<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Wiliam_Penllyn_%28bl.c.1550-70%29</id>
	<title>Wiliam Penllyn (bl.c.1550-70) - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Wiliam_Penllyn_%28bl.c.1550-70%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-20T13:36:39Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.9</generator>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=5145&amp;oldid=prev</id>
		<title>CadiW am 21:35, 13 Awst 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=5145&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-08-13T21:35:39Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 21:35, 13 Awst 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae cryn bwysigrwydd felly i Wiliam Penllyn. Mae’n debygol mai ef ei hun, fel athro beirdd, a fu’n gyfrifol am greu’r ‘clymau cytgerdd’ sy’n ffurfio’r adran arbennig hon o lawysgrif Robert ap Huw: i bob pwrpas, cyfres ydynt o ymarferion technegol ailadroddus yn seiliedig ar bedwar mesur ar hugain [[Cerdd Dant | cerdd dant]], yr union fath o ddeunydd a fyddai wedi bod yn addas i ddisgyblion barddol wrth ddysgu eu crefft.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae cryn bwysigrwydd felly i Wiliam Penllyn. Mae’n debygol mai ef ei hun, fel athro beirdd, a fu’n gyfrifol am greu’r ‘clymau cytgerdd’ sy’n ffurfio’r adran arbennig hon o lawysgrif Robert ap Huw: i bob pwrpas, cyfres ydynt o ymarferion technegol ailadroddus yn seiliedig ar bedwar mesur ar hugain [[Cerdd Dant | cerdd dant]], yr union fath o ddeunydd a fyddai wedi bod yn addas i ddisgyblion barddol wrth ddysgu eu crefft.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ond at hynny, mae’n bosibl hyd yn oed mai Wiliam oedd awdur y tabl nodiant Cymreig unigryw ar gyfer y delyn, gan ein bod yn dal yn ansicr sut y daeth hwnnw i fodolaeth. Byddai i’r tabl nodiant nid yn unig swyddogaeth [[addysgol]], ond gallai hefyd fod wedi ateb angen brys i lunio ffordd o nodiannu corff o gerddoriaeth farddol a oedd yn ddiau’n ymddangos fel petai mewn perygl enbyd yn ystod yr 1560au o gael ei foddi gan fathau mwy ffasiynol o gerddoriaeth o’r tu allan i Gymru.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ond at hynny, mae’n bosibl hyd yn oed mai Wiliam oedd awdur y tabl nodiant Cymreig unigryw ar gyfer y delyn, gan ein bod yn dal yn ansicr sut y daeth hwnnw i fodolaeth. Byddai i’r tabl nodiant nid yn unig swyddogaeth [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Diwylliant a&#039;r Diwydiant Cerddoriaeth | &lt;/ins&gt;addysgol]], ond gallai hefyd fod wedi ateb angen brys i lunio ffordd o nodiannu corff o gerddoriaeth farddol a oedd yn ddiau’n ymddangos fel petai mewn perygl enbyd yn ystod yr 1560au o gael ei foddi gan fathau mwy ffasiynol o gerddoriaeth o’r tu allan i Gymru.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Sally Harper&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Sally Harper&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key wikidb:diff:1.41:old-5144:rev-5145:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>CadiW</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=5144&amp;oldid=prev</id>
		<title>CadiW am 21:35, 13 Awst 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=5144&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-08-13T21:35:13Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 21:35, 13 Awst 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Wiliam Penllyn, [[pencerdd]] [[telyn]] a bardd, yn un o’r nifer fechan o benceirddiaid yr 16g. y gwyddys iddynt ennill cymhwyster ‘athro telyn’, gradd ddyrchafedig y ‘pen hyfforddwr’. Ymddengys ei enw gyntaf ymhlith yr uwch ‘benceirddiaid telyn’ yn hen dalaith farddol Aberffraw mewn rhestr hir o brydyddion a cherddorion a gopïwyd &amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1562-4, ac yn ddiweddarach fe’i rhestrir fel un o dri yn unig o ‘Benceirddiaid ac Athrawon’ y delyn yn ail eisteddfod enwog Caerwys yn 1567 (tybir iddo gael ei eni’n rhy hwyr i fod yn y gyntaf o eisteddfodau Caerwys yn 1523).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Wiliam Penllyn, [[pencerdd]] [[telyn]] a bardd, yn un o’r nifer fechan o benceirddiaid yr 16g. y gwyddys iddynt ennill cymhwyster ‘athro telyn’, gradd ddyrchafedig y ‘pen hyfforddwr’. Ymddengys ei enw gyntaf ymhlith yr uwch ‘benceirddiaid telyn’ yn hen dalaith farddol Aberffraw mewn rhestr hir o brydyddion a cherddorion a gopïwyd &amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1562-4, ac yn ddiweddarach fe’i rhestrir fel un o dri yn unig o ‘Benceirddiaid ac Athrawon’ y delyn yn ail eisteddfod enwog Caerwys yn 1567 (tybir iddo gael ei eni’n rhy hwyr i fod yn y gyntaf o eisteddfodau Caerwys yn 1523).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ychydig a wyddom am fywyd Wiliam, ond diau ei fod, fel yr awgryma’i enw, yn hanu o hen ardal Penllyn yr oedd Y Bala yn ganolbwynt iddi, ac fe’i cysylltir â sawl [[noddwr]] beirdd yng ngogledd a de Cymru. Rhestrir wyth o’i gerddi yn &#039;&#039;Maldwyn&#039;&#039; (y gronfa electronig o farddoniaeth Gymraeg mewn [[llawysgrifau]]). Yn eu plith y mae englynion i’r copïwr a’r casglwr, yr uchelwr Gruffydd Dwnn &#039;&#039;(c&#039;&#039;.1500-&#039;&#039;c&#039;&#039;.1570) o Gydweli, ac i Lewis Gwynn, cwnstabl Trefesgob; mae nodyn ysgafn a ychwanegwyd at [[englyn]] arall yn awgrymu cymeriad bywiog, gan ei fod yn ei ddisgrifio’n canu ‘with courage when he is a little cupshotte’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ychydig a wyddom am fywyd Wiliam, ond diau ei fod, fel yr awgryma’i enw, yn hanu o hen ardal Penllyn yr oedd Y Bala yn ganolbwynt iddi, ac fe’i cysylltir â sawl [[noddwr]] beirdd yng ngogledd a de Cymru. Rhestrir wyth o’i gerddi yn &#039;&#039;Maldwyn&#039;&#039; (y gronfa electronig o farddoniaeth Gymraeg mewn [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Amgueddfeydd a Llyfrgelloedd | &lt;/ins&gt;llawysgrifau]]). Yn eu plith y mae englynion i’r copïwr a’r casglwr, yr uchelwr Gruffydd Dwnn &#039;&#039;(c&#039;&#039;.1500-&#039;&#039;c&#039;&#039;.1570) o Gydweli, ac i Lewis Gwynn, cwnstabl Trefesgob; mae nodyn ysgafn a ychwanegwyd at [[englyn]] arall yn awgrymu cymeriad bywiog, gan ei fod yn ei ddisgrifio’n canu ‘with courage when he is a little cupshotte’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Enwir Wiliam hefyd fel un o naw ‘gwŷr wrth gerdd’ mewn rhestr (yn ei law ei hun, fe ymddengys) a gafwyd mewn llawysgrif deuluol a oedd yn eiddo i deulu Wyn o Foeliwrch (nid nepell o Groesoswallt); bu’r naw gŵr hyn yn diddanu Rhys Wyn un flwyddyn pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener (credir mai yn 1551, 1556 neu 1562 yr oedd hynny). Roedd yn arferol i feirdd a cherddorion ymgynnull yn nhai’r uchelwyr dros ŵyl y Nadolig i ddiddanu eu noddwyr.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Enwir Wiliam hefyd fel un o naw ‘gwŷr wrth gerdd’ mewn rhestr (yn ei law ei hun, fe ymddengys) a gafwyd mewn llawysgrif deuluol a oedd yn eiddo i deulu Wyn o Foeliwrch (nid nepell o Groesoswallt); bu’r naw gŵr hyn yn diddanu Rhys Wyn un flwyddyn pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener (credir mai yn 1551, 1556 neu 1562 yr oedd hynny). Roedd yn arferol i feirdd a cherddorion ymgynnull yn nhai’r uchelwyr dros ŵyl y Nadolig i ddiddanu eu noddwyr.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn hyn cofir am Wiliam yn bennaf oherwydd ei gysylltiad â llyfr coll o gerddoriaeth y mae’n bosibl iawn mai ef ei hun a’i lluniodd. Honnir bod y llyfr hwnnw’n sail i ran helaeth o ‘lawysgrif [[Robert ap Huw]]’. Nid yw tabl nodiant unigryw y llawysgrif yn debyg iawn i unrhyw fath arall o nodiant a ddefnyddiwyd ym Mhrydain nac yn Ewrop, er y gall ei luniwr fod wedi defnyddio sawl model gwahanol. Pan ailddarganfuwyd llawysgrif Robert ap Huw gan Lewis Morris, yn ystod yr 1720au, ychwanegodd yr hynafiaethydd o Fôn sylw ar t. 23 yn nodi bod yr adran a ddilynai (tt. 24-32) yn dod o lyfr Wiliam Penllyn ei hun: ‘Yma Canlyn y Pedwar Kwlwm Kydgerdd ar Hugain wedi ei prikio allan o Lyfr Wiliam Penllyn’. Mae nodyn arall ar ddiwedd yr un adran yn honni, ‘This is in Mr Meyrick’s manuscript’ (cyfeiriad at Owen Meyrick (1682-1760) o Fodorgan, lle’r oedd Morris ei hun wedi gweithio fel syrfëwr yn yr 1720au), ac mae’r dudalen deitl newydd a ychwanegwyd gan Lewis yn nodi ‘This Manuscript was wrote by Robert ap Huw of Bodwigen in Anglesey ... Some Part of it Copied then, out of Wm. Penllyn’s Book’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn hyn cofir am Wiliam yn bennaf oherwydd ei gysylltiad â llyfr coll o gerddoriaeth y mae’n bosibl iawn mai ef ei hun a’i lluniodd. Honnir bod y llyfr hwnnw’n sail i ran helaeth o ‘lawysgrif [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ap Huw, Robert (c.1580-1665) | &lt;/ins&gt;Robert ap Huw]]’. Nid yw tabl nodiant unigryw y llawysgrif yn debyg iawn i unrhyw fath arall o nodiant a ddefnyddiwyd ym Mhrydain nac yn Ewrop, er y gall ei luniwr fod wedi defnyddio sawl model gwahanol. Pan ailddarganfuwyd llawysgrif Robert ap Huw gan Lewis Morris, yn ystod yr 1720au, ychwanegodd yr hynafiaethydd o Fôn sylw ar t. 23 yn nodi bod yr adran a ddilynai (tt. 24-32) yn dod o lyfr Wiliam Penllyn ei hun: ‘Yma Canlyn y Pedwar Kwlwm Kydgerdd ar Hugain wedi ei prikio allan o Lyfr Wiliam Penllyn’. Mae nodyn arall ar ddiwedd yr un adran yn honni, ‘This is in Mr Meyrick’s manuscript’ (cyfeiriad at Owen Meyrick (1682-1760) o Fodorgan, lle’r oedd Morris ei hun wedi gweithio fel syrfëwr yn yr 1720au), ac mae’r dudalen deitl newydd a ychwanegwyd gan Lewis yn nodi ‘This Manuscript was wrote by Robert ap Huw of Bodwigen in Anglesey ... Some Part of it Copied then, out of Wm. Penllyn’s Book’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae’n ymddangos yn debygol, felly, i’r Lewis Morris ifanc weld llyfr Wiliam Penllyn ym Modorgan: gall yn wir fod wedi bod yno am beth amser, gan fod nai Lewis, [[John Owen]], hefyd wedi clywed bod ‘more [books] of the sort’ yno. Mae diwyg adran ‘Wiliam Penllyn’ ar y dudalen yn sicr ychydig yn wahanol i weddill deunydd Robert ap Huw - mae’n defnyddio saith neu wyth o systemau i’r ddalen yn hytrach na’r chwech arferol; efallai felly fod llyfr coll Wiliam ychydig yn fwy o ran maint y dudalen.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae’n ymddangos yn debygol, felly, i’r Lewis Morris ifanc weld llyfr Wiliam Penllyn ym Modorgan: gall yn wir fod wedi bod yno am beth amser, gan fod nai Lewis, [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Owen, John (Owain Alaw; 1821-83) | &lt;/ins&gt;John Owen]], hefyd wedi clywed bod ‘more [books] of the sort’ yno. Mae diwyg adran ‘Wiliam Penllyn’ ar y dudalen yn sicr ychydig yn wahanol i weddill deunydd Robert ap Huw - mae’n defnyddio saith neu wyth o systemau i’r ddalen yn hytrach na’r chwech arferol; efallai felly fod llyfr coll Wiliam ychydig yn fwy o ran maint y dudalen.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae cryn bwysigrwydd felly i Wiliam Penllyn. Mae’n debygol mai ef ei hun, fel athro beirdd, a fu’n gyfrifol am greu’r ‘clymau cytgerdd’ sy’n ffurfio’r adran arbennig hon o lawysgrif Robert ap Huw: i bob pwrpas, cyfres ydynt o ymarferion technegol ailadroddus yn seiliedig ar bedwar mesur ar hugain [[cerdd dant]], yr union fath o ddeunydd a fyddai wedi bod yn addas i ddisgyblion barddol wrth ddysgu eu crefft.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae cryn bwysigrwydd felly i Wiliam Penllyn. Mae’n debygol mai ef ei hun, fel athro beirdd, a fu’n gyfrifol am greu’r ‘clymau cytgerdd’ sy’n ffurfio’r adran arbennig hon o lawysgrif Robert ap Huw: i bob pwrpas, cyfres ydynt o ymarferion technegol ailadroddus yn seiliedig ar bedwar mesur ar hugain [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Cerdd Dant | &lt;/ins&gt;cerdd dant]], yr union fath o ddeunydd a fyddai wedi bod yn addas i ddisgyblion barddol wrth ddysgu eu crefft.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ond at hynny, mae’n bosibl hyd yn oed mai Wiliam oedd awdur y tabl nodiant Cymreig unigryw ar gyfer y delyn, gan ein bod yn dal yn ansicr sut y daeth hwnnw i fodolaeth. Byddai i’r tabl nodiant nid yn unig swyddogaeth [[addysgol]], ond gallai hefyd fod wedi ateb angen brys i lunio ffordd o nodiannu corff o gerddoriaeth farddol a oedd yn ddiau’n ymddangos fel petai mewn perygl enbyd yn ystod yr 1560au o gael ei foddi gan fathau mwy ffasiynol o gerddoriaeth o’r tu allan i Gymru.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ond at hynny, mae’n bosibl hyd yn oed mai Wiliam oedd awdur y tabl nodiant Cymreig unigryw ar gyfer y delyn, gan ein bod yn dal yn ansicr sut y daeth hwnnw i fodolaeth. Byddai i’r tabl nodiant nid yn unig swyddogaeth [[addysgol]], ond gallai hefyd fod wedi ateb angen brys i lunio ffordd o nodiannu corff o gerddoriaeth farddol a oedd yn ddiau’n ymddangos fel petai mewn perygl enbyd yn ystod yr 1560au o gael ei foddi gan fathau mwy ffasiynol o gerddoriaeth o’r tu allan i Gymru.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>CadiW</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3899&amp;oldid=prev</id>
		<title>CadiW am 20:27, 11 Ebrill 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3899&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-04-11T20:27:28Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 20:27, 11 Ebrill 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;__NOAUTOLINKS__&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{DISPLAYTITLE:Wiliam Penllyn (bl.&#039;&#039;c&#039;&#039;.1550-70)}}&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Mae&#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&#039;&#039;Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru&#039;&#039;], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.&#039;&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;__NOAUTOLINKS__&#039;&#039;&#039;Mae&#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&#039;&#039;Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru&#039;&#039;], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.&#039;&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Wiliam Penllyn, [[pencerdd]] [[telyn]] a bardd, yn un o’r nifer fechan o benceirddiaid yr 16g. y gwyddys iddynt ennill cymhwyster ‘athro telyn’, gradd ddyrchafedig y ‘pen hyfforddwr’. Ymddengys ei enw gyntaf ymhlith yr uwch ‘benceirddiaid telyn’ yn hen dalaith farddol Aberffraw mewn rhestr hir o brydyddion a cherddorion a gopïwyd &amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1562-4, ac yn ddiweddarach fe’i rhestrir fel un o dri yn unig o ‘Benceirddiaid ac Athrawon’ y delyn yn ail eisteddfod enwog Caerwys yn 1567 (tybir iddo gael ei eni’n rhy hwyr i fod yn y gyntaf o eisteddfodau Caerwys yn 1523).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Wiliam Penllyn, [[pencerdd]] [[telyn]] a bardd, yn un o’r nifer fechan o benceirddiaid yr 16g. y gwyddys iddynt ennill cymhwyster ‘athro telyn’, gradd ddyrchafedig y ‘pen hyfforddwr’. Ymddengys ei enw gyntaf ymhlith yr uwch ‘benceirddiaid telyn’ yn hen dalaith farddol Aberffraw mewn rhestr hir o brydyddion a cherddorion a gopïwyd &amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1562-4, ac yn ddiweddarach fe’i rhestrir fel un o dri yn unig o ‘Benceirddiaid ac Athrawon’ y delyn yn ail eisteddfod enwog Caerwys yn 1567 (tybir iddo gael ei eni’n rhy hwyr i fod yn y gyntaf o eisteddfodau Caerwys yn 1523).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>CadiW</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3897&amp;oldid=prev</id>
		<title>CadiW am 20:24, 11 Ebrill 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3897&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-04-11T20:24:42Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 20:24, 11 Ebrill 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;__NOAUTOLINKS__&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&amp;#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&amp;#039;&amp;#039;Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru&amp;#039;&amp;#039;], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&amp;#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&amp;#039;&amp;#039;Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru&amp;#039;&amp;#039;], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l5&quot;&gt;Llinell 5:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 6:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ychydig a wyddom am fywyd Wiliam, ond diau ei fod, fel yr awgryma’i enw, yn hanu o hen ardal Penllyn yr oedd Y Bala yn ganolbwynt iddi, ac fe’i cysylltir â sawl [[noddwr]] beirdd yng ngogledd a de Cymru. Rhestrir wyth o’i gerddi yn &amp;#039;&amp;#039;Maldwyn&amp;#039;&amp;#039; (y gronfa electronig o farddoniaeth Gymraeg mewn [[llawysgrifau]]). Yn eu plith y mae englynion i’r copïwr a’r casglwr, yr uchelwr Gruffydd Dwnn &amp;#039;&amp;#039;(c&amp;#039;&amp;#039;.1500-&amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1570) o Gydweli, ac i Lewis Gwynn, cwnstabl Trefesgob; mae nodyn ysgafn a ychwanegwyd at [[englyn]] arall yn awgrymu cymeriad bywiog, gan ei fod yn ei ddisgrifio’n canu ‘with courage when he is a little cupshotte’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ychydig a wyddom am fywyd Wiliam, ond diau ei fod, fel yr awgryma’i enw, yn hanu o hen ardal Penllyn yr oedd Y Bala yn ganolbwynt iddi, ac fe’i cysylltir â sawl [[noddwr]] beirdd yng ngogledd a de Cymru. Rhestrir wyth o’i gerddi yn &amp;#039;&amp;#039;Maldwyn&amp;#039;&amp;#039; (y gronfa electronig o farddoniaeth Gymraeg mewn [[llawysgrifau]]). Yn eu plith y mae englynion i’r copïwr a’r casglwr, yr uchelwr Gruffydd Dwnn &amp;#039;&amp;#039;(c&amp;#039;&amp;#039;.1500-&amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1570) o Gydweli, ac i Lewis Gwynn, cwnstabl Trefesgob; mae nodyn ysgafn a ychwanegwyd at [[englyn]] arall yn awgrymu cymeriad bywiog, gan ei fod yn ei ddisgrifio’n canu ‘with courage when he is a little cupshotte’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Enwir Wiliam hefyd fel un o naw ‘gwŷr wrth gerdd’ mewn rhestr (yn ei law ei hun, fe ymddengys) a gafwyd mewn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;llawysgrif&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/del&gt;deuluol a oedd yn eiddo i deulu Wyn o Foeliwrch (nid nepell o Groesoswallt); bu’r naw gŵr hyn yn diddanu Rhys Wyn un flwyddyn pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener (credir mai yn 1551, 1556 neu 1562 yr oedd hynny). Roedd yn arferol i feirdd a cherddorion ymgynnull yn nhai’r uchelwyr dros ŵyl y Nadolig i ddiddanu eu noddwyr.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Enwir Wiliam hefyd fel un o naw ‘gwŷr wrth gerdd’ mewn rhestr (yn ei law ei hun, fe ymddengys) a gafwyd mewn llawysgrif deuluol a oedd yn eiddo i deulu Wyn o Foeliwrch (nid nepell o Groesoswallt); bu’r naw gŵr hyn yn diddanu Rhys Wyn un flwyddyn pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener (credir mai yn 1551, 1556 neu 1562 yr oedd hynny). Roedd yn arferol i feirdd a cherddorion ymgynnull yn nhai’r uchelwyr dros ŵyl y Nadolig i ddiddanu eu noddwyr.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn hyn cofir am Wiliam yn bennaf oherwydd ei gysylltiad â llyfr coll o gerddoriaeth y mae’n bosibl iawn mai ef ei hun a’i lluniodd. Honnir bod y llyfr hwnnw’n sail i ran helaeth o ‘lawysgrif [[Robert ap Huw]]’. Nid yw tabl nodiant unigryw y llawysgrif yn debyg iawn i unrhyw fath arall o nodiant a ddefnyddiwyd ym Mhrydain nac yn Ewrop, er y gall ei luniwr fod wedi defnyddio sawl model gwahanol. Pan ailddarganfuwyd llawysgrif Robert ap Huw gan Lewis Morris, yn ystod yr 1720au, ychwanegodd yr hynafiaethydd o Fôn sylw ar t. 23 yn nodi bod yr adran a ddilynai (tt. 24-32) yn dod o lyfr Wiliam Penllyn ei hun: ‘Yma Canlyn y Pedwar Kwlwm Kydgerdd ar Hugain wedi ei prikio allan o Lyfr Wiliam Penllyn’. Mae nodyn arall ar ddiwedd yr un adran yn honni, ‘This is in Mr Meyrick’s manuscript’ (cyfeiriad at Owen Meyrick (1682-1760) o Fodorgan, lle’r oedd Morris ei hun wedi gweithio fel syrfëwr yn yr 1720au), ac mae’r dudalen deitl newydd a ychwanegwyd gan Lewis yn nodi ‘This Manuscript was wrote by Robert ap Huw of Bodwigen in Anglesey ... Some Part of it Copied then, out of Wm. Penllyn’s Book’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn hyn cofir am Wiliam yn bennaf oherwydd ei gysylltiad â llyfr coll o gerddoriaeth y mae’n bosibl iawn mai ef ei hun a’i lluniodd. Honnir bod y llyfr hwnnw’n sail i ran helaeth o ‘lawysgrif [[Robert ap Huw]]’. Nid yw tabl nodiant unigryw y llawysgrif yn debyg iawn i unrhyw fath arall o nodiant a ddefnyddiwyd ym Mhrydain nac yn Ewrop, er y gall ei luniwr fod wedi defnyddio sawl model gwahanol. Pan ailddarganfuwyd llawysgrif Robert ap Huw gan Lewis Morris, yn ystod yr 1720au, ychwanegodd yr hynafiaethydd o Fôn sylw ar t. 23 yn nodi bod yr adran a ddilynai (tt. 24-32) yn dod o lyfr Wiliam Penllyn ei hun: ‘Yma Canlyn y Pedwar Kwlwm Kydgerdd ar Hugain wedi ei prikio allan o Lyfr Wiliam Penllyn’. Mae nodyn arall ar ddiwedd yr un adran yn honni, ‘This is in Mr Meyrick’s manuscript’ (cyfeiriad at Owen Meyrick (1682-1760) o Fodorgan, lle’r oedd Morris ei hun wedi gweithio fel syrfëwr yn yr 1720au), ac mae’r dudalen deitl newydd a ychwanegwyd gan Lewis yn nodi ‘This Manuscript was wrote by Robert ap Huw of Bodwigen in Anglesey ... Some Part of it Copied then, out of Wm. Penllyn’s Book’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>CadiW</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3896&amp;oldid=prev</id>
		<title>CadiW: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;&#039;&#039;&#039;Mae&#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&#039;&#039;Cydymaith i Gerddori...&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Wiliam_Penllyn_(bl.c.1550-70)&amp;diff=3896&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-04-11T20:22:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&amp;#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&amp;#039;&amp;#039;Cydymaith i Gerddori...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r cofnod hwn ymysg y cannoedd sydd i&amp;#039;w gweld yn [https://www.ylolfa.com/cynnyrch/9781784616250/cydymaith-i-gerddoriaeth-cymru&amp;#039;&amp;#039;Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru&amp;#039;&amp;#039;], cyfrol gyhoeddwyd gan Y Lolfa ym mis Medi 2018.&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Roedd Wiliam Penllyn, [[pencerdd]] [[telyn]] a bardd, yn un o’r nifer fechan o benceirddiaid yr 16g. y gwyddys iddynt ennill cymhwyster ‘athro telyn’, gradd ddyrchafedig y ‘pen hyfforddwr’. Ymddengys ei enw gyntaf ymhlith yr uwch ‘benceirddiaid telyn’ yn hen dalaith farddol Aberffraw mewn rhestr hir o brydyddion a cherddorion a gopïwyd &amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1562-4, ac yn ddiweddarach fe’i rhestrir fel un o dri yn unig o ‘Benceirddiaid ac Athrawon’ y delyn yn ail eisteddfod enwog Caerwys yn 1567 (tybir iddo gael ei eni’n rhy hwyr i fod yn y gyntaf o eisteddfodau Caerwys yn 1523).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ychydig a wyddom am fywyd Wiliam, ond diau ei fod, fel yr awgryma’i enw, yn hanu o hen ardal Penllyn yr oedd Y Bala yn ganolbwynt iddi, ac fe’i cysylltir â sawl [[noddwr]] beirdd yng ngogledd a de Cymru. Rhestrir wyth o’i gerddi yn &amp;#039;&amp;#039;Maldwyn&amp;#039;&amp;#039; (y gronfa electronig o farddoniaeth Gymraeg mewn [[llawysgrifau]]). Yn eu plith y mae englynion i’r copïwr a’r casglwr, yr uchelwr Gruffydd Dwnn &amp;#039;&amp;#039;(c&amp;#039;&amp;#039;.1500-&amp;#039;&amp;#039;c&amp;#039;&amp;#039;.1570) o Gydweli, ac i Lewis Gwynn, cwnstabl Trefesgob; mae nodyn ysgafn a ychwanegwyd at [[englyn]] arall yn awgrymu cymeriad bywiog, gan ei fod yn ei ddisgrifio’n canu ‘with courage when he is a little cupshotte’.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Enwir Wiliam hefyd fel un o naw ‘gwŷr wrth gerdd’ mewn rhestr (yn ei law ei hun, fe ymddengys) a gafwyd mewn [[llawysgrif]] deuluol a oedd yn eiddo i deulu Wyn o Foeliwrch (nid nepell o Groesoswallt); bu’r naw gŵr hyn yn diddanu Rhys Wyn un flwyddyn pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener (credir mai yn 1551, 1556 neu 1562 yr oedd hynny). Roedd yn arferol i feirdd a cherddorion ymgynnull yn nhai’r uchelwyr dros ŵyl y Nadolig i ddiddanu eu noddwyr.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Erbyn hyn cofir am Wiliam yn bennaf oherwydd ei gysylltiad â llyfr coll o gerddoriaeth y mae’n bosibl iawn mai ef ei hun a’i lluniodd. Honnir bod y llyfr hwnnw’n sail i ran helaeth o ‘lawysgrif [[Robert ap Huw]]’. Nid yw tabl nodiant unigryw y llawysgrif yn debyg iawn i unrhyw fath arall o nodiant a ddefnyddiwyd ym Mhrydain nac yn Ewrop, er y gall ei luniwr fod wedi defnyddio sawl model gwahanol. Pan ailddarganfuwyd llawysgrif Robert ap Huw gan Lewis Morris, yn ystod yr 1720au, ychwanegodd yr hynafiaethydd o Fôn sylw ar t. 23 yn nodi bod yr adran a ddilynai (tt. 24-32) yn dod o lyfr Wiliam Penllyn ei hun: ‘Yma Canlyn y Pedwar Kwlwm Kydgerdd ar Hugain wedi ei prikio allan o Lyfr Wiliam Penllyn’. Mae nodyn arall ar ddiwedd yr un adran yn honni, ‘This is in Mr Meyrick’s manuscript’ (cyfeiriad at Owen Meyrick (1682-1760) o Fodorgan, lle’r oedd Morris ei hun wedi gweithio fel syrfëwr yn yr 1720au), ac mae’r dudalen deitl newydd a ychwanegwyd gan Lewis yn nodi ‘This Manuscript was wrote by Robert ap Huw of Bodwigen in Anglesey ... Some Part of it Copied then, out of Wm. Penllyn’s Book’.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Mae’n ymddangos yn debygol, felly, i’r Lewis Morris ifanc weld llyfr Wiliam Penllyn ym Modorgan: gall yn wir fod wedi bod yno am beth amser, gan fod nai Lewis, [[John Owen]], hefyd wedi clywed bod ‘more [books] of the sort’ yno. Mae diwyg adran ‘Wiliam Penllyn’ ar y dudalen yn sicr ychydig yn wahanol i weddill deunydd Robert ap Huw - mae’n defnyddio saith neu wyth o systemau i’r ddalen yn hytrach na’r chwech arferol; efallai felly fod llyfr coll Wiliam ychydig yn fwy o ran maint y dudalen.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Mae cryn bwysigrwydd felly i Wiliam Penllyn. Mae’n debygol mai ef ei hun, fel athro beirdd, a fu’n gyfrifol am greu’r ‘clymau cytgerdd’ sy’n ffurfio’r adran arbennig hon o lawysgrif Robert ap Huw: i bob pwrpas, cyfres ydynt o ymarferion technegol ailadroddus yn seiliedig ar bedwar mesur ar hugain [[cerdd dant]], yr union fath o ddeunydd a fyddai wedi bod yn addas i ddisgyblion barddol wrth ddysgu eu crefft.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ond at hynny, mae’n bosibl hyd yn oed mai Wiliam oedd awdur y tabl nodiant Cymreig unigryw ar gyfer y delyn, gan ein bod yn dal yn ansicr sut y daeth hwnnw i fodolaeth. Byddai i’r tabl nodiant nid yn unig swyddogaeth [[addysgol]], ond gallai hefyd fod wedi ateb angen brys i lunio ffordd o nodiannu corff o gerddoriaeth farddol a oedd yn ddiau’n ymddangos fel petai mewn perygl enbyd yn ystod yr 1560au o gael ei foddi gan fathau mwy ffasiynol o gerddoriaeth o’r tu allan i Gymru.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Sally Harper&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{CC BY-SA Cydymaith}}&lt;br /&gt;
[[Categori:Cerddoriaeth]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>CadiW</name></author>
	</entry>
</feed>