynnar, yn brif weithredwr S4C. Yn ddiweddarach rhyddhawyd ''Y Trwynau Coch - Y Casgliad'' (Sain, 1997).
 O’u cymharu â deunydd pync Saesneg y Sex Pistols a deunydd Cymraeg herfeiddiol y Llygod Ffyrnig a’r Doctor Hywel Ffiaidd, roedd caneuon y Trwynau yn ymddangos yn ddiniwed a thafod-yn-y-boch. Ond roedd caneuon megis ‘Un Sip Arall o Pepsi Cola’, ‘Motobeics o Japan’ a ‘Lipstics a Britvics a Sane Silc Du’ yn farddoniaeth bop ar ei gorau. Byddai Tudur Jones yn ymuno â’r Trwynau ar eu teithiau ac yn cyhoeddi erthyglau yn ''Y Faner'' yn nhraddodiad y newyddiadurwyr roc dadansoddol, ac wrth dafoli eu cyfraniad roedd o’r farn fod ‘addasu cyfryngau estron i’r profiad a’r cyd-destun Cymraeg yn rhywbeth i’w groesawu’. Y Trwynau a enillodd Wobr Prif Grŵp Roc Sgrech 1980.

Trwynau Coch, Y - Hanes diwygio

CadiW am 21:50, 7 Awst 2021

CadiW am 19:36, 29 Ebrill 2021

CadiW am 19:35, 29 Ebrill 2021

CadiW: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda '__NOAUTOLINKS__ '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'

CadiW: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'NOAUTOLINKS '''Mae'r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i'w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru''Cydy...'