<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Y_Beirniad</id>
	<title>Y Beirniad - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Y_Beirniad"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-20T12:43:05Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.9</generator>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2015&amp;oldid=prev</id>
		<title>SeimonBrooks am 13:20, 29 Tachwedd 2016</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2015&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2016-11-29T13:20:52Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:20, 29 Tachwedd 2016&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l23&quot;&gt;Llinell 23:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 23:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{CC BY-SA}}&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Beirniadaeth a Theori]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key wikidb:diff:1.41:old-2014:rev-2015:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>SeimonBrooks</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2014&amp;oldid=prev</id>
		<title>SeimonBrooks am 13:19, 29 Tachwedd 2016</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2014&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2016-11-29T13:19:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:19, 29 Tachwedd 2016&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l19&quot;&gt;Llinell 19:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 19:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;James, A. (2011), &amp;#039;&amp;#039;John Morris-Jones&amp;#039;&amp;#039; (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;James, A. (2011), &amp;#039;&amp;#039;John Morris-Jones&amp;#039;&amp;#039; (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Johnston, D., ‘The Literary Revival’ (1988), yn Johnston, D. (gol.), &#039;&#039;A Guide to Welsh Literature, c. 1900-1996&#039;&#039; (Cardiff: University of Wales Press), tt. 1-22. &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key wikidb:diff:1.41:old-2013:rev-2014:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>SeimonBrooks</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2013&amp;oldid=prev</id>
		<title>SeimonBrooks am 13:15, 29 Tachwedd 2016</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2013&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2016-11-29T13:15:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:15, 29 Tachwedd 2016&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Y golygydd oedd John Morris-Jones, ac yn ei erthygl olygyddol gyntaf, mynegodd ei amcanion a’i obeithion ar gyfer y cylchgrawn: ‘Bwriad ei hyrwyddwyr ydyw iddo fod yn gylchgrawn cenedlaethol; a hyderwn y ceir i gyfrannu iddo nid yn unig athrawon a myfyrwyr a graddolion, ond hefyd holl ysgrifenwyr goreu Cymru.’ Fel yr awgrymai’r teitl, ‘&amp;#039;&amp;#039;Beirniadaeth&amp;#039;&amp;#039; fydd prif amcan y cyhoeddiad’, ond roedd hefyd yn cynnwys gweithiau creadigol. Yn fwy na dim, yr amcan o’r dechrau’n deg oedd ‘goleuo a dyrchafu gwerin Cymru, a meithrin yr iaith Gymraeg.’&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Y golygydd oedd John Morris-Jones, ac yn ei erthygl olygyddol gyntaf, mynegodd ei amcanion a’i obeithion ar gyfer y cylchgrawn: ‘Bwriad ei hyrwyddwyr ydyw iddo fod yn gylchgrawn cenedlaethol; a hyderwn y ceir i gyfrannu iddo nid yn unig athrawon a myfyrwyr a graddolion, ond hefyd holl ysgrifenwyr goreu Cymru.’ Fel yr awgrymai’r teitl, ‘&amp;#039;&amp;#039;Beirniadaeth&amp;#039;&amp;#039; fydd prif amcan y cyhoeddiad’, ond roedd hefyd yn cynnwys gweithiau creadigol. Yn fwy na dim, yr amcan o’r dechrau’n deg oedd ‘goleuo a dyrchafu gwerin Cymru, a meithrin yr iaith Gymraeg.’&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Efallai y cofir y cylchgrawn yn bennaf erbyn heddiw am ysgrifau ac erthyglau golygyddol Morris-Jones ei hun (cyhoeddwyd cyfres dan yr enw ‘Yr Orgraff’ yn y rhifynnau cynnar), lle cafodd gyfle i fynegi ei farn ar orgraff y Gymraeg, a sefydlu nifer o gonfensiynau ieithyddol yn seiliedig ar ei safonau clasurol ei hun. Roedd yr erthyglau hyn yn rhan o broject ehangach a chanddo’r nod o leihau dylanwad nifer o fudiadau a llenyddiaeth y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bedwaredd ganrif ar bymtheg &lt;/del&gt;ar ddiwylliant y Gymraeg; rhan hanfodol o hyn oedd dileu mythau a chamsyniadau ynghylch hynafiaeth sefydliadau fel yr Orsedd (e.e. yn ‘Derwyddiaeth Gorsedd y Beirdd’ yn y rhifyn cyntaf).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Efallai y cofir y cylchgrawn yn bennaf erbyn heddiw am ysgrifau ac erthyglau golygyddol Morris-Jones ei hun (cyhoeddwyd cyfres dan yr enw ‘Yr Orgraff’ yn y rhifynnau cynnar), lle cafodd gyfle i fynegi ei farn ar orgraff y Gymraeg, a sefydlu nifer o gonfensiynau ieithyddol yn seiliedig ar ei safonau clasurol ei hun. Roedd yr erthyglau hyn yn rhan o broject ehangach a chanddo’r nod o leihau dylanwad nifer o fudiadau a llenyddiaeth y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;19g. &lt;/ins&gt;ar ddiwylliant y Gymraeg; rhan hanfodol o hyn oedd dileu mythau a chamsyniadau ynghylch hynafiaeth sefydliadau fel yr Orsedd (e.e. yn ‘Derwyddiaeth Gorsedd y Beirdd’ yn y rhifyn cyntaf).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cyhoeddwyd gweithiau beirniadol pwysig eraill yn y cylchgrawn, hefyd. Un o’r cyfresi mwyaf nodedig oedd ysgrifau Ifor Williams yn datblygu ei waith ysgolheigaidd ar y Gododdin. Cafwyd erthyglau hefyd gan amrywiol ysgolheigion ar Goronwy Owen, Lewis Morris, llenyddiaeth Iwerddon, Ernest Renan, a rhai a drafodai &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;materion &lt;/del&gt;y Brifysgol. Ymhlith y cyfranwyr i’r cylchgrawn yr oedd R. T. Jenkins, Idris Bell, D. Miall Edwards ac Alafon, a chyhoeddid adolygiadau yn rheolaidd hefyd. Prin, ar y llaw arall, yw’r merched a gyfrannodd i’r cylchgrawn – eithriad, er enghraifft, yw’r stori o eiddo Mattie Roberts yn un o’r rhifynnau cynnar.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cyhoeddwyd gweithiau beirniadol pwysig eraill yn y cylchgrawn, hefyd. Un o’r cyfresi mwyaf nodedig oedd ysgrifau Ifor Williams yn datblygu ei waith ysgolheigaidd ar y Gododdin. Cafwyd erthyglau hefyd gan amrywiol ysgolheigion ar Goronwy Owen, Lewis Morris, llenyddiaeth Iwerddon, Ernest Renan, a rhai a drafodai &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;faterion &lt;/ins&gt;y Brifysgol. Ymhlith y cyfranwyr i’r cylchgrawn yr oedd R. T. Jenkins, Idris Bell, D. Miall Edwards ac Alafon, a chyhoeddid adolygiadau yn rheolaidd hefyd. Prin, ar y llaw arall, yw’r merched a gyfrannodd i’r cylchgrawn – eithriad, er enghraifft, yw’r stori o eiddo Mattie Roberts yn un o’r rhifynnau cynnar.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ceir esiamplau nodedig eraill o weithiau creadigol a welodd olau dydd am y tro cyntaf o fewn cloriau’r cylchgrawn. Ynddo y cyhoeddwyd ‘Ynys yr Hud’ W. J. Gruffydd, ‘Madog’ a ‘Pro Patria’ gan T. Gwynn Jones, ‘Llwybrau’r Nos’ gan T. H. Parry-Williams, a nifer o straeon gan E. Tegla Davies, gan gynnwys ‘Weindio’r Cloc’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ceir esiamplau nodedig eraill o weithiau creadigol a welodd olau dydd am y tro cyntaf o fewn cloriau’r cylchgrawn. Ynddo y cyhoeddwyd ‘Ynys yr Hud’ W. J. Gruffydd, ‘Madog’ a ‘Pro Patria’ gan T. Gwynn Jones, ‘Llwybrau’r Nos’ gan T. H. Parry-Williams, a nifer o straeon gan E. Tegla Davies, gan gynnwys ‘Weindio’r Cloc’.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l16&quot;&gt;Llinell 16:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 16:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Llyfryddiaeth==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Llyfryddiaeth==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Brooks, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Simon&lt;/del&gt;, O Dan Lygaid y Gestapo: yr oleuedigaeth Gymraeg a theori lenyddol yng Nghymru (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, 2004&lt;/del&gt;).  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Brooks, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;S. (2004)&lt;/ins&gt;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;O Dan Lygaid y Gestapo: yr oleuedigaeth Gymraeg a theori lenyddol yng Nghymru&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;(Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;James, A. (2011), &amp;#039;&amp;#039;John Morris-Jones&amp;#039;&amp;#039; (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;James, A. (2011), &amp;#039;&amp;#039;John Morris-Jones&amp;#039;&amp;#039; (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key wikidb:diff:1.41:old-2012:rev-2013:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>SeimonBrooks</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2012&amp;oldid=prev</id>
		<title>SeimonBrooks: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;__NOAUTOLINKS__ Cylchgrawn chwarterol oedd &#039;&#039;Y Beirniad&#039;&#039; a gyhoeddid dan nawdd Cymdeithasau Cymreig y Colegau Cenedlaethol rhwng 1911 a 1920, ond yn llai...&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wici.porth.ac.uk/index.php?title=Y_Beirniad&amp;diff=2012&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2016-11-29T13:11:05Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;__NOAUTOLINKS__ Cylchgrawn chwarterol oedd &amp;#039;&amp;#039;Y Beirniad&amp;#039;&amp;#039; a gyhoeddid dan nawdd Cymdeithasau Cymreig y Colegau Cenedlaethol rhwng 1911 a 1920, ond yn llai...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;__NOAUTOLINKS__&lt;br /&gt;
Cylchgrawn chwarterol oedd &amp;#039;&amp;#039;Y Beirniad&amp;#039;&amp;#039; a gyhoeddid dan nawdd Cymdeithasau Cymreig y Colegau Cenedlaethol rhwng 1911 a 1920, ond yn llai rheolaidd o 1917 ymlaen.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Y golygydd oedd John Morris-Jones, ac yn ei erthygl olygyddol gyntaf, mynegodd ei amcanion a’i obeithion ar gyfer y cylchgrawn: ‘Bwriad ei hyrwyddwyr ydyw iddo fod yn gylchgrawn cenedlaethol; a hyderwn y ceir i gyfrannu iddo nid yn unig athrawon a myfyrwyr a graddolion, ond hefyd holl ysgrifenwyr goreu Cymru.’ Fel yr awgrymai’r teitl, ‘&amp;#039;&amp;#039;Beirniadaeth&amp;#039;&amp;#039; fydd prif amcan y cyhoeddiad’, ond roedd hefyd yn cynnwys gweithiau creadigol. Yn fwy na dim, yr amcan o’r dechrau’n deg oedd ‘goleuo a dyrchafu gwerin Cymru, a meithrin yr iaith Gymraeg.’&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Efallai y cofir y cylchgrawn yn bennaf erbyn heddiw am ysgrifau ac erthyglau golygyddol Morris-Jones ei hun (cyhoeddwyd cyfres dan yr enw ‘Yr Orgraff’ yn y rhifynnau cynnar), lle cafodd gyfle i fynegi ei farn ar orgraff y Gymraeg, a sefydlu nifer o gonfensiynau ieithyddol yn seiliedig ar ei safonau clasurol ei hun. Roedd yr erthyglau hyn yn rhan o broject ehangach a chanddo’r nod o leihau dylanwad nifer o fudiadau a llenyddiaeth y bedwaredd ganrif ar bymtheg ar ddiwylliant y Gymraeg; rhan hanfodol o hyn oedd dileu mythau a chamsyniadau ynghylch hynafiaeth sefydliadau fel yr Orsedd (e.e. yn ‘Derwyddiaeth Gorsedd y Beirdd’ yn y rhifyn cyntaf).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Cyhoeddwyd gweithiau beirniadol pwysig eraill yn y cylchgrawn, hefyd. Un o’r cyfresi mwyaf nodedig oedd ysgrifau Ifor Williams yn datblygu ei waith ysgolheigaidd ar y Gododdin. Cafwyd erthyglau hefyd gan amrywiol ysgolheigion ar Goronwy Owen, Lewis Morris, llenyddiaeth Iwerddon, Ernest Renan, a rhai a drafodai materion y Brifysgol. Ymhlith y cyfranwyr i’r cylchgrawn yr oedd R. T. Jenkins, Idris Bell, D. Miall Edwards ac Alafon, a chyhoeddid adolygiadau yn rheolaidd hefyd. Prin, ar y llaw arall, yw’r merched a gyfrannodd i’r cylchgrawn – eithriad, er enghraifft, yw’r stori o eiddo Mattie Roberts yn un o’r rhifynnau cynnar. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ceir esiamplau nodedig eraill o weithiau creadigol a welodd olau dydd am y tro cyntaf o fewn cloriau’r cylchgrawn. Ynddo y cyhoeddwyd ‘Ynys yr Hud’ W. J. Gruffydd, ‘Madog’ a ‘Pro Patria’ gan T. Gwynn Jones, ‘Llwybrau’r Nos’ gan T. H. Parry-Williams, a nifer o straeon gan E. Tegla Davies, gan gynnwys ‘Weindio’r Cloc’.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Un agwedd ar &amp;#039;&amp;#039;Y Beirniad&amp;#039;&amp;#039; nad yw wedi derbyn cymaint o sylw yw’r modd y cafodd ei ddefnyddio’n gynyddol, wrth i’r Rhyfel Byd Cyntaf ddynesu, i leisio safbwyntiau gwrth-Almaenig ac erthyglau gan rai a oedd yn bleidiol i’r rhyfel. Roedd Morris-Jones ei hun ymhlith y sawl a ysgrifennodd ar y pwnc; wrth adolygu dwy gyfrol o’r Almaen am ddichonoldeb y rhyfel, datganodd: ‘Nid yw’r Almaen, fel y mae, yn “addas” i fyw yn y byd. Rhaid diwreiddio’r drwg o’i chalon. Fel y dywedodd un o bapurau Rwsia, “rhaid serio’r cancr Prwsiaidd hwn o Ewrop â haearn poeth.” Ac fe wneir.’ Cafodd eraill hefyd, fel John Williams, Brynsiencyn, lwyfan o fewn cloriau’r cylchgrawn i leisio’u cefnogaeth i’r rhyfel.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Llŷr Gwyn Lewis&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Llyfryddiaeth==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Brooks, Simon, O Dan Lygaid y Gestapo: yr oleuedigaeth Gymraeg a theori lenyddol yng Nghymru (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 2004). &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
James, A. (2011), &amp;#039;&amp;#039;John Morris-Jones&amp;#039;&amp;#039; (Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru).&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
Jones, R. M. (1987), &amp;#039;&amp;#039;Llenyddiaeth Gymraeg 1902-1936&amp;#039;&amp;#039; (Llandybie: Barddas).&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>SeimonBrooks</name></author>
	</entry>
</feed>